Freedom Inside '26

Qatań aqsha-nesie saiasaty áli bir jyl óz kúshinde bolady - sarapshylar

Qatań aqsha-nesie saiasaty áli bir jyl óz kúshinde bolady - sarapshylar
shutterstock.com

Ekonomikadaǵy baǵalarǵa túsken qysymnyń artýyna bailanysty infliatsiialyq kútýler kórsetkishin sarapshylar ósirý turǵysynda qaita qarady. Qazaqstan qarjygerleri qaýymdastyǵy júrgizgen saýalnamaǵa qatysýshylar infliatsiianyń jyldyq deńgeii kelesi qazan aiynda 12,1% shamasynda bolýy yqtimal dep boljaidy, al bul ótken aidaǵy boljamnan (11,4%) joǵary. Sáikesinshe, ulttyq valiýtamyzǵa da túsetin qysym bolady, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Infliatsiia men bazalyq mólsherleme

"Infliatsiialyq qysymnyń negizgi faktorlary tarifterdiń ósýi men turǵyn úi-kommýnaldyq reformalar, janar-jaǵarmai men import baǵasynyń qymbattaýy, biýdjet shyǵystarynyń ulǵaiýy, salyq júiesi men baǵalyq retteýdegi aldaǵy ózgerister bolyp tabylady. Mundai jaǵdaida Ulttyq bank aqsha-nesie saiasatyn qatańdatýǵa májbúr bolýy múmkin", delingen saýalnama nátijesinde.

Saýalnamaǵa qatysqan qarjy naryǵy ókilderiniń 73%-y 10 qazandaǵy Ulttyq bank otyrysynda bazalalyq mólsherlemeni kóterý turǵysynda sheshim qabyldanady dep sanaidy. Al qalǵany bul rettegi kórsetkish burynǵy kúiinde saqtalady dep oilaidy.

Biraq bir jyldan keiin infliatsiiany baqylaý jáne baǵa turaqtylyǵyn saqtaý maqsatynda bazalyq mólsherleme 16,5%-dan 15,5%-ǵa deiin tómendeýi múmkin dep boljaityndar da bar. Infliatsiialyq kútýlerge munai baǵasynyń dinamikasy qosymsha yqpal etýi múmkin.

Munai men ulttyq valiýta baǵamy

Qarjy naryǵynyń sarapshylary OPEK+ elderiniń óndiristi arttyrýy usynysty kóbeitip, álemdik baǵanyń tómendeýine áser etýi múmkin dep sanaidy. Ortasha alǵanda, aldaǵy 12 ai barysynda Brent munaiynyń bir barreliniń quny 66,4 dollar deńgeiinde qalyptasady (qyrkúiekte — 66,7 dollar). Qazirgi infliatsiialyq jáne munai baǵasynyń tómendeýi turǵysynda kútiletin jaǵymsyz ahýalǵa qaramastan JIÓ kórsetkishi qalypty deńgeiin saqtaidy: bir jyldan keiin JIÓ kórsetkishi 4,8% bolýy múmkin (qazir - 6,5%).

Valiýta naryǵynda bir ai ishinde biýdjet qarajatyn igerýdi jedeldetý, iri investitsiialyq jáne infraqurylymdyq jobalardy iske asyrýǵa bailanysty ekonomikadaǵy investitsiialyq belsendiliktiń jáne kompaniialardyń syrtqy esep aiyrysýlarynyń ulǵaiýy aiasynda teńgeniń birshama álsireýi kútiledi. Osy jaǵynan alǵanda, bul faktorlar sheteldik valiýtaǵa degen suranysty arttyrady.

Qarasha aiynyń basynda USD / KZT juby boiynsha aqsha baǵamy 544,1 teńge deńgeiinde bolady dep boljanady, al bir ai buryn 1 AQSh dollarynyń baǵasy  541,6 teńge bolady (aǵymdaǵy deńgeiden+1,7%) dep kútiledi.