Resei Qazaqstan men ózge de birqatar eldermen aradaǵy osyǵan deiingi vizasyz rejimniń erejesin kúsheitý turǵysynda qaita qarastyrdy. Endi jańa tártipke sáikes, 2025 jyldyń 30 maýsymynan bastap, qazaqstandyqtar Resei aýmaǵyna kirý úshin aldyn ala tirkelip, arnaiy QR-kod alýy tiis bolady. Bul ózgeris Qazaqstannan bólek, Ázerbaijan, Armeniia, Qyrǵyzstan, Tájikstan, Ózbekstan sekildi vizasyz rejim týraly kelisim jasaǵan elderdiń azamattaryna da qatysty, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Resei úkimeti qabyldaǵan qaýly boiynsha, qazaqstandyqtar endi Reseige josparlanǵan saparynan kem degende 72 saǵat buryn arnaiy qosymsha arqyly tirkeýden ótip, sapar maqsaty men merzimin, jeke derekterin, sondai-aq fotosýretterin usynýy qajet. Tótenshe jaǵdaida (jaqyn týysynyń aýyr syrqaty nemese qaitys bolýy) bul merzim jolǵa shyǵarǵa deiingi tórt saǵat buryn ýaqytqa deiin qysqartylady.
Jańa tártipke sáikes, tirkelý "Memlekettik qyzmetter RuID" atty mobildi qosymshasy arqyly júzege asyrylmaq. Degenmen reseilik aqparat quraldarynyń dereginshe, atalǵan qosymsha ázirge daiyn emes. Sarapshylardyń paiymynsha, bul qosymshanyń jumysy tek maýsym aiynyń sońyna qarai iske qosylady dep kútilýde.
Tirkeýden sátti ótken jaǵdaida qazaqstandyqtarǵa QR-kod beriledi. Atalǵan kod Reseimen shekaradaǵy baqylaý beketterinde kórsetiledi. Sarapshylardyń sózinshe, shekara aimaqtaryndaǵy internettiń turaqsyzdyǵyn eskerip, QR-kodtyń skrinshotyn aldyn ala ázirlep alǵan jón.
Kóshi-qon máseleleri jónindegi sarapshy Valentina Chýpiktiń aitýynsha, jańa tártip, shyn máninde, elektrondy viza júiesine óte uqsas.
"Bul is júzinde jeńildetilgen vizalyq rejimge teń. Adamdar endi Reseige attanar aldynda úsh kún buryn arnaiy ruqsat alýǵa mindetti. Bir jaǵynan, bul júieniń tiimdiligi sol – azamattar Reseige kirýge tyiym salynǵan-salynbaǵanyn aldyn ala bile alady. Bul ýaqytty únemdeýge múmkindik beredi. Alaida kirýge tyiym salynsa, onyń sebebin anyqtaý jáne sheshimdi daýlaý qiynǵa soǵýy múmkin", – deidi zańger.
Resei tarapy bul ózgeristerdiń "kóshi-qon aǵymdaryn retteý jáne shekaradaǵy tártipti nyǵaitý maqsatynda" engizilgenin naqtylaidy. Qosymshany engizýdegi negizgi maqsat – sheteldik azamattardyń Reseige saparlaryn tolyq baqylaýǵa alý.
QR-kod alý tártibi belgili bir sanattaǵy azamattarǵa qoldanylmaidy. Atap aitqanda, Reseige vizamen kiretin elderdiń azamattaryna, diplomattar men olardyń otbasy múshelerine, ýaqytsha turýǵa ruqsaty (RVP) jáne yqtiiarhaty (VNJ) bar azamattarǵa, sondai-aq Belarýs Respýblikasynyń azamattaryna QR-kod alý mindettelmeidi. 6 jasqa deiingi balalarǵa da bul tártiptiń qatysy joq.
Resei úkimetiniń qaýlysynda 2025 jylǵy 30 maýsymnan keiin QR-kodsyz kelgen ózge sheteldik azamattardy el aýmaǵyna kirgizbeý týraly naqty aitylǵan. Degenmen Qyrǵyzstannyń syrtqy ister ministrligi "QR-kodtyń bolmaýy Reseige kirgizbeýge negiz bola almaitynyn" habarlaǵanymen, óz azamattaryna jańa tártipke beiimdelýge keńes beredi.
Al Qazaqstan, Ózbekstan jáne Tájikstannyń syrtqy ister ministrlikteri bul jańashyldyqqa qatysty ázirge resmi túsinikteme bergen joq. Reseilik baspasózdiń málimetinshe, aldyn ala tirkelip, QR-kod alǵannyń ózinde ol Qazaqstan azamattaryna Reseige 100 paiyz kepildik bermeidi. Sońǵy sheshimdi shekara qyzmetiniń ókilderi qabyldaidy. Sondai-aq biometriialyq derekterdiń sáikes kelmeýi de shekaradan ary jibermei qoiýǵa negiz bolýy múmkin.
Resei Federatsiiasynyń úkimeti buǵan deiin de qazaqstandyqtar úshin shekara erejelerin birneshe ret qatańdatqan bolatyn. Mysaly, 2025 jyldyń 1 qańtarynan bastap qazaqstandyqtardyń Resei aýmaǵynda bir jyl ishinde bolý merzimi 90 kúnge deiin qysqarǵan. Buǵan deiin 180 kún ishinde 90 kúnnen artyq bolmaý tártibi qoldanylyp kelgen edi.
90 kúnnen uzaǵyraq Reseide bolýǵa tek bilim alý maqsatynda barǵandar, eńbek qyzmetin júzege asyratyndar, ýaqytsha turýǵa ruqsaty barlar jáne saiasi baspana suraǵandar quqyly.
Resei úkimeti biyldan bastap Qazaqstan azamattarynan biometriialyq málimet jinaýdy da kúsheitti. Osyǵan bailanysty 2024 jylǵy 1 jeltoqsannan bastap Máskeýdegi halyqaralyq áýejailar men Orynbor oblysyndaǵy Mashtakovo ótkizý beketinde qazaqstandyqtardan mindetti túrde fotosýret pen saýsaq izderi alyna bastaǵan. Synaq rejimi sipatyndaǵy bul shara 2025 jyldyń maýsym aiynyń sońyna deiin jalǵasady.
2025 jylǵy 30 maýsymnan keiin biometriialyq derekterdi jinaý Reseidiń barlyq shekaralyq baqylaý beketterinde mindetti bolady. Osy kezeńnen bastap Reseige kirgen árbir qazaqstandyq azamatqa arnaiy tsifrlyq profil jasalyp, onyń jeke derekteri reseilik memlekettik júielermen integratsiialanady.
Qazaqstannyń Reseidegi elshiligi jańa talaptardy eskere otyryp, azamattarǵa shekaralyq baqylaýdan ótý rásimderine jaýapkershilikpen qarap, durystap daiyndalýdy, sapar aldyndaǵy tekseristerden muqiiat ótýdi usynady.
Sondai-aq elshilik Resei aýmaǵyna kirgen kezde esirtkige jatqyzylǵan ósimdikterdi, atap aitqanda, adyraspan (garmala) ákelýge bolmaitynyn eske salady. Resei zańnamasyna sáikes, esirtki quramyna jatqyzylǵan mundai ósimdikterdi zańsyz tasymaldaǵandar úsh jylǵa deiin, al asa iri kólemde top bolyp alyp ótkender 8 jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrylýy múmkin.
Osylaisha, Reseidiń vizasyz kirý rejimin kúrt kúsheitýi Qazaqstan men Ortalyq Aziia elderi azamattarynyń kórshi elge saparlaryn josparlaýda jańa kedergiler týǵyzýy múmkin. Sarapshylar men quqyq qorǵaýshylardyń pikirinshe, bul ózgeristerdiń saiasi astary da bar jáne shekaradaǵy baqylaýdyń kúsheiýi aldaǵy ýaqytta da jalǵasa túspek.
