Qarjy ministri Mádi Tákiev azyq-túlik baǵasynyń óskenin óz tájiribesinde baiqaǵanyn aitty, dep habarlaidy Dalanews.kz.
“Men azamat retinde azyq-túlik baǵasynyń óskenin baiqadym. Biz bárimiz birge bazarǵa, dúkenderge baramyz. Tipti balalarym da: “Qymbattap ketken eken” dedi. Sol kezde Twix satyp alǵan edik”, – dedi ol.
Eske salaiyq, buǵan deiin Qazaqstanda azyq-túlik baǵasynyń qymbattaýy 13,5%-ǵa deiin údei túskeni týraly jazǵan edik.
Jyldyq infliatsiia
«Qazanda jyldyq infliatsiia 12,6% boldy (qyrkúiekte – 12,9%). Azyq-túlik ónimderiniń baǵasy 13,5%-ǵa (qyrkúiekte – 12,7%) ósti, al azyq-túlikke jatpaityn taýarlar 11%-ǵa (10,8%) deiin qymbattady. Qyzmetterdegi baǵa ósimi retteletin kommýnaldyq tarifterdiń ákimshilik tómendeýine bailanysty 12,9%-ǵa (15,3%-dan) deiin baiaýlady. Jalpy alǵanda, infliatsiianyń joǵary qarqyny usynystan turaqty túrde asyp túsetin suranys aiasynda qalyptasyp otyr», – delingen Ulttyq bank taratqan aqparatta.
Tarifterdi qaita qaraý jáne janar-jaǵarmai naryǵyn yryqtandyrý baǵaǵa jáne infliatsiialyq kútýlerge qosymsha yqpal etip jatyr.
«Keibir taýar naryqtaryndaǵy teńgerimsizdik, turaqty suranys, importtyń qymbattaýy men shyǵyndardyń ósýi azyq-túlik infliatsiiasynyń negizgi draiverine ainaldy. Qyzmetter infliatsiiasynyń úlesi tómendegenimen, baǵa ósiminiń qarqyny áli de joǵary deńgeide qalyp otyr. Azyq-túlikke jatpaityn infliatsiiada janarmai men farmatsevtikalyq ónimderdiń qymbattaýy aiqyn seziledi», – delingen habarlamada.
Ailyq infliatsiia
Qazanda ailyq infliatsiia 0,5%-ǵa deiin edáýir baiaýlaǵanymen, bazalyq infliatsiia 1% deńgeiinde qalyp, joǵary bolyp otyr. Bul kórsetkish jyldyq esepte 12,2%-ǵa sáikes keledi. Sonymen birge tutyný sebetiniń 80%-yn quraityn taýarlar men qyzmetter 5% nysanaly dálizden joǵary qarqynmen qymbattap jatyr. Bul baǵa qysymynyń turaqtylyǵy men keń kólemde baiqalatynyn kórsetedi. Mundai úrdiske fiskaldyq jáne kvazifiskaldyq yntalandyrýdyń kúsheiýi, sondai-aq tutynýshylyq suranystyń artýy áser etip otyr.
Infliatsiialyq boljamdar
«Halyqtyń infliatsiiaǵa qatysty kútýleri qazanda 13,6%-ǵa deiin ósti (qyrkúiekte – 13,2%). Qysqa merzimdi kútýler qubylmaly bolyp qalyp, belgisizdik deńgeiin arttyrady. Uzaq merzimdi kútýler 14,3%-ǵa deiin joǵarylady (buǵan deiin – 14%). Mundai joǵary kútýler dezinfliatsiianyń baiaýlaýyna jáne baǵanyń shyǵyn men suranys ózgerisine táýeldiliginiń artýyna ákeledi», – dep túsindirdi retteýshi organ.
Syrtqy faktorlar
Syrtqy infliatsiialyq qysym da álsiremei tur.
«Álemdik azyq-túlik baǵasy joǵary deńgeide saqtalýda. Reseide infliatsiia baiaýlaǵanymen, 4% nysanadan aitarlyqtai joǵary. Osyǵan bailanysty reseilik retteýshi qatań aqsha-kredit saiasatyn saqtap otyr. AQSh-ta da FRJ ósim qarqynynyń baiaýlaýyn, eńbek naryǵynyń álsireýin jáne infliatsiianyń joǵary bolyp otyrǵanyn atap ótip, saqtyq ustanymyn jalǵastyrýda.
Eýropalyq ortalyq banktiń de ritorikasy ózgergen joq, mólsherleme qaita kóterilgen joq, al bolashaqta saiasaty jeńildeý qarqynmen jumsarýy múmkin. Jańartylǵan boljamǵa sáikes, Brent markaly munaidyń baǵasy aldaǵy kezeńde barreline orta eseppen 60 dollar deńgeiinde saqtalady», – dedi Ulttyq bank.
