Qazaqstanda mys kontsentratyn óńdeý tarifin esepteýdiń jańa ádistemesi bekitilgen kúni KAZ Minerals Aqtoǵaida quny 1,8 milliard dollar bolatyn mys balqytý zaýytynyń qurylysyn bastady. Sarapshy Aibar Oljaev osy eki oqiǵa qatar kelýine nazar aýdaryp, memlekettik qoldaý tetikteri men kompaniianyń investitsiialyq sheshimi ózgerýine qatysty suraqtar kóterdi, dep habarlaidy dalanews.kz.
20 qazanda Ónerkásip jáne qurylys ministrligi mys kontsentratyn óńdeý tarifin anyqtaýdyń jańa ádistemesin bekitkenin habarlady. Sol kúni Prezident Qasym-Jomart Toqaev Aqtoǵaidaǵy mys balqytý zaýyty qurylysyn resmi túrde bastady.
Sarapshy nazar aýdarǵan tus - jańa ádisteme óńdeý tarifin eseptegende investitsiialyq shyǵyndardy da eskerýge múmkindik beredi. Iaǵni qoldanystaǵy zaýyttardy jańǵyrtýǵa jáne jańa óndiris oryndaryn salýǵa jumsalǵan qarjy tarif qalyptastyrý kezinde esepke alynýy múmkin.
"Buǵan deiin óz mys balqytý zaýytyn salýdy ekonomikalyq turǵydan tiimsiz dep sanaǵan kompaniia endi quny 1,8 milliard dollar bolatyn jobany júzege asyrýǵa kiristi. Bul jai ǵana sáikestik pe, álde investitsiialyq esepke jańa ekonomikalyq jaǵdailar áser etti me degen saýal týyndaidy", - dedi ol.
Jańa zaýyt jylyna 300 myń tonna katod mys óndirýge eseptelgen. Alǵashqy ónimdi 2030 jyly shyǵarý josparlanyp otyr.
Aibar Oljaevtyń taldaýynsha, jobaǵa memlekettik qoldaýdyń birneshe tetigi qatar tartylyp jatyr. Zaýyt Qazaqstannyń 17 iri serpindi jobasynyń tizimine jáne respýblikalyq indýstriialandyrý kartasyna engizilgen. Sonymen qatar, Qazaqstannyń Damý banki arqyly uzaq merzimdi qarjylandyrý múmkindigi de qarastyrylyp jatyr. Alaida nesie maquldanǵany týraly resmi aqparat ázirge jariialanbaǵan.
Sarapshy erekshe nazar aýdarǵan taǵy bir jait - jańa tarif ádistemesiniń dál qurylys bastalar aldynda bekitilýi. Onyń pikirinshe, investitsiialyq shyǵyndardy óńdeý tarifinde eskerýge múmkindik beretin tetik jańa óndiris oryndaryn salýdyń ekonomikalyq tartymdylyǵyn arttyrýy múmkin.
"Memleket jobany strategiialyq deńgeide súiemeldep, Qazaqstannyń Damý banki arqyly qarjylandyrý múmkindigi qarastyrylyp, investitsiialyq quramdasy bar tarif qalyptastyrýdyń jańa erejeleri bekitildi. Osydan keiin KAZ Minerals óziniń mys balqytý zaýytyn salýǵa daiyn ekenin qaita málimdedi", - dep jazdy sarapshy.
Onyń paiymdaýynsha, kompaniianyń investitsiialyq josparlarynyń ózgerý tarihy da nazar aýdarýǵa turarlyq. 2015 jyly KAZ Minerals direktorlar keńesiniń tóraǵasy Oleg Novachýk Qazaqstanda mys kontsentratyn óz kúshimen óńdeý qajettigin aitqan. Alaida 2017 jyly kompaniia zaýyt salý josparynan bas tartyp, jobany zertteýge jumsalǵan 16 million dollar shyǵyndy esepten shyǵarǵan.
2018 jyly Novachýk jobanyń ekonomikalyq turǵydan tiimsiz ekenin túsindirgen. Kompaniia óz zaýytynyń ornyna Qytaidaǵy bos mys balqytý qýattaryn paidalanýdy tańdaǵan. Sol kezeńde KAZ Minerals Aqtoǵai ken baiytý keshenin keńeitýge 1,2 milliard dollar investitsiia salǵan.
2024 jylǵy maýsymda kompaniia mys balqytý zaýytyn salý josparyn qaita jariialady. Ol kezde joba quny 1,5 milliard dollar dep baǵalanyp, óndiristi 2028 jyldyń sońyna deiin iske qosý josparlanǵan edi. Keiingi ekologiialyq qujattarda qurylys merzimi 2029 jylǵy naýryzǵa deiin uzartylǵany kórsetilgen.
Al 2026 jylǵy qazanda joba quny 1,8 milliard dollarǵa jetip, alǵashqy ónimdi shyǵarý merzimi 2030 jylǵa belgilendi. Osylaisha, eki jylda málimdelgen investitsiia kólemi 20 paiyzǵa ósken, al iske qosý merzimi taǵy keiinge shegerilgen.
Qurylys bastalǵan kezdegi telekópirde Oleg Novachýk zaýyt salýdy strategiialyq investitsiialyq sheshim dep ataǵan.
"KAZ Minerals úshin metallýrgiialyq keshen salý - strategiialyq investitsiialyq sheshim ári Qazaqstan ekonomikasyna uzaq merzimdi salynǵan qarjy", - degen ol.
Jańa ádisteme Qazaqstan ishinde mys kontsentratyn óńdeýdiń investitsiialyq tartymdylyǵyn arttyrýǵa baǵyttalǵan. Al KAZ Minerals-tyń 1,8 milliard dollarlyq jobasy osyndai jańa jaǵdailarda júzege asyrylatyn iri óndiristik bastamalardyń biri bolmaq.