EO Qazaqstannyń iri investitsiialyq jáne saýda seriktesi – Oljas Bektenov

EO Qazaqstannyń iri investitsiialyq jáne saýda seriktesi – Oljas Bektenov
primeminister.kz

Qazaqstan Premer-Ministri Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen Eýropalyq Odaqtyń Qazaqstandaǵy ókildiginiń elshisi Kestýtis Iankaýskas pen EO elderiniń diplomatiialyq missiialary basshylarynyń qatysýymen «Qazaqstan – Eýroodaq» dialogtyq platformasynyń 15-shi otyrysy ótti, – dep habarlaidy Dalanews.kz.

Qazaqstannyń negizgi seriktesteriniń biri retinde Eýropalyq Odaqtyń úlesine tartylǵan investitsiianyń 40%-dan astamy jáne syrtqy saýdanyń shamamen 30%-y tiesili. Dialog platformasynyń otyrysynda saýda-ekonomikalyq, investitsiialyq ózara is-qimyldy keńeitý ári nyǵaitý, kólik jáne logistika salasyndaǵy jobalardy birlesip iske asyrý máseleleri qaraldy.

Atap aitqanda, Transkaspii halyqaralyq kólik baǵytyn (THKB) asa perspektivaly baǵyttardyń biri retinde damytý jospary talqylandy.

Eýropa men Aziia arasyndaǵy tranzittik hab retinde sanalatyn Qazaqstan arqyly taýarlardyń 85%-ǵa jýyǵy Qytaidan EO elderine tasymaldanady. THKB saýda aǵyny úshin barynsha yńǵaily jaǵdai jasai otyryp, básekege asa qabiletti jetkizý merzimin (12-15 kún) usynady.

Kezdesýge qatysýshylar Orta dálizdiń áleýetin arttyrýǵa qyzyǵýshylyǵyn bildirdi. «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń bazasynda «Middle Corridor Multimodal» birlesken kásiporny quryldy. Kólik salasyna investitsiia tartýdyń jańa perspektivalaryn ashatyn «Global Gateway» eýropalyq bastamasynyń mańyzdy róli de atap ótildi.

– EO – Qazaqstannyń iri ári asa mańyzdy investitsiialyq jáne saýda seriktesi. Biz barlyq basym baǵyttar boiynsha turaqty jumys júrgizip kelemiz. Úkimet elderimiz arasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaitýdaǵy úlesterińiz ben qyzyǵýshylyqtaryńyzdy joǵary baǵalaidy. Biz ózara tiimdi seriktestikti arttyrýǵa baǵyttalǵan usynystardy árqashan da qoldaimyz, –dep atap ótti Oljas Bektenov.

EO-nyń Qazaqstandaǵy elshisi Kestýtis Iankaýskas pen Rýmyniianyń QR-daǵy elshisi Madalina Lýpý óz kezeginde Qazaqstanda biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha júrgizilip jatqan jumystarǵa oń baǵa berdi. Sondai-aq diplomatiialyq missiia basshylary el ekonomikasynyń eýropalyq biznes úshin turaqtylyǵy men tartymdylyǵyn atap ótti.

Otyrys qorytyndysy boiynsha kezdesýge qatysýshylar strategiialyq áriptestikti jańa deńgeige shyǵara otyryp, saýda-ekonomikalyq qatynastardy damytý men nyǵaitý nietin rastady.

Anyqtama: QR-nyń EO elderimen taýar ainalymy 2019-2023 jyldary 36,2%-ǵa ósip, $41,4 mlrd qurady. Eksport 5 jylda $24,2 mlrd-tan $31 mlrd-qa deiin 28,2%-ǵa ósti. Import 67,6%-ǵa ósti jáne 2023 jyly $10,4 mlrd-ty qurady. 2024 jyldyń qańtar-mamyr ailarynda $19,9 mlrd qurady, bul 2023 jyldyń sáikes kezeńimen salystyrǵanda 15,8%-ǵa artyq. Ótken jyly EO elderi respýblika ekonomikasyna $10,4 mlrd, 2024 jyldyń I toqsanynda $2,8 mlrd quidy. Negizgi úlesi Niderlandy, Belgiia, Frantsiia, Germaniia, Italiia, Kipr jáne Liýksembýrgke tiesili.