Aimaǵambetov qurylys kodeksiniń "shiki" tustaryn aitty

Aimaǵambetov qurylys kodeksiniń "shiki" tustaryn aitty
Jasandy intellekt: Dalanews.kz

Májiliste depýtat Ashat Aimaǵambetov qurylys kodeksine qatysty usynǵan jaittar ázirge qabyldanbaǵan. Bul týraly depýtattyń ózi jazdy, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Depýtattyń sózinshe, qurylys kodeksiniń jobasynda áleýmettik salaǵa tikelei qatysty túiindi máseleler áli kúnge deiin sheshimin tapqan joq.

Aimaǵambetovtiń aitýynsha:

 1. Mektep pen balabaqsha úilerden keiin emes, onymen birge salynýy tiis

Byltyr biz kópqabatty turǵyn úilerdi mekteptersiz, balabaqshalarsyz jáne emhanalarsyz salýǵa tyiym salatyn mańyzdy zań qabyldanǵan. Bul zań endi ǵana jumys istei bastaǵan edi.

"Biraq jańa Kodeks jobasynda ol norma joq. Nelikten? Bul kimge tiimdi? Qazir tutas shaǵynaýdandar mektep pen emhanasyz salynyp jatyr Myńdaǵan otbasy kóship kelip jatyr, al balalarǵa oqityn da, em alatyn da jer joq. Bul – ádiletsizdik. Biz naqty usyndyq: mektep, balabaqsha jáne emhana joq jerde qurylysqa ruqsat berilmesin", - deidi Aimaǵambetov. 

2. Balalardyń qaýipsizdigi – únemdeitin jer emes

"Byltyr bárimiz birge mańyzdy normany qabyldadyq: barlyq áleýmettik nysandar men kópqabatty úilerdiń terezeleri mindetti túrde qaýipsizdik qulyptarymen jabdyqtalýy kerek. Ókinishke qarai, balalardyń terezeden qulap ketýi siiaqty qaiǵyly oqiǵalar áli de kezdesip otyr. Júzdegen bala osylaisha qaza tabýda", - deidi depýtat. 

Biraq jańa Kodeks jobasyn ashyp qarasaq, bul norma múlde joq.

"Nelikten? Iá, múmkin “qymbat”. Múmkin “zastroishikterge tiimsiz”. Biraq, bala ómirinen qymbat ne bar? Eger osy normanyń arqasynda bir ǵana balanyń ómiri saqtalsa – ol Kodekste mindetti túrde bolýy tiis", - deidi depýtat.

3. Geologiia: astymyzda ne jatqanyn bilmei, qalai qurylys salýǵa bolady?

"Ókinishke qarai, bizde geologiialyq zertteý salasy áli de beibereket, baqylaýsyz naryq kúiinde qalyp otyr. Mamandardyń aitýynsha, “geologiialyq qorytyndyny” keide tipti alańǵa shyqpai-aq satyp alýǵa bolady.

Keibireýler buryn 100 metr qashyqtyqta jasalǵan derekterdi alyp, kóshiredi de, resmi qujat retinde usynady. Qaǵaz júzinde bári minsiz, al is júzinde – jaryqtar, shógý, apat", - deidi depýtat. 

Aimaǵambetovtiń sózinshe, jobalaý men geologiialyq zertteý jumystarynyń ókilettikterin naqty bólip, múddeler qaishylyǵyn boldyrmaý qajet.

"Biz osyǵan qatysty naqty túzetýler men sheshimder usyndyq. Osy qadamsyz biz sózdiń týra maǵynasynda qumnyń ústine qurylys salyp jatyrmyz", - deidi depýtat.

4. Mektep pen balabaqshaǵa arnalǵan jer – dúkender men turǵyn úilerge arnalmaǵan

"Bul da óte ózekti taqyryp. Keibir jer telimderi PDP-da mektep pen balabaqsha úshin belgilengen.

Alaida ýaqyt óte kele sol jerde turǵyn úi, saýda ortalyǵy, tipti túngi klýb salynyp ketedi. Nemese bar mektepti “apatty” dep tanyp, onyń ornyna turǵyn úi salyp, mektepti qalanyń shetine kóshiredi", - deidi Aimaǵambetov.

Osyǵan bailanysty depýtat birneshe usynys jasady.

  • áleýmettik nysandarǵa bólingen jerdiń maqsatty paidalaný túrin ózgertýge qatań tyiym salý,
  • tek balama jer ýchaskesi 100 metr radiýsta berilgen jaǵdaida ǵana ruqsat etý.

5. “Biznes–ákimdik” memorandýmdary jaýapkershiliksiz – bul jai ǵana qaǵaz

Qurylysshylar jii ákimdiktermen memorandýmdarǵa qol qoiady:

“Úi salýǵa ruqsat berińizder, keiin mektep salamyz”, “keiin infraqurylymdy qamtamasyz etemiz”.

"Biraq is júzinde bul memorandýmdar – jai ýáde, zańdy kúshi joq qujat. Sondyqtan biz naqty tetik usyndyq, bul endi jai ýáde emes, zastroishiktiń zańdy mindettemesi bolýy kerek". 

6. Sapasyz qurylys jáne jaýapkershiliktiń joqtyǵy

Qazir áleýmettik nysandarda jaryqtar, sapasyz materialdar, nemquraily jumys jii kezdesedi.

"Nelikten? Óitkeni jaýapkershilik az, aiyppuldar tym az jáne kúlkili deńgeide. Bizdiń usynys: qurylys normalaryn buzǵany úshin aiyppuldardy birneshe ese arttyryp, asa óreskel buzýshylyqtarǵa qylmystyq jaýapkershilik engizý qajet", - deidi depýtat.

Qazir mundai norma joq.

"Kóp jaǵdaida bizge aitady: “Bul normalardy zańǵa emes, keiin buiryqtar men qaǵidalarǵa engizeiik.” Biraq zań men buiryqtyń aiyrmasy orasan zor. Zań – eń joǵary zańdyq kúshi bar akt.

Ony ministrdiń buiryǵymen nemese hatpen ózgertýge bolmaidy – tek Parlament arqyly ǵana. Zańdaǵy normaǵa sotta silteme jasaýǵa, onyń oryndalýyn talap etýge jáne buzǵandarǵa jaýapkershilik júkteýge bolady. Al basqa aktiler – búgin qabyldanady, erteń joiylady", - deidi depýtat.