Vitse-premer-Ulttyq ekonomika ministri Serik Jumanǵarin 17 maýsymda «Ortalyq Aziia-QHR» iskerlik keńesiniń ekinshi otyrysynyń ashylýynda sóz sóiledi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Qazaqstan vitse-premeri Keńestiń Ortalyq Aziia elderi men Qytai arasynda ornyqty ekonomikalyq bailanys ornatýda mańyzdy alańǵa ainalǵanyn atap ótti. Onyń aitýynsha, aimaqtaǵy memleketterdiń áleýetin QHR ekonomikalyq, tehnologiialyq múmkindigimen biriktirý yntymaqtastyqtyń buryn-sońdy bolmaǵan deńgeiine jol ashyp otyr.
– Saýda-ekonomikalyq bailanysty damytý basty nazarda. 2024 jyly Ortalyq Aziia men Qytai arasyndaǵy taýar ainalymy 95 mlrd dollarǵa jetse, onyń jartysyna jýyǵy Qazaqstanǵa tiesili. Qazaqstan men Qytai arasyndaǵy saýda rekordtyq 44 mlrd dollarǵa deiin ósken. Osy rette aldaǵy jyldary ózara saýda kólemin eki esege arttyrý nietindemiz, - dedi Serik Jumanǵarin.
Yntymaqtastyqtyń negizgi baǵytynyń biri – elektrondyq kommertsiiany belsendi damytý. Qazaqstanda Alibaba jáne JD.com. siiaqty elektrondyq saýda alańdarynda ulttyq pavilondar qurýdyń oń tájiribesi bar. Sondai-aq, Qazaqstan QHR Tóraǵasynyń «Jibek jolynyń elektrondyq kommertsiiasy» pilottyq aimaǵyn qurý jónindegi bastamasyn iske asyrýda yntymaqtastyqqa daiyn ekenin jetkizdi.
Ortalyq Aziia – álemde eginshilikti damytýdaǵy negizgi aimaq. Ortalyq Aziia men Qytai arasyndaǵy aýylsharýashylyǵy saýdasynyń aýqymy jylma-jyl artyp keledi. Vitse-premer aýyl sharýashylyǵy ónimin óndirý men qaita óńdeý boiynsha birlesken kásiporyndar qurýǵa, óndiristiń tiimdiligin arttyrý úshin agrarlyq sektorǵa innovatsiialyq, sý únemdeý tehnologiiasyn engizýge múddeli Qytai investorlary úshin kóptegen múmkindikti atap ótti.
Qytai úshin orasan zor múmkindikti ǵasyrlar boiy Shyǵys, Batys, Soltústik pen Ońtústikti bailanystyratyn mańyzdy saýda jolynyń qiylysyndaǵy Ortalyq Aziianyń tranzittik jáne logistikalyq áleýeti berip otyr.
Búginde Qytaidan Eýropaǵa jerústi júk tasymalynyń 80%-dan astamy Qazaqstan aýmaǵy arqyly ótedi. 2024 jyly Orta dáliz boiynsha tasymaldaý kólemi 60%-ǵa ósip, 4,5 mln tonnaǵa jetti. 2030 jylǵa qarai kórsetkishti 10 mln tonnaǵa deiin eki ese arttyrý josparlanýda. Bul óńirlik saýda men tranzitke jańa kókjiek ashady.
– Ortalyq Aziia – negizgi saýda jolynyń qiylysy. Biz qytailyq áriptesterdi jańa infraqurylymdyq jobalardy birlesip iske asyrýǵa shaqyramyz, - dedi vitse-premer.
Serik Jumanǵarin Iskerlik keńestiń otyrysyn jyl saiyn ótkizý dástúrin usynyp, qos taraptyń biznes-qaýymdastyǵyn aldaǵy múmkindikterdi belsendi paidalanýǵa shaqyrdy.
«Ortalyq Aziia – Qytai» iskerlik keńesi 2023 jylǵy mamyrda Sian qalasynda (QHR) ótken «Ortalyq Aziia – Qytai» birinshi sammiti sheńberinde qurylǵan. Keńes qurý bastamasy Qytai, Qazaqstan, Ózbekstan, Qyrǵyzstan, Tájikstan men Túrkimenstan kóshbasshylary qol qoiǵan Sian deklaratsiiasynda bekitildi. Onyń quryltai otyrysy 400-den astam biznes ókilin biriktirip, Ortalyq Aziia elderi men Qytai arasyndaǵy saýda-investitsiialyq yntymaqtastyqty tereńdetýge negiz bolýda.
