Muhtar aǵa, sońǵy ýaqytta bilim salasyndaǵy reforma týraly estip jatqan shyǵarsyz? Búgin «UBT testinen qazaq tilin alyp tastapty» dep jatyr. Bul másele boiynsha ne aitasyz?
– Talai ministrdi kórdik qoi. Biraq óz basym dál myna Saǵadiev sekildi miymen emes, qarnymen oilaityn birde-bir ministrdi kórmeppin! Qazaq tilin alyp tastaý degen ne sumdyq? Qaisybir jyly Japoniianyń 9 qalasyn aralap, ádeii zerttep kórdim. Onda bala 12 jasqa tolǵansha eshqandai shet el tilin oqytpaidy eken. 12 jasqa deiin balanyń boiyna ana tiliniń qudiretin sińiredi. Odan keiin, meili, 100 til úirenem dese de óz erki. Monoultty jáne monolitti dep esepteletin Japoniia qoǵamy osyndai bolǵanda, bizge ne joryq deseishi? Saǵadievtiń maqsaty bireý ǵana. Ol ultty qurtý…
Sizdiń oiyńyzsha, bul tek, ministr Saǵadievtiń ǵana bastamasymen júzege asyp jatqan reforma ma?
– Joq. Saǵadievtiń jeke bastamasy emes. Joǵarydan tapsyrma beredi. Sony oryndap jatyr. Men budan 8 jyl buryn osy máseleni aldyn-ala talai jazǵanmyn. Tipti, osy taqyrypqa arnaǵan óleńim de bar…
Keshirińiz… Joǵarydan tapsyrma bolǵanda, qalai? Kremlden «osylai jasańdar» deýi múmkin be?
– Kreml «mynany naqty bylai et» dei almaidy. Bizdiń ishki saiasatymyzǵa qol suǵa almaidy. Biraq árine, solardyń yńǵaiyna jyǵylǵan, aqshaǵa satylǵan, túieni túgimen, nardy júgimen jutatyn jemqor sheneýnikterimiz joq emes.
Qazir bilim ǵana emes, ideologiialyq salanyń bárinde topastandyrý saiasaty júrgizilip jatyr. Kez-kelgen telearnany qosyp qalsańyz, yryńbai-jyryńbai ánshi kóp. Sybai-saltań ázil-ysqaq teatry kóp. Olardyń ne dámi, ne tatymy, ne astary joq jeńil ázili adamdy kúldirmeidi de.
Munyń sebebi nede dep oilaisyz?..
– Qazir máseleniń bári aqshada! Bir kompozitorsymaq sózin ózi jazady, áýenin de ózi jazyp, ózi oryndaidy. Telearnaǵa keledi de, álgi ánsymaǵynyń janyna 5 myń dollar qoiady. Boldy! Tańerteńnen keshke deiin sonyń áni teledidardan yńyranady da turady! Nemese ortańqol bir kompozitorsymaq, álde ánshisymaqty alaiyq. Shashylyp, shyǵarmashylyq keshin Respýblika Saraiynda kórsetedi.
Sosyn ony elimizdegi tórt birdei telearna 4 saǵat boiy beredi de jatady. Sál burynyraq meniń ózimdi kúnine úsh telearnanyń baǵdarlamasyna shaqyratyn. Qazir jarty jylda bir telearna shaqyrmaidy. Nege? Óitkeni, olarǵa shyndyqty shyrqyratyp aitatyn Shahanov emes, qaltasy qalyń Aqshabai kerek!
