Ǵalymdardyń aitýynsha, ylǵaldylyq sensory úshin sezimtal element retinde bastapqy materialdy irgeli zertteý jáne qosý protsesi importty almastyrý máselesin sheshe alady. Iaǵni, belsendirilgen kómirden jasalǵan grafen oksidi membranasynyń negizinde ylǵaldylyqty ólsheý jáne qalpyna keltirý úshin sezimtal sensor jasalady.
Joba jetekshisi Tilek Qýanyshbekovtyń sózinshe, zertteletin bastapqy materialy ylǵaldylyq datchigi úshin sezimtal element retinde uzaq merzimdi, al onyń tehnologiialylyǵy paidalaný qarapaiymdylyǵymen joǵary bolady.
– Ádette ylǵaldylyq nólden 100-ge deiin nemese besten 100 paiyzǵa deiin anyqtalady. Bul basqa materialdarmen salystyrǵandaǵy kórsetkish. Ylǵaldylyqtyń 50-80 paiyzyn tekseretin datchikter bar, – dep túsindiredi Tilek Qýanyshbekov. – Qazaqstanda datchik úshin sezimtal element retinde bastapqy material óndirilmeidi, tek satyp alynady. Eger bári jaqsy bolsa, onda zertteý aiaqtalǵannan keiin kommertsiialaýǵa bolady. Ol sheteldik ylǵaldylyq sensorlarynan kem túspeidi, ári baǵasy jaǵynan qoljetimdi bolmaq. Sonymen qatar, grafen oksidin grafitten alýǵa bolady, biraq bul qymbat. Belsendirilgen kómir qarjylyq jaǵynan únemdi, sonymen qatar onyń jaqsy sorbtsiialyq qasietteri bar, biraq naqty beti de mańyzdy.
Aita ketý kerek, grafen oksidi úshin kóptegen qosymshalar bar. Ony jaryq sensory, gaz sensory, sýdy aýyr metaldardan tazartý, meditsinalyq jabysqaq sylaqtyń ikemdiligi men beriktigi, dene brondary úshin paidalanýǵa bolady.
