Qazaqstanda kúdiktilerdi qamaýda ustaý merzimin uzartýǵa qatysty norma zańnamalyq turǵydan ózgerýi múmkin, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Konstitýtsiialyq sottyń habarlaýynsha, atalǵan sheshim Konstitýtsiialyq sottyń túpkilikti qorytyndysynda aitylǵan quqyqtyq tujyrymdar negizinde qabyldanǵan. Onda úkimetke Qylmystyq-protsestik kodeksti (QPK) jetildirý máselesin qarastyrý usynylǵan.
Atap aitqanda, Konstitýtsiialyq sot azamattyń QPK-niń 152-babynyń 6-bóliginiń Konstitýtsiiaǵa sáikestigin tekserý týraly ótinishin qaraǵan. Bul normaǵa sáikes, kúdikti men onyń qorǵaýshysy qylmystyq is materialdarymen tanysqan kezeńi tergeý barysynda qamaýda ustaý merzimine kirmeidi. Alaida sot úkim shyǵarǵanda bul ýaqyt esepke alynady.
Ótinish iesi — azamatsha A. — tergeý amaldary aiaqtalǵannan keiin de, ózi is materialdarymen tanysýdan bas tartqanyna qaramastan, qamaýda bir jyldan astam ýaqyt otyrǵanyn alǵa tartqan. Osy ýaqyt ishinde onyń qorǵaýshysy men basqa da taraptar is materialdarymen tanysýdy jalǵastyrǵan. Bul jaǵdai azamatshanyń pikirinshe, onyń Konstitýtsiiamen kepildendirilgen jeke bas bostandyǵyn buzǵan.
Konstitýtsiialyq sot bul máselege túsinikteme bere otyryp, is materialdarymen tanysý kezeńinde kúdiktini qamaýda ustaý arnaiy tergeý sýdiasynyń sanktsiiasymen jáne QPK-da belgilengen tártippen uzartylýy qajet ekenin atap ótti.
“Eger kúdikti men onyń qorǵaýshysy is materialdarymen tanysýdy ádeii sozatyn bolsa, tergeý organy materialdarmen tanysýdyń naqty kestesin jasap, ony prokýrordyń bekitýimen belgili bir merzim belgilei alady. Sonymen qatar qorǵaýshy men kúdikti arasynda ózara kelisim bolmaǵany atalǵan normany Konstitýtsiiaǵa qaishy dep tanýǵa negiz bola almaidy. Mundai jaǵdaida tergeý organy kúdiktiniń de pikirin eskere otyryp, tanysý kestesin barsha qatysýshylar úshin jeke-jeke belgileidi”, – delingen sot habarlamasynda.
Budan bólek, Konstitýtsiialyq sot kúdiktini qamaýda ustaýǵa qatysty birqatar máselelerdiń jetkiliksiz rettelgenin atap ótti.
“Atap aitqanda, QPK-de kórsetilgendei, qamaýda ustaý merzimin tergeýdiń ár kezeńine bólip qarastyrý sot sanktsiiasynyń shekti merzimderin ainalyp ótýge jol ashýy múmkin. Qoldanystaǵy tájiribede is materialdarymen tanysý ýaqytyna bailanysty qamaýda ustaý merziminiń esebi toqtaidy. Bul – kúdikti men qorǵaýshysy tanysýǵa qatyspaǵan kúnderdiń de jalpy merzimnen shyǵarylyp tastalýyna ákep soǵady. Sonymen qatar, QPK normalarynda qorǵaýshy men kúdiktiniń arasynda qarama-qaishylyq bolǵan jaǵdaida sońǵy kezeńdegi zań kómegin kórsetý tártibi naqty rettelmegen”, – delingen málimdemede.
Konstitýtsiialyq sottyń №74 normativtik qaýlysy qabyldanǵan kúnnen bastap kúshine enedi, Qazaqstan Respýblikasynyń búkil aýmaǵynda mindetti jáne túpkilikti bolyp tabylady, shaǵym jasaýǵa jatpaidy.