Qazaqstanda vaktsinadan bas tartý derekteri turaqty túrde artyp keledi. Densaýlyq saqtaý ministrliginiń málimetinshe, tek 2025 jyldyń ózinde ekpeden bas tartýdyń 25 myńnan astam jaǵdaiy tirkelgen. Sońǵy bes jylda mundai kórsetkish shamamen 3,5 esege ósken, dep habarlaidy dalanews.kz.
Uzaqmerzimdi dinamikaǵa qarasaq, ósim odan da aiqyn baiqalady. Máselen, 2017 jyly ekpeden shamamen 5,3 myń adam bas tartsa, 2025 jylǵa qarai bul kórsetkish jyl saiyn 20–25 myń adamǵa deiin jetken.
Densaýlyq saqtaý salasynyń sarapshysy Gýlnafis Júsipalieva bul úrdistiń nege kúsheiip jatqanyn jáne onyń qandai saldarǵa ákelýi múmkin ekenin túsindirdi.
«Vaktsinadan bas tartýdyń ósýi – kútpegen jaǵdai emes, bul zańdy kezeń. Infektsiialar uzaq ýaqyt boiy baiqalmasa, halyqtyń bir bóliginde qaýip sezimi tómendeidi. Bul vaktsinamen qamtý deńgeiine tikelei áser etedi», – deidi sarapshy.
Onyń aitýynsha, bul jaǵdai óńirlik deńgeide de baiqalady.
«Tájiribede biz bas tartý jaǵdailarynyń kóbeigenin kórip otyrmyz. Mysaly, Taldyqorǵanda bas tartýlardyń shamamen 60%-y bir jasqa deiingi balalarǵa qatysty. Bul – eń osal top. Sonymen qatar, bas tartýlardyń shamamen 99%-y meditsinalyq sebeptermen emes, ata-analardyń jeke senimderimen bailanysty», – dedi Júsipalieva.
Osy jaǵdai aiasynda eldegi epidemiologiialyq ahýal da kúrdelene túsken. Sońǵy jyldary Qazaqstanda qyzylsha men kókjótel aýrýlarynyń taralýy artyp keledi. Aýrý juqtyrǵandardyń basym bóligi – ekpe almaǵan balalar.
2026 jyldyń basynan beri elde qyzylshanyń 1300-den astam jaǵdaiy tirkelgen. Onyń shamamen 81%-y vaktsina almaǵan balalar arasynda anyqtalǵan.
Al 2025 jyldyń qorytyndysy boiynsha 4240 jaǵdai tirkelip, naýqastardyń 76%-dan astamy ekpe saldyrmaǵan bolyp shyqqan.
«Qazir másele vaktsinanyń qoljetimdiligi men sapasynda emes. Bul – senim, kommýnikatsiia jáne adamdar sheshim qabyldaityn aqparattyq orta máselesi», – dep atap ótti sarapshy.
Onyń sózinshe, vaktsinamen qamtýdyń tómendeý saldary aldyn ala belgili.
«Epidemiologiia turǵysynan bári túsinikti: vaktsina deńgeiiniń tómendeýi basqarylatyn infektsiialardyń qaita oralýyna ákeledi. Qazir baiqalyp otyrǵan jaǵdai – sonyń alǵashqy signaly», – deidi ol.
Sarapshynyń pikirinshe, qazirgi jaǵdaida halyqpen jumys isteý tásilin ózgertý mańyzdy.
«Formaldy aqparat berýden túsinikti ári júieli dialogqa kóshý qajet. Qysymsyz, biraq qaýipter men saldardy naqty túsindirý kerek», – dedi Júsipalieva.
Onyń aitýynsha, bul jerde alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómektiń róli erekshe. Sebebi dál osy deńgeide halyqtyń senimi qalyptasyp, vaktsina saldyrý týraly sońǵy sheshim qabyldanady.
«Búginde másele sheshimniń bar-joǵynda emes, júieniń qanshalyqty tez beiimdelip, halyq senimin qaitara alatynynda», – dep túiindedi sarapshy.