Shyǵys Qazaqstan oblysynda jasandy intellekt tehnologiialaryn bilim berý salasynan bastap kommýnaldyq infraqurylymǵa deiin engizý júieli túrde jandanyp keledi. Atalǵan jumystar jalpyrespýblikalyq kún tártibi aiasynda júzege asyrylýda. Búgin ShQO ákimi Nurymbet Saqtaǵanov Úkimet otyrysyna qatysty, dep habarlaidy Dalanews.kz
Qazirgi tańda óńirde JI quraldary júieli túrde engizilýde. Oblys boiynsha 3D-modeldeý jáne robototehnika jabdyqtarymen qamtamasyz etilgen 347 IT-synyp jumys isteidi. Shyǵysqazaqstandyq mektepterdiń 7–9 synyp oqýshylary jasandy intellekt pen derekterdi taldaý negizderin meńgerýde. Sonymen qatar oblystyń 20 mektebinde «Bolashaq injenerler 1-2» jobasy iske asyrylýda. Al óńir pedagogteri Astana Hub bazasynda JI jáne oiyn ázirleý baǵyttary boiynsha bilim alýda.
Tsifrlandyrý jyly aiasynda tehnologiialardyń damýy el deńgeiinde de qarqyndy qoldaý tabýda. Ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbektiń aitýynsha, jańa mamandyqtar atlasy daiyndaldy: 800-den astam jańa mamandyq jáne 1500 bilim berý baǵdarlamasy ázirlendi.
Tsifrlyq sheshimder ekonomika salasyna da engizilip jatyr. Otyn-energetika kesheninde JI qoldanylatyn ondaǵan joba júzege asyrylýda: energetikadan bastap munai-gaz jáne kómir salasyna deiin.
Eldiń shyǵysynda tsifrlyq sheshimder turǵyn úi-kommýnaldyq sharýashylyq salasynda da qoldanylýda. Mysaly, qatty turmystyq qaldyqtardy shyǵarý protsesi tsifrlandyrylǵan. Bul merdiger uiymdardyń jumys ashyqtyǵy men tiimdiligin arttyrýǵa múmkindik beredi.
Júie GPS-monitoring negizinde jumys isteidi: búginde «Spetskommýntrans» jáne «Óskemen Tazalyq» kásiporyndarynyń avtoparkin qosa alǵanda 52 tehnika birliginiń jumysy baqylanady.
Tsifrlyq platforma arnaiy tehnikanyń qozǵalys baǵyty, júrý kestesin jáne qoqys alańdary men poligondarǵa kirý ýaqytyn tirkeidi. Sonymen qatar «buryn–keiin» fotoesebi qoldanylady, bul oryndalǵan jumystardyń sapasyn baqylaýǵa múmkindik beredi.
Jasandy intellekt negizindegi taldaý kesteden aýytqýlardy avtomatty túrde anyqtap, merdigerler jumysy boiynsha naqty esepti kórsetedi.
Sondai-aq turǵyndar qoqys konteinerlerin tazalaý boiynsha buzýshylyqtar anyqtalǵan jaǵdaida tikelei shaǵym joldai alady.
Pilottyq kezeńde oblys ortalyǵyndaǵy 50 konteinerlik alań QR-kodtarmen jabdyqtalǵan. Bul júieni synaqtan ótkizip, halyqpen keri bailanysty jolǵa qoiýǵa múmkindik berdi. Aldaǵy ýaqytta bul tájiribe Óskemen qalasy men búkil óńir boiynsha qoldanalyp, derekter biryńǵai tsifrlyq servisterge integratsiialanbaq.
Búgingi Úkimet otyrysynyń qorytyndysy boiynsha Nurymbet Saqtaǵanov derekter negizindegi biryńǵai basqarý júiesine kóshý qajettigin atap ótti.
«Búginde tsifrlandyrý toǵyz oblystyq basqarmany qamtyp otyr. Qalǵan basqarmalar jumysty jandandyrýy qajet. Bizge biryńǵai derekter bazasy jáne eń aldymen, áleýmettik saladaǵy tsifrlyq sheshimderdiń sapasyn arttyrý qajet», – dedi oblys ákimi.
Sonymen qatar ákim mektepter men meditsinalyq mekemelerdi joǵary jyldamdyqty internetke qosýdy baqylaýda ustaýdy, «Taza Qazaqstan» baǵdarlamasy aiasynda abattandyrý jumystaryn kúsheitýdi eske saldy.
«Kóktem mezgilinde tabiǵat jandanyp, aýmaqtar jasyl jelekpen kómkeriledi. Osy ýaqytta kózge kórinbeitin qoqys qalyp qoiýy múmkin. Sondyqtan aýmaqtardy tazalaý jumystaryn kúsheitý qajet», – dedi N. Saqtaǵanov.
Sondai-aq ol azamattardy jeke qabyldaý máselesine erekshe nazar aýdardy.
«Turǵyndardyń ótinishterin muqiiat tyńdaý arqyly ǵana naqty jaǵdaidy kórip, máselelerge jedel nazar aýdara alamyz», – dep atap ótti Nurymbet Saqtaǵanov.
Óńirde Prezident pen Úkimet tapsyrmalaryn júzege asyrý jalǵasady. Tsifrlandyrýǵa, JI engizýge jáne halyqtyń ómir súrý sapasyn arttyrýǵa basymdyq beriledi.
