«Kólsai kólderi» MUTP «Parkter sherýi-2025» tabiǵat qorǵaý aktsiiasy aiasynda 85 is-shara ótkizilip, 685 aǵash otyrǵyzyldy, 168 uia ornatyldy, 5,3 tonna qoqys shyǵaryldy. Sharalarǵa 4252 adam qatysty. Bul týraly Kólsai kólinde ótken aktsiianyń qorytyndy jiynynda belgili boldy.
Onyń ishinde dóńgelek ústel, taqyryptyq kórmeler, mektep oqýshylarymen kezdesý dáristeri, «Taza Qazaqstan», «Taza aimaq», «Móldir bulaq», «Sý tirshilik kózi» aktsiialary bar.
Kólsai kólinde ótken qorytyndy jiyn mektep oqýshylarynyń qolóner buiymdary men sýretteriniń kórmesinen bastaldy. Oqýshylar tabiǵatty qorǵaý, ekologiia taqyrybynda 50-den astam týyndy usyndy. Olardyń eń úzdigin kásipker Qanat Óskenov satyp aldy.
Qalǵan sýret, qolóner buiymdary «Kólsai kólderi» MUTP mýzeiine qoiylmaq. Jiynda úzdik sýretter men qolóner buiymdarynyń avtorlary, sonymen qatar tabiǵat týraly óz shyǵarmashylyǵynan óleń shyǵarý, bi konkýrstarynyń da jeńimpazdary srnaiy syilyqtarǵa ie boldy.
Biyl 19-shy ret ótkizilgen Parkter sherýine Kegen aýdanyndaǵy 16 mektep belsene qatysqan. Olardyń ishinde eń belsendi 6 mektepti «Kólsai kólderi» memlekettik ulttyq tabiǵi parkiniń direktory Baqyt Júnisov arnaiy syilyqtarmen marapattady. Atap aitqanda Kegen aimaǵy boiynsha Ińkárbek Jumaǵulov atyndaǵy orta mektep 1-shi, Bóleksaz orta mektebi 2-shi, Qarqara orta mektebi 3-shi orynǵa, Jalańash aimaǵy boiynsha Jamal Ermegiiaev atyndaǵy orta mektep, A.Túrkebaev atyndaǵy mektep-litseii, Maily Ormanov atyndaǵy orta mektebi 1,2,3 oryndarǵa ie boldy.
Jiynda aktsiiaǵa demeýshilik kómek kórsetken JK «Maqsat», JK «Alban», «Arn Grýpp» JShS-ne, «Pana» JShS-ne, JK Bulaqbaeva, «JS Travel» JShS-ne, JK «NurSaia», NP Kólsai JShS-ne, JK «Tilemisov», «Saf Group De» JShS-ne de Ulttyq park basshylyǵy alǵys bildirdi.
Qorytyndy jiynǵa Kegen aýdanynyń ákimi Nurbaqyt Teńizbaev, «Órleý» Almaty oblysy boiynsha kásibi damý institýtynyń direktory Qaisar Nurlybaev, Kegen aýdany orman sharýashylyǵy mekemesiniń direktory Aibolat Áskerbekuly jáne mektep oqýshylary men BAQ ókilderi qatysty.
Aita keteiik, 22 naýryz ben 05 maýsym aralyǵynda respýblika boiynsha qoryqtar men ulttyq parkter arasynda «Parkter sherýi» aktsiiasy ótedi. Aktsiianyń maqsaty — erekshe qorǵalatyn tabiǵi aýmaqtardyń ózekti máselelerine adamzattyń janashyrlyq kózqarasyn qalyptastyrý. Aktsiia kezinde túrli baiqaýlar, dóńgelek ústel, ekologiialyq aktsiialar (tazalyq jumystary, aǵash otyrǵyzý, bulaq kózderin tazalaý), taqyryptyq kórmeler men kontsertter uiymdastyryldy.
«Kólsai kólderi» memlekettik ulttyq tabiǵi parki 2007 jyldan beri aktsiia aiasynda týǵan jer tarihy men mádenietin nasihattaýǵa, tabiǵatqa degen súiispenshilikti arttyrýǵa baǵyttalǵan sharalardy uiymdastyryp keledi.
«Kólsai kólderi» MUTP 2007 jyly Qazaqstan Respýblikasy Úkimetiniń 07 aqpandaǵy qaýlysymen qurylǵan. Qazirgi tańda Ulttyq park 161 045 myń gektar aýmaqty alyp jatyr.
Park aýmaǵynda teńiz deńgeiinen 1800-3500 metr biiktikte ósetin ósimdikter men janýarlar álemi, keremet ózenderi men kólderi, qyrly landshaftary áli de bolsa, adam aiaǵy baspaǵan, sharýashylyq tirshiligi júrgizilmegen, erekshe tabiǵi orta kezdesedi. Olardyń ishinde asa qundy tabiǵi ásemdiligimen kóz tartatyn Kólsai, Qaiyńdy, Saty, Kúrmeti, Qudyrǵy, Kishi Órikti, Úlken Órikti sekildi barlyǵy úlkendi — kishili 20-dai ózen, Soltústik Tian-Shan taýynyń Kúngei Alataý silemderindegi Shelek ózenine quiady.
«Kólsai kólderi MUTP 2024 j. boiynsha qysqasha qorytyndysy
Ulttyq parktiń negizgi qyzmetinen bólek, rekreatsiialyq qyzmet túrlerinen 2024 jyly 260 262 804,51 teńge qarajat túsken. Park aýmaǵyna 2024 jyly 395 386 adam kelgen. 2025 jyly bul kórsetkish 400 000-nan asady dep kútilýde. Ótken jyly respýblikalyq biýjetke erekshe qorǵalatyn tabiǵi aýmaqty paidalanýdan 84 394 700 teńge qarajat quiylǵan. Jyl sońyna deiin park aýmaǵynan 103 tonna qatty turmystyq qaldyqtar shyǵarylǵan.
Týrister men kelýshilerge qolaily jaǵdai jasaý maqsatynda abattandyrý men tsifrlandyrý jumystary turaqty túrde júrgizilýde. 2024 jyly Almaty oblysy týrizm basqarmasynan Qaiyńdy kólinen 450 m. baspaldaq joldar salý úshin qarajat bólinip, jasalyndy. Oǵan deiin Kólsai kóli mańynda baspaldaq joldar salynǵan. Kólsai baqylaý ótkizý tospasyna kartasymen tólem qabyldaý júiesi iske qosyldy. Qaiyńdy baqylaý ótkizý tospasyna elektrondyq shlagbaým ornatyldy. Tómengi Kólsai kóline 3 jerge turmystyq qatty qaldyqtardy jinaqtaityn qalqalar jasalyndy.
Ulttyq park aýmaǵyndaǵy Sanitarlyq gigienalyq toraptar sany – 11. Kólsai kólinde – 6, Qaiyńdy kólinde -5 danasy ornatylǵan.
Tómengi Kólsai kólindegi avto turaqtan kóldiń jaǵasyna deiingi joldarǵa 8 dana kóshe jaryqtandyrý shamdary ornatylady.
Tómengi Kólsai kóline TOO «Freedom» kompaniiasy 9 dana Sergek jáne 15 dana beinebaqylaý kamerasyn ornatty.
«Kólsai kólderi» MUTP aýmaǵynda «Jasyl damý» baǵdarlamasy pilottyq jobasy júzege asyrylýda. Maqsaty erekshe qorǵalatyn tabiǵi aýmaqta tazalyqty saqtaý, adamdardyń tabiǵatqa degen qarym-qatynasyn ózgertý bolyp tabylady. Tómengi Kólsai kóline qatty turmystyq qaldyqtardy iriktep jinaýǵa arnalǵan 2 dana fandomat, 14 dana kúl-qoqys jinaityn úlken konteiner, 10 dana banner, 3 dana ár túrli qoqys salatyn jáshik ornatylyp jáne 120 myń dana bioydyraityn paketter berildi.
Ulttyq park aýmaǵyna kelgen demalýshylarǵa marshrýt pen júrip ótý úshin arnaiy 9 týristik marshrýttyń uly telefon arqyly júrip ótýge arnalǵan oflain kartasy jasalyndy.
«Kólsai kólderi MUTP 2025 jyldyń jazǵy týrizm maýsymyna daiyn
Bul jumystar 2025 jyly da jalǵasyn tabady. Atap aitqanda, Ortalyq keńsede ornalasqan mýzei men Kólsai BÓT-nyń jobalyq smetalyq qujattamasyn jasaý. Sanitarlyq gigienalyq qondyrǵylar (SGÝ) jumysyn qadaǵalaý jáne ornatý. Qaiyńdy kóline pirstar salý. Tómengi Kólsai kólinen Ortańǵy Kólsai kóliniń aralyǵynda týristik soqpaq salý (7100 shaqyrym) abattandyrý, jańa aqparattyq taqtalar ornatý.Tańbaly tas, Sýyqtoǵai shatqaly týristik baǵytynda BÓT-na shlagbaým ornatý. Tómengi Kólsai kóline, Tańbaly tas, Sýyqtoǵai shatqaly, Kaiyńdy, TQQ jinaityn qalqalar orynyn daiarlaý jumystary júrgiziledi.
