Qazaqstan qarjygerleri qaýymdastyǵynyń 2025 jylǵy naýryzdaǵy keibir indikatorlarǵa qatysty qarjy naryǵynyń kásibi qatysýshylarynan alǵan kezekti saýalnamasynyń nátijeleri jariialandy. Sarapshylar teńge baǵamynyń turaqtylyǵyna qatysty oń pikir bildirip, kerisinshe munai men bazalyq mólsherlemege qatysty jaǵdai qiyn ekenin topshylaidy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Bul saýalnama qarjy naryǵynyń kásibi qatysýshylarynyń, bank, saqtandyrý, brokerlik uiymdar ókilderiniń, taldaý jáne qazynashylyq bólimsheleriniń qyzmetkerleriniń pikirin qamtitynyn basa aita ketelik.
Bazalyq mólsherleme men infliatsiia
Saýalnamaǵa qatysqan qarjy naryǵynyń sarapshylarynyń kópshiligi (69%) 7 naýryzda Ulttyq Bank otyrysynda bazalyq mólsherlemeniń aǵymdaǵy deńgeii (15,25%) sol kúiinde qaldyrylady dep boljaidy. Qalǵan respondentter (31%) ony ósedi dep sanaidy.
"Mundai boljamdar kóbinese turǵyn úi kommýnaldy qyzmetteri men janar-jaǵarmaiǵa qatysty reformalar, biýdjet shyǵystarynyń kóptigi, jalaqynyń ulǵaiýy, joǵary infliatsiialyq kútýlerdiń saqtalýy aiasynda aqpan aiynda elimizdegi baǵa ósiminiń qarqyn alýymen (bir aida 1,5% jáne jylyna 9,4%) bailanysty týyndaýda. Sarapshylar infliatsiiany bir jyldan keiin 10,3%-ǵa deiin údeidi dep bajailaidy, bul monetarlyq retteýshiniń boljamynan edáýir joǵary kórsetkish (2025 jyly 6,5–8,5% jáne 2026 jyly 5,5–7,5%). Sonymen qatar, QR Ulttyq Bank naýryz aiyndaǵy otyrysynda bazalyq mólsherleme boiynsha sheshim qabyldaýda sheshýshi ról atqara alatyn jańartylǵan ekonomikalyq boljamdardy da jariialaidy", delingen saýalnama qorytyndysynda.
Joǵary infliatsiialyq táýekelder aiasynda bir jyldan keiingi bazalyq mólsherleme boiynsha kútýler 14,75% - ǵa deiin (burynǵy boljam - 14,5% buryn) qaita qaraldy.
1 AQSh dollary - 510,2 teńge
Aqpan aiynda ulttyq valiýta baǵamynyń nyǵaiýy (3,7% - ǵa) jáne AQSh pen RF arasyndaǵy qatynastardyń qalypqa kele bastaidy dep kútilgendikten teńge baǵamy boiynsha boljamdar aitarlyqtai jaqsardy.
Bir aidan keiin 1 AQSh dollarynyń quny 510,2 teńge (buryn 513,9), al bir jyldan keiin 534,2 (burynǵy boljam - 551,2) teńge deńgeiinde bolady dep boljanady.
JIÓ jáne munai baǵasy
Shikizat óndirisiniń neǵurlym joǵary kólemi, eleýli biýdjettik yntalandyrýlar, qurylymdyq reformalar jáne iri investitsiialyq, infraqurylymdyq jobalardy iske asyrý elimizdegi ekonomikalyq ósimdi qoldaidy. Bir jyldan keiin JIÓ ósimi (aqpan aiyndaǵy boljam - 4,1%) 4,3% bolady dep boljanady.
Sonymen qatar,Aq úidiń saýda soǵysy, EO men QHR-dyń makroekonomikalyq kórsetkishteriniń nasharlaýy, OPEK+ elderi shikizattarynyń jahandyq tasymal kóleminiń boljamdy ósimi aiasynda bir jyldan keiin kútiletin Brent munaiynyń bir barreliniń quny 68,5 dollarǵa deiin (burynǵy boljam - 69,3) qaita qaraldy (2025 jyldyń 1 sáýirinen bastap munai óndirisiniń kólemi ulǵaiýy múmkin).
Buǵan deiin saitymyzda "2025 jyldyń aiaǵynda elimizde infliatsiia 10%-dy quraidy dep kútiledi - UEM" degen maqala jariialanǵan bolatyn. Sondai-aq 2025 jyly 3 naýryzda jariialanǵan "Sarapshylar biyl bazalyq mólsherleme kórsetkishi taǵy ósedi dep boljaidy - Ulttyq Bank" degen materialdy da bizdiń saittan oqi alasyzdar. Halyk Finance aqpan aiynda infliatsiianyń kúrt údeý yqtimaldyǵyn eskere otyryp, monetarlyq retteýshi organ stavkany 25-50 b.p-ǵa kóteredi dep boljaidy.