Óńirlik kommýnikatsiialar qyzmetinde memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Jańa tarihi kezeńdegi Qazaqstannyń ózekti mindetteri» atty joldaýyn talqylaýǵa arnalǵan sarapshylar kezdesýi ótti. Kezdesý barysynda el damýynyń aldaǵy negizgi baǵyttary, ekonomikany jańǵyrtý, infraqurylymdyq qurylys, energetikalyq qaýipsizdik pen halyqtyń ál-aýqatyn arttyrý máselesi qaraldy, dep habarlaidy dalanews.kz.
Talqylaýǵa Abai atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogikalyq ýniversiteti Tarih jáne quqyq fakýltetiniń «Gýmanitarlyq ǵylymdar» kafedrasynyń aǵa oqytýshysy Talǵat Janysbai qatysty.
Óz sózinde sarapshy 2026 jylǵy 28 qazandaǵy joldaý Qazaqstan damýynyń jańa kezeńine arnalǵan strategiialyq baǵdarlardy aiqyndaitynyn aity. Onyń pikirinshe, qazirgi qujattyń ereksheligi – saiasi ózgeristen ekonomikalyq órleýge, infraqurylymdy jańǵyrtý men azamattardyń ómir sapasyn arttyrýǵa basymdyq berilýinde.
«Joldaýdyń basty ideiasy – jahandy geosaiasi turaqsyzdyq jailaǵanda Qazaqstannyń egemendigin nyǵaitý, ishki turaqtylyqty saqtaý men ekonomikany sapaly jańǵyrtý. Sonymen qatar memlekettiń áleýeti ekonomikalyq kórsetkishtermen ǵana emes, zań ústemdigimen, basqarý tiimdiligimen, tehnologiialyq damýymen jáne azamattardyń ál-aýqatymen ólshenýi tiis», – deidi Talǵat Janysbai.
Baiandamanyń negizgi taqyryptarynyń biri – infraqurylymdy aýqymdy jańartýdy kózdeitin «Halyqtyq qurylys» jalpyulttyq baǵdarlamasy boldy. Sarapshynyń aitýynsha, áleýmettik nysandar, jol men injenerlik jeli salýǵa, eldimekenderdi aýyzsýmen, gazben qamtamasyz etýge baǵyttalǵan investitsiia óńirdiń damýyna serpin berýi tiis.
Onyń pikirinshe, baǵdarlamany júzege asyrýdyń infraqurylymdyq qana emes, áleýmettik-ekonomikalyq mańyzy da zor. Atap aitqanda, ol jańa jumys oryndaryn ashýǵa, shaǵyn jáne orta biznestiń belsendiligin arttyrýǵa jáne óńirlik ekonomikanyń damýyna qosymsha múmkindik qalyptastyrýǵa yqpal etpek.
Sonymen qatar sarapshy ekonomikalyq saiasattyń nátijesin halyqtyń ómirindegi naqty ózgeris arqyly baǵalaý qajettigine nazar aýdardy. Makroekonomikalyq kórsetkishterdiń ósýi azamattardyń tabysynyń artýymen, infliatsiianyń tejelýimen jáne óńirler arasyndaǵy áleýmettik-ekonomikalyq aiyrmashylyqtyń azaiýymen qatar júrýi tiis.
«Makroekonomikalyq ósim onyń nátijeleri adamdardyń kúndelikti ómirinen kórinis tapqanda ǵana naqty jetistikke ainalady. Sondyqtan halyqtyń naqty tabysyn arttyrý, infliatsiiany tejeý jáne óńirlik aiyrmashylyqtardy qysqartý memlekettik saiasattyń tiimdiligin baǵalaýdaǵy basty ólshemder bolyp qalýy tiis», – dedi oqytýshy.
Baiandamada kólik-logistika salasyn, energetikany, óńdeý ónerkásibin, agrarlyq sektor men sý qaýipsizdigin damytý perspektivalary da sóz boldy. Talǵat Janysbai qazirgi jaǵdaida eldiń ekonomikalyq táýelsizdigi turaqty energetikalyq júieni qalyptastyrýmen, zamandyq infraqurylymdy damytýmen, tehnologiiany engizýmen jáne adami kapital sapasyn arttyrýmen tikelei bailanysty ekenin aitady.
Sarapshy joldaýdyń taǵy bir mańyzdy baǵyty retinde «Zań men tártip» qaǵidatyn iske asyrýdy atady. Onyń pikirinshe, bul qaǵidat eń aldymen barlyq azamattyń zań aldyndaǵy teńdigin, memlekettik basqarýdyń ashyqtyǵy men biýdjet qarajatynyń tiimdi paidalanylýyn qamtamasyz etýi tiis.
Bul rette memlekettik bastamalardyń júzege asyrylýyna qoǵamdyq baqylaý jasaýdyń mańyzy erekshe. Memlekettik institýttardyń ashyqtyǵy men sheshim qabyldaý kezindegi jaýapkershilik memleket pen qoǵam arasyndaǵy senimdi nyǵaitýdyń qajetti shartyna ainalýy kerek.
Qorytyndylai kele, Talǵat Janysbai joldaýda belgilengen reformalardyń tabystylyǵy jariialanǵan jobalar men qabyldanǵan sheshimniń sanymen emes, olardyń halyqqa beretin naqty paidasymen ólshenetinin jetkizdi.
«Halyq reformalardyń nátijesin salynǵan nysandardyń sanynan ǵana emes, tabystyń artýynan, sapaly joldardan, qoljetimdi meditsina men bilim berýden, sondai-aq erteńgi kúnge degen senimnen sezinýi tiis. Joldaýdy iske asyrýdyń tabystylyǵy dál osy kórsetkishter arqyly baǵalanady», – dep túiindedi sarapshy.
Almatynyń Óńirlik kommýnikatsiialar qyzmetinde uiymdastyrylatyn talqylaý ǵylymi jáne kásibi qaýymdastyq ókilderin memlekettik saiasattyń basym baǵyttary boiynsha ashyq dialogqa tartýǵa, memleket basshysynyń bastamalaryn júzege asyrýdyń praktikalyq tetigin talqylap, olardyń mazmunyn jurtqa jetkizýge múmkindik beredi.