Biýdjet donorlary kimder: Qazaqstannyń eń iri salyq tóleýshi kompaniialar tizimi

2023 jyldyń qorytyndysy boiynsha memlekettik biýdjetke túsetin túsimder 18,9 trln teńgege jetti, bul - ótken jylmen salystyrǵanda 27,4%-ǵa artyq kólem. Qazaqstan biýdjetin qampaitý, negizinen taý-ken sektorynyń úlesine tiesili, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Finprom qarastyrǵan Qazaqstannyń eń iri 50 kásiporynnyń kóshbasyn "Teńizshevroil" JShS bastap tur: ótken jyldyń qorytyndysy boiynsha kompaniia biýdjetke 3,7 trln teńge aýdardy. Sondai-aq úzdik bestikke "Qarashyǵanaq Petroliým Opereiting B. V." (978 mlrd teńge), "Mańǵystaýmunaigaz" AQ (319,6 mlrd teńge), "KAZ Minerals Aktogay" JShS (259,3 mlrd) jáne "Nort Kaspian Opereiting Kompani N. V." filialy (204,4 mlrd teńge) enedi.

Bul rette atalǵan bes kompaniianyń tórteýi salyq túsimderin aitarlyqtai tómendetkenin basa aita ketelik: TShO 17,8%-ǵa, "Qarashyǵanaq Petroliým Opereiting B. V." 30,1%-ǵa, "Mańǵystaýmunaigaz" 26,5%-ǵa, "Nort Kaspian Opereiting Kompani N. V." filialy 14,5%-ǵa azaidy. Bul qubylys 2023 jyly búkil munai sektoryna tán. Muny munai kólemi óndirisiniń qysqarýymen túsindirýge bolady.

Úzdik bestikten bólek, 2023 jyly Qazaqstannyń eń iri 15 salyq tóleýshisine mynalar jatady:

1. "Qazaqstan Halyq Banki" AQ - 203 mlrd teńge;
2. "Ózenmunaigaz" AQ - 198,1 mlrd teńge;
3. "PetroQazaqstan Oil Prodakts" JShS - 178,3 mlrd teńge;
4. "Filip Morris Qazaqstan" JShS - 170,5 mlrd teńge;
5. "Aziia gaz qubyry" JShS - 167,8 mlrd teńge;
6. "KAZ Minerals Bozshakol" JShS - 159,5 mlrd teńge;
7. "Djei Ti Ai Qazaqstan" JShS - 157,5 mlrd teńge;
8. "Atyraý munai óńdeý zaýyty" JShS - 152,5 mlrd teńge;
9. "Embimunaigaz" AQ - 145,9 mlrd teńge;
10. "Pavlodar munai-himiia zaýyty" JShS - 139,2 mlrd teńge.

Jalpy úzdik 50-ge ekonomikanyń mynadai sala kásiporyndary jatady:

• taý-ken ónerkásibi jáne ken oryndaryn barlaý - 23 kompaniia;
• óńdeý ónerkásibi - 9 kompaniia;
• kóterme jáne bólshek saýda - 7 kompaniia;
• aqparat jáne bailanys - 3 kompaniia, atap aitqanda uialy bailanys operatorlary;
• qarjylyq jáne saqtandyrý qyzmeti - 3 kompaniia;
• kólik jáne qoima - 3 kompaniia;
• kásibi, ǵylymi jáne tehnikalyq qyzmet - 1 kompaniia, atap aitqanda "QazMunaiGaz "UK"AQ";
• qurylys - óz qyzmetin óndirýshi sektorǵa baǵyttaǵan 1 kompaniia.