بەلگٸلٸ كەسٸپكەر احمەتبەك نۇرسيلا كٶپتەن بەرٸ «ساپالى قازاق» يدەياسىن دەرٸپتەپ جٷر. قازاق كەسٸپ يگەرسٸن, بيزنەسپەن اينالىسسىن دەيدٸ. قازاق بايىماي, ٶزگەمەن تەرەزەسٸ تەڭ ەل بولا المايمىز دەگەندٸ دە ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە جيٸ ايتىپ جٷر. سونداي-اق, جاستاردى بيزنەستٸ باستاۋعا باۋلىپ, ارنايى ترەنينگتەر ٶتكٸزۋدٸ دە قولعا العالى جاتىر. بٸز ويدا جٷرگەن ساۋالعا قىسقاشا جاۋاپ بەرۋٸن سۇراعان ەدٸك.
– "ساپالى قازاق" يدەياسىن ۇسىنىپ جٷرگەنٸڭٸزدٸ بٸلەمٸز. سٸزدٸڭشە, ساپالى قازاق بولۋ ٷشٸن قازاق نە ٸستەۋٸ كەرەك? قانداي شارت-جاعداي كەرەك?
–بۇنى احمەت بايتۇرسىن اتامىز كەزٸندە ناقتىلاپ تۇرىپ ايتىپ كەتتٸ عوي. «بٸز كەيٸن قالعان حالىق, العا باسىپ, جۇرت قاتارىنا كٸرۋ كەرەك. باسقادان كەم بولماس ٷشٸن بٸز بٸلٸمدٸ, باي ھەم كٷشتٸ بولۋىمىز كەرەك. بٸلٸمدٸ بولۋعا وقۋ كەرەك. باي بولۋعا كەسٸپ كەرەك. كٷشتٸ بولۋعا بٸرلٸك كەرەك. وسى كەرەكتەردٸڭ جولىندا جۇمىس ٸستەۋ كەرەك», – دەگەن ەدٸ احاڭ. بۇل سٶزدەر ەلٸ دە ٶزەكتٸ دەپ ويلايمىن. مەنٸكٸ سول احاڭدى قايتالاۋ, جاڭعىرتۋ دا قال-قادارىم كەلگەنشە.
– ساۋدا جاساۋ قولىمىزدان كەلمەيدٸ, ول بٸزدٸڭ قازاققا قول ەمەس دەگەن تٷسٸنٸك بار. مۇنداي ۇعىمدى قالاي ٶزگەرتۋگە بولادى?
– بۇل ۇعىم, مەنٸڭشە, كەيٸنگٸ جىلدارى تٷبەگەيلٸ ٶزگەردٸ. تەك قانعا سٸڭگەن اتا كەسٸپ بولماعان سوڭ, سونى تولىق مەڭگەرٸپ, جەتٸ اتاسىنان ساۋداگەر حالىقپەن بەسەكەلەسە الماي جاتقانىمىز بولماسا.
[caption id="attachment_9796" align="alignleft" width="448"]
– سٸز بيزنەسس-ترەنينگ ۇيىمداستىرۋدى قولعا الىپ جٷرسٸز. بۇل قادامعا بارۋىڭىزعا نە تٷرتكٸ بولدى?
– ەڭ سورلى قازاق كٷنٸنە ەكٸ ادامعا اقىل ايتادى (كٷلەدٸ). مەن ٶزٸمدٸ سورلى قازاق دەپ سانامايمىن, سوندىقتان كٷنٸنە 5-6 ادامعا اقىل ايتپاسام, ٸشٸم كەۋٸپ تۇرادى (كٷلەدٸ). شىنىنا كەلسەم, مەن بالا كەزٸمدە جۋرناليست بولسام دەپ ارمانداۋشى ەدٸم. سودان كەيٸن مەن باسقا ادامدارعا بٸر كٷردەلٸ نەرسەلەردٸ مىسالمەن وڭاي, تەز قابىلدايتىن قىلىپ تٷسٸندٸرە الاتىن قابٸلەتٸم بار ەكەنٸن تٷسٸندٸم جەنە ونىڭ ماعان ۇنايتىنىن دا بٸلدٸم. ال ودان باسقا حالىققا پايدا كەلٸپ جاتسا, ولار ماعان راحمەتٸن ايتىپ, اقشا تٶلەپ جاتسا, مەن ودان نەگە قاشۋىم كەرەك.
– بيزنەس-ترەنينگ ٶتكٸزەتٸن شەتەلدٸكتەر ەلٸمٸزگە قىمبات باعامەن كەلٸپ كەتەدٸ. كەيبٸرٸ الاياق, اقشا تابۋدى عانا ويلايتىن جاندار ەكەنٸن ارتىنان بٸلٸپ جاتامىز. مۇنداي ٷردٸستٸڭ قازاقى ورتادا از بولۋىنىڭ سەبەبٸ نەدە?
– بٸزدە بيزنەستٸڭ ۇڭعىل-شۇڭعىلىن ۇستازدىق دەڭگەيدە جەتٸك بٸلەتٸن مامان جەتٸسپەيدٸ. بۇل سالانى كەرەك ەتٸپ, وسىنى تابىس كٶزٸنە اينالدىرىپ جٷرگەن قازاقتار جوقتىڭ قاسى. بٸرتە-بٸرتە بۇل دا تٷزەلەر, قالىپقا تٷسەر دەگەن ٷمٸت بار. وقىعاننىڭ بەرٸ پەداگوگ بولا المايتىنى سيياقتى, بيزنەسمەننٸڭ بەرٸ ٷيرەتۋشٸ, جول نۇسقاۋشى بولا المايدى.
– مەن بەلگٸلٸ بٸر بيزنەستٸ باستاۋ ٷشٸن الدىمەن نەگە كٶڭٸل بٶلۋٸم كەرەك? بيزنەستٸ باستاۋ ٷشٸن ەڭ قاجەتتٸ ٷش كەڭەس ايتساڭىز.
– دۇرىس سالا (نيشا, ٸس, تاقىرىپ) تاڭداپ الۋىڭىز كەرەك. ونىڭ بولاشاعى بولاتىنىنا نىق سەنٸم بولۋ كەرەك.
ٶزٸڭٸز قىر-سىرىن جەتٸك بٸلەتٸن ٸسپەن اينالىسۋىڭىز كەرەك.
وسى ٸس سٸزگە تەك قانا اقشالاي پايدا ەمەس, جٷرەگٸڭٸزگە دە جاقىن, ۇناۋى ماڭىزدى.
