Freedom Inside '26

Ekolog maman: «Bozjyradaǵy jabaiy týrizmdi rettemesek tabiǵattyń túbine jetemiz»

Ekolog maman: «Bozjyradaǵy jabaiy týrizmdi rettemesek tabiǵattyń túbine jetemiz»
Ekologiia salasynyń belgili mamany Orynbasar Toǵjanov 18 jyl boiy Mańǵystaý óńiriniń ekologiialyq jaǵdaiyn jaqsartý, sondai-aq ekotýrizmdi uiymdastyrý máselesimen turaqty ainalysyp keledi. Mańǵystaý oblysynyń Beineý jáne Qaraqiia aýdandarynyń «Qurmetti azamaty» biraz ýaqyttan beri Bozjyra ańǵarynda jabaiy týrizm beleń alyp, rettelmegen kólik aǵyny janýarlardyń tynyshyn buzyp jatqanyna alańdaýshylyq bildirýde. Biz onyń aýmaqtaǵy jaǵdaidy retteý joldaryna qatysty pikiri men usynystaryn tyńdap qaittyq.

– Bozjyraǵa kelýshiler sany jyl saiyn eselep artýda. Alaida qarajat tapshylyǵynan týristik qyzmetti talapqa sai uiymdastyrýǵa múmkindik bolmai, Bozjyra ańǵaryna Ústirt shyńynyń ústi jáne asty arqyly andyzdap keletin ondaǵan borpyldaq dala joldary paida boldy. Olarmen birneshe avtokólik ár jolmen qaptaldasa, andaǵailai júitkigen kezdegi alapat aq tozańdy kórgende janyńyz túrshigedi. Al adamnyń qysastyǵynan jóńkile qashqan arqar, qaraquiryq syndy ańdardyń kórinisi júrek syzdatady. «Jabaiy týrizmdi» tártipke kelitirip, «ekologiialyq týrizmge» ainaldyrmasa, andyzdaǵan jol, andaǵailaǵan avtokólik aǵyny jandy jáne jansyz tabiǵattyń túbine jetetini anyq, – deidi ol.

Sarapshy maman investor kompaniialardy alys-jaqynnan kelgen týristerdi qabyldaityn bir qabatty qonaqúidi Bozjyra naizashyńdary túbinen salý jónindegi usynysyna qarsy bolyp, óz ýájin jinalystarda bildirgen.

– Sonymen qatar birqatar azamattar usynǵandai týristik qabyldaý ornyn 10-50 shaqyrym qashyqtan salýdyń tiimsizdigine de kóz jetkizdik. Sebebi alystaǵy týristik qabyldaý ornynda turyp,  san-sapat dala jolymen týristerdiń qandai kólikpen, qai jaqtan kelgenin, qalai júrgenin, ne jasap jatqanyn baqylaý, retteý múmkin emes túsindik. Sondyqtan shaǵyn qonaq úii, vizit-ortalyǵy bar týristik nysandar birneshe shaqyrymdaǵy ańǵar men naizashyńdar túgel kórinetin tóbe ústinde ornalastyrý kerek. Onda mádeni týrizmdi uiymdastyrý úshin mindetti túrde qonaqúi, avtoturaq, kelýshilerdiń túrli qajetterin óteitin oryndar, paidalanatyn at, túie, «ekokólikter» men áýe sharlaryn saqtaityn jáne qyzmetshiler men gidterge ystyq-sýyqta panalaityn baspana bolýy shart. Eger mundai oryn tym qashyqta bolsa, Aqtaýdan eki-úsh saǵatta jetip baratyn tep-tegis jolda kópshilik oǵan toqtamai-aq, birden Bozjyraǵa tartary sózsiz, – deidi O.Toǵjanov. 


Jol máselesin aita kele maman Bozjyra aýmaǵynla avtoqozǵalysqa shekteýler qoiý qajettigin túsindirdi.

– Beket ataǵa 15 shaqyrymdai jetpei «Ata jolynan» burylyp shyń ústindegi Bozjyra panoramalyq alańqaiyna baratyn, uzyndyǵy nebári 10 shaqyrym jolǵa qatqyl taban tósep, biik avtokólikterge múldem tiym salý kerek. Bozjyra alqabyn tolyq baqylaýda ustap, onyń ekologiialyq jáne rekreatsiialyq syiymdylyǵyn eskere otyryp, týristerdi arnaýly soqpaqpen jaiaý nemese at, túie, velosiped syndy «ekologiialyq taza» kólikpen jetkizýge, áýe sharlarymen kóterilýge, biik munaralarǵa shyǵýǵa ǵana ruqsat berýge bolady, – dep aitty maman.

Toǵjanovtyń pikirinshe, jaiylymy mol Bozjyra shatqaldarynyń jaqyn qolaily jerinen ań ishetin sý kózin jasasa, týrister Beket ata basyndaǵydai adamǵa úirengen ańdardy da tamashalai alady.