Qazaqstanda infraqurylymdy damytý aýyl-aimaqtyń turmys sapasyn jaqsartyp qana qoimai, óńirlerdegi jumys oryndaryn kóbeitip, halyqtyń turaqtap qalýyna múmkindik beredi. Bul týraly óńirlik damý salasyndaǵy sarapshy, Qazaq Expert Club múshesi Fatima Gerfanova málimdedi, dep habarlaidy dalanews.kz.
Prezidenttiń 2026 jylǵy Joldaýyndaǵy negizgi baǵyttardyń biri – aýqymdy infraqurylymdyq qurylys jumystaryn bastaý. Onyń maqsaty – tehnologiialyq turǵydan damyǵan, ekonomikasy básekege qabiletti, infraqurylymy zamanaýi jáne halyqtyń ómir súrý sapasy joǵary el qalyptastyrý.
Sarapshynyń pikirinshe, bul bastama aýyldyq jerlerdegi turmys jaǵdaiyn jaqsartyp, ekonomikalyq múmkindikterdi keńeitýge jol ashady.
Qala men aýyl arasyndaǵy aiyrmashylyq áli de bar
Qazaqstan sońǵy jyldary infraqurylymdy jańartý baǵytynda birqatar jumys atqardy. Degenmen qala men aýyl turǵyndarynyń ómir súrý jaǵdaiy arasyndaǵy aiyrmashylyqty azaitý máselesi ózekti bolyp otyr. Úkimettiń 2025 jylǵy deregine sáikes, óńirlik standarttar júiesi boiynsha qajetti nysandar men qyzmettermen qamtamasyz etilý deńgeii qalalarda orta eseppen 89,1 paiyzdy, al aýyldarda 67,6 paiyzdy quraǵan.
Bul kórsetkishter aýyldyq jerlerde infraqurylymdy damytýǵa áli de basymdyq berý qajettigin kórsetedi.
2025 jyly aýyldan qalaǵa kóshkender sany rekordtyq deńgeige jetti
Óńirlerdi damytýdyń mańyzyn ishki kóshi-qon kórsetkishteri de aiqyndaidy. 2025 jyly aýyl halqynyń qalaǵa kóshýi nátijesinde taza kóshi-qonnyń teris saldosy 129,4 myń adamǵa jetken. Bul – 2000–2025 jyldar aralyǵyndaǵy eń joǵary kórsetkish.
Osyǵan bailanysty aýyldyq jerlerde jumys isteýge jáne turýǵa qolaily jaǵdai jasaý mańyzdy. Ol úshin tek jol, sý qubyry men basqa da nysandardy salý jetkiliksiz. Halyqty jumyspen qamtýǵa, kásipkerlikti damytýǵa jáne áleýmettik qyzmetterdiń qoljetimdiligin arttyrýǵa da kóńil bólý qajet.
Infraqurylym jeke investitsiia tartýǵa múmkindik beredi
Infraqurylymǵa salynǵan investitsiia jeke biznestiń damýyna da yqpal etedi. Kommýnikatsiialardyń qoljetimdi bolýy kásip ashýǵa jáne óndiris oryndaryn ornalastyrýǵa ketetin shyǵyndy azaitady. Al turǵyn úi men áleýmettik nysandardyń damýy qajetti mamandardy óńirge tartýǵa kómektesedi.
Eger aýdanda suranysqa ie kásipkerlik jobalar iske qosylsa, qurylys jumystary jańa jumys oryndarynyń ashylýyna, jergilikti jetkizýshilerge tapsyrystyń kóbeiýine jáne halyq tabysynyń ósýine jol ashady. Sondyqtan infraqurylymdyq jobalardyń tiimdiligin tek salynǵan nysandardyń sanymen baǵalaý jetkiliksiz. Jeke investitsiia kólemi, qurylǵan jumys oryndary jáne salyq túsimderiniń ósimi de eskerilýi kerek.
Aýdannyń damý jospary ne úshin qajet?
Sarapshynyń pikirinshe, óndiristik nysandardyń, turǵyn úilerdiń jáne áleýmettik infraqurylymnyń damýy ózara úilesimdi bolýy qajet. Máselen, óndiris orny ashylǵanymen, turǵyn úi men áleýmettik qyzmetter jetkiliksiz bolsa, mamandardy sol óńirge tartý qiyndaidy. Sol siiaqty, jumyspen qamtý múmkindigi eskerilmei salynǵan qoǵamdyq nysandar da kútken nátijeni bermeýi múmkin.
Mundai máselelerdiń aldyn alý úshin oblystar men aýyldyq aýdandar deńgeiinde uzaq merzimdi damý josparlaryn naqtylaý qajet. Nysandardyń ornalasýy men qýatyn belgileý kezinde demografiialyq boljamdar, jumyspen qamtý perspektivalary jáne turǵyndardyń usynystary eskerilýge tiis.
Aýylda qalýǵa qandai jaǵdai qajet?
Aýdanda jumys oryndary kóbeiip, kásipkerlikpen ainalysýǵa múmkindik týsa, balalardyń bilim alyp, damýyna qolaily orta qalyptassa, turǵyndardyń sol jerde turaqtap qalýyna negiz paida bolady. Óńirdiń tartymdylyǵy halyq arasynda júrgiziletin saýalnamalar arqyly da baǵalanýy múmkin. Sonymen qatar jumyspen qamtý deńgeiiniń ózgerýi, jeke investitsiia kólemi men salyq túsimderiniń ósýi infraqurylymǵa salynǵan qarajattyń nátijesin kórsetetin negizgi ólshemder bolýy kerek.
Osylaisha, infraqurylymdy ekonomikalyq jáne áleýmettik damýmen ushtastyrý aýyl turǵyndarynyń ómir sapasyn jaqsartyp, halyqtyń qalaǵa jappai kóshýin azaitýǵa yqpal etýi múmkin.
