Teńgemiz dúniege kelgeli, onda segiz tulǵanyń beinesi beinelenipti. Al táýelsizdik ala salysymen, jaryq kórgen 1,3,5,10,20,50,100,200,500 teńgelikterdiń búginderi baǵasy qymbat ári kollektsionerler tarapynan joǵary suranysqa ie eken, dep habarlaidy Dalanews.kz.
1993 jylǵy 15 qarashada Qazaqstan Respýblikasynyń ulttyq valiýtasy – teńge ainalymǵa engizildi. Al, 1997 jyldan beri Memleket basshysynyń Jarlyǵymen 15 qarasha – tól valiýtamyzdyń týǵan kúni ári qarjygerler kúni retinde atalyp ótedi.
Elimiz táýelsizdik alǵan tusta, sol kezdegi Úkimet basshysy Sergei Tereshenkonyń basshylyǵymen arnaiy komissiia quryldy. Oǵan qarjy salasynyń atasy sanalatyn, sol kezdegi premer-ministrdiń birinshi orynbasary Dáýlet Sembaev, qarjy ministri Erkeshbai Derbisov, ekonomika ministri Beisenbai Iztileýov, Ulttyq bank tóraǵasy Ǵalym Bainazarov, Parlament Májilisiniń qarjy komitetiniń sol kezdegi tóraǵasy Saýyq Tákejanov syndy azamattar endi. Teńge dizainyna Meńdibai Alin, Dosbol Qasymov, Aǵymsaly Dúzelhanov syndy sýretshiler ter tókti.
Jalpy, tól teńgemizdi daiyndaý jumystary 1992 jyly qolǵa alynyp, sol jyldyń 27 tamyzy kúni Ulttyq bank teńge kýpiýrasynyń úlgilerin bekitti. 1993 jyly alǵashqy teńge partiiasy Angliianyń eń kóne ári áigili "Harrison jáne uldary" fabrikasynda basyldy. Teńgeni elge tasymaldaý úshin tórt IL-76 ushaǵy Tumandy Albion eline 18 ret qatynady. Tól valiýtamyzdyń alǵashqy partiialaryn saqtaý úshin arnaiy jerasty qoimalary daiyndalyp, dál osy qoimalardan ulttyq teńgemiz elimizdiń barlyq óńirlerindegi bankterge 8 kún ishinde jetkizilgen edi.
Tól valiýtamyz paida bolǵaly onda segiz tulǵanyń sýreti beinelengen eken. Atap aitqanda, 1 teńgede (1993), 200 teńgede (1994), 500 teńgede, 1000 teńgede (2000), 5000 teńgede (1998), 10 000 teńgede (2003) - Ábý Nasyr ál-Farabi, 3 teńgelikte - Súiinbai, 5 teńgelikte - Qurmanǵazy, 10 teńgelikte - Shoqan, 20 teńgelikte - Abai, 50 teńgelikte - Ábilqaiyr han, 100 teńgelikte - Abylai han, 10000 jáne 20000 teńgede – Nursultan Nazarbaev.
Sońǵy 10 myń teńgelik 2016 jyly Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna arnalyp shyǵarylǵan. Mereitoilyq 10 myń teńgelik banknotaǵa Qazaqstannyń tuńǵysh prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń sýreti basyldy. Ol 100 myń danamen shyqty. 2021 jyldyń 1 jeltoqsanynda Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵyna orai shekteýli tirajben Nursultan Nazarbaev beinelengen 20 myń teńgelik qaǵaz aqsha ainalymǵa endi. 2022 jyly qazanda Nursultan Nazarbaevtyń portreti kýpiýradan alynyp tastaldy.
Qazirgi tańda tarih qoinaýyna enip úlgergen, táýelsizdik bastaýyndaǵy aqshalar kollektsionerler úshin taptyrmas dúnie. Kókshetaýlyq kollektsioner Vitalii Shamaev, máselen Shoqan Ýálihanov beinelengen AA seriialy banknoty óte sirek kezdesetinin aitady.
"Quny sapasyna qarai belgilenedi. Muqiiat qaraý kerek, kýpiýra qoldanysta bolǵan, kei jerleri azdap jyrtylǵan, maiysqan bolsa, ony 5-10 myń teńgege satyp alyp bolýǵa bolady. Al, eger jaǵdaiy jaqsy, bankten kúni keshe shyqqandai jyp-jyltyr bolsa, baǵasy birneshe esege joǵarylaidy", - deidi ol.
Dalanews.kz redaktsiiasy óz kezeginde qarjygerler qaýymyn kásibi merekesimen, jalpy el halqyn tól aqshasy - ulttyq valiýta kúnimen quttyqtaidy.
