Belgili kásipker Ahmetbek Nursila kópten beri «Sapaly qazaq» ideiasyn dáriptep júr. Qazaq kásip igersin, biznespen ainalyssyn deidi. Qazaq baiymai, ózgemen terezesi teń el bola almaimyz degendi de áleýmettik jelilerde jii aityp júr. Sondai-aq, jastardy biznesti bastaýǵa baýlyp, arnaiy treningter ótkizýdi de qolǵa alǵaly jatyr. Biz oida júrgen saýalǵa qysqasha jaýap berýin suraǵan edik.
– "Sapaly qazaq" ideiasyn usynyp júrgenińizdi bilemiz. Sizdińshe, Sapaly qazaq bolý úshin qazaq ne isteýi kerek? Qandai shart-jaǵdai kerek?
–Buny Ahmet Baitursyn atamyz kezinde naqtylap turyp aityp ketti ǵoi. «Biz keiin qalǵan halyq, alǵa basyp, jurt qataryna kirý kerek. Basqadan kem bolmas úshin biz bilimdi, bai hám kúshti bolýymyz kerek. Bilimdi bolýǵa oqý kerek. Bai bolýǵa kásip kerek. Kúshti bolýǵa birlik kerek. Osy kerekterdiń jolynda jumys isteý kerek», – degen edi Ahań. Bul sózder áli de ózekti dep oilaimyn. Meniki sol Ahańdy qaitalaý, jańǵyrtý da qal-qadarym kelgenshe.
– Saýda jasaý qolymyzdan kelmeidi, ol bizdiń qazaqqa qol emes degen túsinik bar. Mundai uǵymdy qalai ózgertýge bolady?
– Bul uǵym, menińshe, keiingi jyldary túbegeili ózgerdi. Tek qanǵa sińgen ata kásip bolmaǵan soń, sony tolyq meńgerip, jeti atasynan saýdager halyqpen básekelese almai jatqanymyz bolmasa.
[caption id="attachment_9796" align="alignleft" width="448"]
– Siz bizness-trening uiymdastyrýdy qolǵa alyp júrsiz. Bul qadamǵa barýyńyzǵa ne túrtki boldy?
– Eń sorly qazaq kúnine eki adamǵa aqyl aitady (kúledi). Men ózimdi sorly qazaq dep sanamaimyn, sondyqtan kúnine 5-6 adamǵa aqyl aitpasam, ishim keýip turady (kúledi). Shynyna kelsem, men bala kezimde jýrnalist bolsam dep armandaýshy edim. Sodan keiin men basqa adamdarǵa bir kúrdeli nárselerdi mysalmen ońai, tez qabyldaityn qylyp túsindire alatyn qabiletim bar ekenin túsindim jáne onyń maǵan unaitynyn da bildim. Al odan basqa halyqqa paida kelip jatsa, olar maǵan rahmetin aityp, aqsha tólep jatsa, men odan nege qashýym kerek.
– Biznes-trening ótkizetin sheteldikter elimizge qymbat baǵamen kelip ketedi. Keibiri alaiaq, aqsha tabýdy ǵana oilaityn jandar ekenin artynan bilip jatamyz. Mundai úrdistiń qazaqy ortada az bolýynyń sebebi nede?
– Bizde biznestiń uńǵyl-shuńǵylyn ustazdyq deńgeide jetik biletin maman jetispeidi. Bul salany kerek etip, osyny tabys kózine ainaldyryp júrgen qazaqtar joqtyń qasy. Birte-birte bul da túzeler, qalypqa túser degen úmit bar. Oqyǵannyń bári pedagog bola almaityny siiaqty, biznesmenniń bári úiretýshi, jol nusqaýshy bola almaidy.
– Men belgili bir biznesti bastaý úshin aldymen nege kóńil bólýim kerek? Biznesti bastaý úshin eń qajetti úsh keńes aitsańyz.
– Durys sala (nisha, is, taqyryp) tańdap alýyńyz kerek. Onyń bolashaǵy bolatynyna nyq senim bolý kerek.
Ózińiz qyr-syryn jetik biletin ispen ainalysýyńyz kerek.
Osy is sizge tek qana aqshalai paida emes, júregińizge de jaqyn, unaýy mańyzdy.
