شىعىس قازاقستان وبلىسىندا جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگييالارىن بٸلٸم بەرۋ سالاسىنان باستاپ كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمعا دەيٸن ەنگٸزۋ جٷيەلٸ تٷردە جاندانىپ كەلەدٸ. اتالعان جۇمىستار جالپىرەسپۋبليكالىق كٷن تەرتٸبٸ اياسىندا جٷزەگە اسىرىلۋدا. بٷگٸن شقو ەكٸمٸ نۇرىمبەت ساقتاعانوۆ ٷكٸمەت وتىرىسىنا قاتىستى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
قازٸرگٸ تاڭدا ٶڭٸردە جي قۇرالدارى جٷيەلٸ تٷردە ەنگٸزٸلۋدە. وبلىس بويىنشا 3D-مودەلدەۋ جەنە روبوتوتەحنيكا جابدىقتارىمەن قامتاماسىز ەتٸلگەن 347 IT-سىنىپ جۇمىس ٸستەيدٸ. شىعىسقازاقستاندىق مەكتەپتەردٸڭ 7–9 سىنىپ وقۋشىلارى جاساندى ينتەللەكت پەن دەرەكتەردٸ تالداۋ نەگٸزدەرٸن مەڭگەرۋدە. سونىمەن قاتار وبلىستىڭ 20 مەكتەبٸندە «بولاشاق ينجەنەرلەر 1-2» جوباسى ٸسكە اسىرىلۋدا. ال ٶڭٸر پەداگوگتەرٸ Astana Hub بازاسىندا جي جەنە ويىن ەزٸرلەۋ باعىتتارى بويىنشا بٸلٸم الۋدا.
تسيفرلاندىرۋ جىلى اياسىندا تەحنولوگييالاردىڭ دامۋى ەل دەڭگەيٸندە دە قارقىندى قولداۋ تابۋدا. عىلىم جەنە جوعارى بٸلٸم مينيسترٸ ساياسات نۇربەكتٸڭ ايتۋىنشا, جاڭا ماماندىقتار اتلاسى دايىندالدى: 800-دەن استام جاڭا ماماندىق جەنە 1500 بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى ەزٸرلەندٸ.
تسيفرلىق شەشٸمدەر ەكونوميكا سالاسىنا دا ەنگٸزٸلٸپ جاتىر. وتىن-ەنەرگەتيكا كەشەنٸندە جي قولدانىلاتىن ونداعان جوبا جٷزەگە اسىرىلۋدا: ەنەرگەتيكادان باستاپ مۇناي-گاز جەنە كٶمٸر سالاسىنا دەيٸن.
ەلدٸڭ شىعىسىندا تسيفرلىق شەشٸمدەر تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سالاسىندا دا قولدانىلۋدا. مىسالى, قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى شىعارۋ پروتسەسٸ تسيفرلاندىرىلعان. بۇل مەردٸگەر ۇيىمداردىڭ جۇمىس اشىقتىعى مەن تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
جٷيە GPS-مونيتورينگ نەگٸزٸندە جۇمىس ٸستەيدٸ: بٷگٸندە «سپەتسكوممۋنترانس» جەنە «ٶسكەمەن تازالىق» كەسٸپورىندارىنىڭ اۆتوپاركٸن قوسا العاندا 52 تەحنيكا بٸرلٸگٸنٸڭ جۇمىسى باقىلانادى.
تسيفرلىق پلاتفورما ارنايى تەحنيكانىڭ قوزعالىس باعىتى, جٷرۋ كەستەسٸن جەنە قوقىس الاڭدارى مەن پوليگوندارعا كٸرۋ ۋاقىتىن تٸركەيدٸ. سونىمەن قاتار «بۇرىن–كەيٸن» فوتوەسەبٸ قولدانىلادى, بۇل ورىندالعان جۇمىستاردىڭ ساپاسىن باقىلاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
جاساندى ينتەللەكت نەگٸزٸندەگٸ تالداۋ كەستەدەن اۋىتقۋلاردى اۆتوماتتى تٷردە انىقتاپ, مەردٸگەرلەر جۇمىسى بويىنشا ناقتى ەسەپتٸ كٶرسەتەدٸ.
سونداي-اق تۇرعىندار قوقىس كونتەينەرلەرٸن تازالاۋ بويىنشا بۇزۋشىلىقتار انىقتالعان جاعدايدا تٸكەلەي شاعىم جولداي الادى.
پيلوتتىق كەزەڭدە وبلىس ورتالىعىنداعى 50 كونتەينەرلٸك الاڭ QR-كودتارمەن جابدىقتالعان. بۇل جٷيەنٸ سىناقتان ٶتكٸزٸپ, حالىقپەن كەرٸ بايلانىستى جولعا قويۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ. الداعى ۋاقىتتا بۇل تەجٸريبە ٶسكەمەن قالاسى مەن بٷكٸل ٶڭٸر بويىنشا قولدانالىپ, دەرەكتەر بٸرىڭعاي تسيفرلىق سەرۆيستەرگە ينتەگراتسييالانباق.
بٷگٸنگٸ ٷكٸمەت وتىرىسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا نۇرىمبەت ساقتاعانوۆ دەرەكتەر نەگٸزٸندەگٸ بٸرىڭعاي باسقارۋ جٷيەسٸنە كٶشۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ.
«بٷگٸندە تسيفرلاندىرۋ توعىز وبلىستىق باسقارمانى قامتىپ وتىر. قالعان باسقارمالار جۇمىستى جانداندىرۋى قاجەت. بٸزگە بٸرىڭعاي دەرەكتەر بازاسى جەنە ەڭ الدىمەن, ەلەۋمەتتٸك سالاداعى تسيفرلىق شەشٸمدەردٸڭ ساپاسىن ارتتىرۋ قاجەت», – دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ.
سونىمەن قاتار ەكٸم مەكتەپتەر مەن مەديتسينالىق مەكەمەلەردٸ جوعارى جىلدامدىقتى ينتەرنەتكە قوسۋدى باقىلاۋدا ۇستاۋدى, «تازا قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا اباتتاندىرۋ جۇمىستارىن كٷشەيتۋدٸ ەسكە سالدى.
«كٶكتەم مەزگٸلٸندە تابيعات جاندانىپ, اۋماقتار جاسىل جەلەكپەن كٶمكەرٸلەدٸ. وسى ۋاقىتتا كٶزگە كٶرٸنبەيتٸن قوقىس قالىپ قويۋى مٷمكٸن. سوندىقتان اۋماقتاردى تازالاۋ جۇمىستارىن كٷشەيتۋ قاجەت», – دەدٸ ن. ساقتاعانوۆ.
سونداي-اق ول ازاماتتاردى جەكە قابىلداۋ مەسەلەسٸنە ەرەكشە نازار اۋداردى.
«تۇرعىنداردىڭ ٶتٸنٸشتەرٸن مۇقييات تىڭداۋ ارقىلى عانا ناقتى جاعدايدى كٶرٸپ, مەسەلەلەرگە جەدەل نازار اۋدارا الامىز», – دەپ اتاپ ٶتتٸ نۇرىمبەت ساقتاعانوۆ.
ٶڭٸردە پرەزيدەنت پەن ٷكٸمەت تاپسىرمالارىن جٷزەگە اسىرۋ جالعاسادى. تسيفرلاندىرۋعا, جي ەنگٸزۋگە جەنە حالىقتىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا باسىمدىق بەرٸلەدٸ.
