Áýelde Alfred Nobeldiń sheshimi boiynsha aqshalai syilyq, birinshi: fizika, himiia, meditsina, fiziologiia jáne ekonomika salasynda mańyzdy jańalyq ashqanǵa; ekinshi – idealistik baǵyttaǵy eń úzdik shyǵarmashylyq jumysqa; úshinshi – beibitshilikke úndegen, yrys-yntymaqtyń ornaýyna septesken eńbekterge tabystalatyn. Al qazir qalai? Qazir Nobel premiiasyn – Fleming Roýzǵa (joǵaryda sýrette) tabystamaq. Ol kim? Ol Muhammed paiǵambardyń saiqymazaq sýretin alǵash jariialaǵan Daniiadaǵy Jylands-Posten gazetiniń redaktory.
Búgingi Batystyń dinge, dini qundylyqtarǵa degen qurmeti tómendegen. Óziniń dini men dástúrinen bas tartqan Eýropanyń óz dinine degen qurmeti qalmai barady. Dálel kerek pe?
Endi ne boldy deisiz ǵoi? Norveg parlamentiniń yqpaldy múshesi Maikl Tetzshner myrza osy Roýzdy Nobel premiiasyna usynyp otyrǵanǵa uqsaidy! «Eger premiiany dál osy azamatqa tabystasaq bul sóz bostandyǵynyń jeńiske jetkeniniń kórinisi bolady. Osylaisha biz sóz bostandyǵy men azamattyq quqyqty aiaqqa taptap otyrǵandarǵa úlgi kórsetemiz, olardyń «jabaiy jolmen» júrip eshqashan jeńiske jetpesin dáleldeimiz», – degen eken Tetzshner óziniń Nobel komitetine joldaǵan hatynda. Ol «bul keremet sheshim» dep oilasa, qatty qatelesedi.
Al qazir qalai? Qazir Nobel premiiasyn – Fleming Roýzǵa (joǵaryda sýrette) tabystamaq. Ol kim? Ol Muhammed paiǵambardyń saiqymazaq sýretin alǵash jariialaǵan Daniiadaǵy Jylands-Posten gazetiniń redaktory.
Al siz osy Alfredtiń (Nobeldiń) qalai baiyǵanyn, qalai metsenat atanǵanyn bilesiz be? Ol Bakýdaǵy munai kenishterin igergen adam...Al Ázirbaijannyń munai tarihi dál osy Nobeldiń atymen bailanysty. Budan basqa alyp qosarymyz joq. Onsyzda túsinikti shyǵar.
Sonda dat gazetiniń redaktoryn Nobel premiiasyna usynyp otyrǵan Batys neni kózdep otyr? Nobel komiteti beibitshilik premiiasynyń iegerin qandai talapqa sai anyqtaidy?
Buǵan jaýap: búgingi Batystyń dinge, dini qundylyqtarǵa degen qurmeti tómendegen. Óziniń dini men dástúrinen bas tartqan Eýropanyń óz dinine degen qurmeti qalmai barady. Dálel kerek pe? Katolikter men protestanttar qazir óz-ózderin qorǵaityn jaǵdaida emes. Byltyr shirkeýde gomoseksýalizmniń adam tabiǵatyna, dinge qaishy ekenin aitqan shved pastory túrmege qamaldy. Al musylmandar mundaidy kótermeidi!
Ǵalamtordan kózimiz shalyp qaldy. «Beishara Nobel premiianyń kimge tabystalaryn estip kórinde tynysh jata almai jatqan bolar...» depti. Qazirgi Nobel komiteti «ádil, aqyldy bilerden quralǵan» deseńiz qatty qatelesiz, olar áldeqashan saiasi oiynshyqqa ainalǵan.
Zaýr RASÝLZADE, ázirbaijan saiasattanýshysy
