Aziia damý banki: Qazaqstannyń ekonomikalyq ósimi 2024 jyly baiaýlap, 2025 jyly qaita kúsh alady

Aziia damý banki: Qazaqstannyń ekonomikalyq ósimi 2024 jyly baiaýlap, 2025 jyly qaita kúsh alady
pixabay

Aziia damý banki (ADB) Qazaqstannyń 2024 jylǵy jalpy ishki óniminiń ósimi 3,6%-dy quraidy dep boljaidy. Al sáýir aiyndaǵy boljamda bul kórsetkish 3,8%-dy quraǵan bolatyn. Mundai tómendeýge basty sebepterdiń biri retinde eldiń soltústik óńirlerindegi kóktemgi sý tasqyny ekeni aitylady, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Sonymen qatar ADB sarapshylary ústimizdegi jyly el ekonomikasynyń ósý qarqynyn báseńdetýshi basqa da jaǵymsyz faktorlardy atap kórsetti.

Ekonomikalyq belsendiliktiń báseńdeýimen birge Qazaqstannyń salyq túsimderi de azaidy. Munai bajdary men qosylǵan qun salyǵynan túsetin kirister ótken jylmen salystyrǵanda tómen boldy. Degenmen, salyqtyq kiristerdiń tómendeýi Ulttyq qordan bólingen joǵary transfertter arqyly óteldi. Úkimet bul kezeńde josparlanǵan jyldyq transfertterdiń úshten ekisin igerip úlgergen. Ulttyq banktiń úkimettiń qajettilikterin qanaǵattandyrý úshin sheteldik kiristerdi ulttyq valiýtaǵa konvertteýi teńgeniń nyǵaiýyna yqpal etti.

"Orta merzimdi perspektivada Qazaqstannyń ekonomikalyq ósimi oń kórsetkishterge ie bolǵanyna qaramastan, eldiń turaqty jáne inkliýzivti ekonomikalyq damýyn qamtamasyz etý úshin fiskaldyq saiasattaǵy táýekel máselelerin sheshý qajet bolady", — dedi ADB-nyń Qazaqstandaǵy ókildiginiń direktory Ýtsav Kýmar.

Sonymen qatar, ADB Qazaqstan biliginiń biylǵy jyly týyndaǵan ekonomikalyq soqqylarǵa qarsy baǵyttaǵan kúsh-jigerin joǵary baǵalaidy. Usynylǵan esepte eldegi infliatsiia kórsetkishi qyrkúiek aiynda sońǵy jeti aida alǵash ret aptyǵyn basyp, baiaýlaǵany, 8,9%-dy quraǵany kórsetilgen, al 2023 jyly bul kórsetkish 17,2%-dy qamtyǵan edi.

"2025 jyly infliatsiianyń 6,1%-ǵa deiin tómendeitini boljanady, bul qabyldanǵan qatal monetarlyq saiasat pen turaqty valiýtalyq baǵamnyń arqasynda múmkin bolmaq. Osylaisha valiýtalyq rezervter men shikizat eksporty kiristeriniń turaqtylyǵy eldiń makroekonomikalyq ahýalyn saqtaýǵa negiz bolýda. Ulttyq qor men Ulttyq banktiń jalpy rezervteri 105 milliard AQSh dollaryna jetip, rekordtyq deńgeige jetti. Osyǵan bailanysty, ADB 2025 jylǵa arnalǵan Qazaqstannyń ekonomikalyq ósimine qatysty boljamdy 5,1%-ǵa deiin arttyrdy", delingen esepte.

Aziia-Tynyq muhity aimaǵyndaǵy basqa damýshy elderge keler bolsaq, ADB 2024 jylǵy ósim boljamyn 4,9%-dan 5%-ǵa deiin kóterdi. Al 2025 jylǵa arnalǵan boljam ózgerissiz, 4,9% deńgeiinde qaldy. Aimaqtaǵy infliatsiianyń deńgeii 2024 jyly 2,8%-dy quraidy dep kútiledi, bul sáýirdegi 3,2%-dan tómen kórsetkish. Muny sarapshylar Kavkaz jáne Ortalyq Aziiadaǵy valiýtalardyń nyǵaiýymen bailanystyrady.

Alaida, aimaqtaǵy negizgi táýekelder qatarynda protektsionizmniń kúsheiýi, geosaiasi shielenisterdiń artýy, Qytaidyń jyljymaityn múlik naryǵyndaǵy jaǵdaidyń nasharlaýy jáne qolaisyz aýa raiy jaǵdailary kórsetiledi.