Muhamediuly: "Úsh tilde oqytý?.. Sózimnen jańylysyp qalyppyn"

Muhamediuly: "Úsh tilde oqytý?.. Sózimnen jańylysyp qalyppyn"
Ótken aptada qoǵamdyq keńes aldynda esep bergen kezde QR Mádeniet jáne sport ministri Arystanbek Muhamediuly ziialy qaýym ókilderiniń bilim jáne ǵylym ministrinen úsh tildi oqytýǵa qatysty ózgeristerdi engizbeýdi jalynyp turyp suraǵany jaiynda aitqan bolatyn. Búgin jýrnalisterge suhbat bergen ministr sózinen jańylysyp qalǵanyn jetkizdi.

«Bir jinalys boldy, shyny kerek. Mine, Myrzatai (Joldasbekov – avt.) aǵamyz otyrdy, Nurlan Orazalin otyrdy. Meniń kollegam (bilim jáne ǵylym ministri – avt.) otyrdy. (Aǵalalar – avt.) jalynyp turyp aitty, osy úsh tildikti asyqpaiyqshy dep, qazaq tili men qazaq ádebietin ázirshe qospaiyqshy, tura turaiyq dep. Aldymen filologiiany rettep alaiyq. Ádebietti...Bir saǵat ekeýi eki jaqtan jalyndy. Joq, qoimai, endigi aptada zań qabyldaimyn, súitem-búitem dedi. Qazir endi kórip tursyzdar, Elbasy úsh tildikti de toqtatty, 12 jyldyq bar, jazdyq kanikýl bar. Árine, oiy durys. Biraq sony aqyldaspai sheshemin degeni keri áserin tigizip jatyr», - degen bolatyn A.Muhamediuly.

Búgin halyq aldyndaǵy esep berý kezdesýinen keiin jýrnalisterge suhbat bergen A.Muhamediuly sózinen jańylysyp ketkenin moiyndap, úsh tildi oqytý júiesi talqylanǵan jinalysta bilim jáne ǵylym ministriniń bolmaǵanyn jetkizdi.

«Ol...Biz...ádebiette...kezdesýimiz boldy. Endi, shyn aitqanda, ol úlken kezdesý boldy. Bul jerde, bylaisha aitqanda, bilim jáne ǵylym ministrliginiń...úlken...nesi..endi, bul obrazdyq boldy. Depýtattarmen otyrǵanda biz oiladyq ol kisi (bilim jáne ǵylym ministri – avt.) de otyrǵan dep. Bylai kelgende...ol jerde bilim jáne ǵylym ministri joq boldy. Endi, men ol jerde, bylaisha aitqanda, qatelik jiberdim... Joq, ony neǵyp turǵanym, bizde úlken jinalys boldy. Bizge (bilim jáne ǵylym ministri – avt.) otyr dep aitty. Endi úlken zal, qaraǵan joqpyz. Negizi, bizdiń akademikterimizdiń sondai usynystary boldy. Qazirgi kezde qazaq tili men ádebietti biriktirmeiik degen...Nurlan Orazalin, Myrzatai Joldasbekov osy jerde... Surasańyzdar bolady», - dedi A.Muhamediuly.

Sondai-aq ministr Prezidenttiń úsh tildi oqytý júiesin toqtatty degen sózine túsinikteme berdi. Osy oraida ol aldymen Prezidenttiń úsh tildi oqytý bastamasyna qatysty sózin keltirgendi jón kórdi.

«Bilim jáne ǵylym ministrliginiń úsh tildi oqytý men oqý jylyn uzartýǵa qatysty adamdardyń suraqtary kóp ekenin bilemen. Osyǵan bailanysty Úkimetke qoǵamdyq pikirdi jan-jaqty zerdelep shyǵyp, Tamyz keńesin osy máseleni talqylaý alańy retinde paidalanýdy tapsyramyn. Menińshe, jumys durys baǵytta atqarylyp jatyr», - degen bolatyn N.Nazarbaev.

«Demek, Elbasynyń aitýynsha, biz Tamyz keńesi arqyly úsh tildikti ázirshe oilastyrýmyz qajet. Men sózbe-sóz bolǵan zatty aittym», - dedi ol.

Aita ketken jón, ministr A.Muhamediuly úsh tildi oqytý máselesinen keiin halyqtyń kóńili ózgerip ketti degen sózinen de bas tartqan joq. Buǵan deiin ol: «Til saiasatyn damytý ońai emes. Shynyn aitý kerek, jer máselesi qozǵalardyń aldynda úsh tildikke qatysty qozǵalys bolǵan. Sol kezden bastap ózimiz ikemsiz qimylymyzben halyqtyń kóńilin birshama ózgertip aldyq da, onyń ústine jer týraly kodeksti kirgizdik. Sonymen qazir múldem yńǵaisyz jaǵdaida otyrmyz», - dep aitqan. 

Derekkóz: baq.kz