21 qarashada 2025-2027 jyldarǵa arnalǵan respýblikalyq biýdjet týraly zań jobasy senatorlar synyna ushyrap, qaita pysyqtaý úshin Májiliske qaitaryldy. "Aýyz kúigen úrip ishedi" demekshi, Senattaǵylar bul joly ótkendegi qateligin qaitalaǵysy kelmegen bolýy kerek, zań jobasyn maquldaýdan bas tartty. Olar mundaǵy esepter "tym optimistik sipatqa ie" desti, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Jalpy, búginderi Úkimettiń basty bas aýrýyna ainalǵan biýdjet tapshylyǵy, negizinen, osy esepten bastaý alady. Onda da esepti túzegender, únemi naryqtaǵy optimistik boljamdarǵa súienedi. Jeme-jemge kelgende, naqtysynda pessimistik boljamdar joldy kes-kestep, týrasynan qiiady. Mundaida, tsifrlary kerige ketip ózgerip shyǵa keletin biýdjetti Úkimet aqyrynda qalai tartaryn bilmei, ábden sasady: Ulttyq qorǵa qol salady, ol az bolsa, halyqaralyq qarjylyq uiymdardan zaim surap, syrtqa qol jaiady. Iá, biyl týra sondai masqara jaǵdailar bolyp jatyr.
Osylardy eskergen bolýy kerek, senatorlar aldymen JIÓ kórsetkishine shúilikti. Qujatta 2025 jylǵa arnalǵan jalpy ishki ónimniń ósimi 5,6% bolady dep kórsetilgen.
"Bul boljam kúmándi jáne kóptegen halyqaralyq sarapshylar ony tym optimistik dep sanaidy. Ásirese, ónerkásiptik ósim álsiz, munai óndirisiniń kólemi tómendep jatyr. Sondyqtan bul asyra baǵalaý bolady", – dedi Sultanbek Mákejanov bul rette.
Sondai-aq depýtat biýdjet jobasyna engizilgen 2025 jylǵa arnalǵan infliatsiia dáliziniń 5,5-7,5% aralyǵyndaǵy sáikestigine de kúmán keltirdi.
"Biýdjet shyǵynynyń artýy infliatsiianyń tómendeýin qamtymaidy, sondyqtan bul kórsetkish deklarativti bolyp qalýy ábden múmkin", - dedi ol seziktene
Salyq túsimderi de senatorlardyń kóńiline jaqpady.
"Ministrlik taǵy da óte optimistik boljam daiyndapty: 15,1 trln teńge, bul biylǵy jylmen salystyrǵanda 3 trln teńgege artyq. Alaida, biyl toǵyz aidyń qorytyndysy boiynsha KTS boiynsha jospardyń oryndalýy nebári 82%, QQS boiynsha 70% ǵana boldy. Sol sebepti kelesi jyly kiristi 2 trln teńgeden astamǵa arttyrý josparlanǵan edi", – degen Sultanbek Mákejanov salyqqa qatysty máselelerdiń syrtqy faktorlaryna da egjei-tegjeili toqtaldy. Al álemdik naryqtaǵy jaǵdailar búgingi tańda máz emes.
Senatorlar jyldan jylǵa ósip kele jatqan memlekettik qaryz jáne oǵan qyzmet kórsetý shyǵyndaryna da toqtaldy. Ol da qomaqty tsifrdy qamtidy.
"2025 jyly memlekettik qaryzǵa qyzmet kórsetý quny 2,5 trln teńgeni quraidy, bul syni deńgeige jaqyn", - dedi ol.
Talqylaý nátijesinde senatorlar, sarapshylar kútkendei, usynylǵan ózgerister men eskertýlerdiń barlyǵyn eskere otyryp, zań jobasyn qaita qaraý úshin Májiliske qaitarý týraly sheshim qabyldady. Al sarapshylar, tipti Joǵary aýditorlyq palata da buǵan deiin fiskaldyq daǵdarys belgileri baryn,sondai-aq eger tek bir jyldyń biýdjetin durystap eseptep, túzei almasaq jyl saiyn úsh jyldyq biýdjetti qabyldaýdyń ne keregi baryn Parlament pen Úkimettiń únemi esine salyp, qatelikterin betine basyp keledi.