Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Aq úi basshysynyń shaqyrýymen Shveitsariianyń Davos qalasyna barmaq. Sapar barysynda AQSh prezidenti Donald Tramp “Beibitshilik keńesiniń” jarǵysyna qol qoiýdy josparlap otyr. Bul bastama Qazaqstan úshin qandai paida men táýekel ákelýi múmkin? Osy suraqqa saiasattanýshy Asylbek Izbaiyrov jaýap berdi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Sarapshynyń aitýynsha, keńeske kirý úshin usynylyp otyrǵan 1 mlrd dollar kólemindegi jarna Qazaqstan ekonomikasyna shamadan tys shyǵyn bolýy múmkin. Óitkeni uiymnyń ókilettigi men naqty mártebesi áli tolyq aiqyndalmaǵan.
“Árine, Beibitshilik keńesine qosylý týraly usynys - Qazaqstannyń halyqaralyq arenadaǵy bedeli men róliniń joǵary ekenin kórsetedi. Alaida ókilettigi men statýsy naqty bekitilmegen qurylymǵa qatysý úshin qomaqty qarjy tóleý orynsyz kórinedi. Bul turǵyda baiyppen qaraý qajet”, - deidi saiasattanýshy.
Sonymen qatar Asylbek Izbaiyrov Memleket basshysynyń bul máseleni AQSh basshylyǵymen talqylaýyn durys ári oryndy qadam dep baǵalady. Onyń pikirinshe, mundai dialog Qazaqstannyń álemdik saiasi kartadaǵy ornyn kúsheite túsedi.
“Qazaqstan dástúrli túrde beibitshilik pen bitimgerlik bastamalarǵa árdaiym daiyn ekenin kórsetip keledi. Buǵan deiin Siriia máselesi boiynsha kelissózder ótkizýge beitarap alań usynyp, halyqaralyq qaýymdastyqtyń senimine ie boldyq”, - dep qosty ol.
Alaida Gaza sektoryndaǵy jaǵdaiǵa bailanysty tikelei basqarý nemese retteý úderisterine aralasý Qazaqstannyń syrtqy saiasi ustanymyna tolyq sáikes kele bermeidi. Saiasattanýshynyń sózinshe, Qazaqstan Palestina memleketin BUU qararlaryna sáikes 1967 jylǵy shekaralar aiasynda moiyndaidy ári Izrailmen de resmi qarym-qatynas ornatqan.
“Osy jaǵdaida BUU sheńberinen tys Gaza tóńiregindegi qaqtyǵysqa aralasý artyq qadam bolýy múmkin. Qazirgi halyqaralyq qatynastar júiesi kúrdeli ózgerister kezeńin bastan ótkerip jatyr. Sondyqtan Qazaqstan bul máselede asyqpai, barynsha saq ári salmaqty sheshim qabyldaýy tiis”, - dep túiindedi saiasattanýshy.
Beibitshilik keńesine resmi shaqyrtý
Aita keteiik, 22 qańtarda Memleket basshymy Qasym-Jomart Toqaev AQSh prezidenti Donald Tramptyń shaqyrýymen "Beibitshilik keńesiniń" Jarǵysyna qol qoiý rásimine qatysý úshin Shveitsariiaǵa attanady.
Buǵan deiin Tramp Toqaevty Gaza máselesi jónindegi Beibitshilik keńesiniń quramyna shaqyrǵan edi.
Bul aqparatty Tengrinews agenttigine Prezidenttiń baspasóz hatshysy Rýslan Jeldibai rastady.
Onyń aitýynsha, Qasym-Jomart Toqaev atalǵan keńeske álem kóshbasshylarynyń ishinde alǵashqylardyń biri bolyp resmi shaqyrtý alǵan.
“Iá, Prezident Qasym-Jomart Toqaev Beibitshilik keńesiniń quramyna kirýge resmi shaqyrtý aldy. Qazaqstanǵa bul jańa birlestiktiń quryltaishy memleketteriniń biri bolý usynyldy. Memleket basshysy AQSh prezidentiniń atyna rizashylyǵyn bildirip, bastamany qoldaitynyn jáne Keńes quramyna kirýge kelisimin rastaǵan hat joldady”, — dedi Rýslan Jeldibai.
Keńestiń qurylymy men ókilettigi qandai?
Uiymnyń jarǵy jobasyna sáikes, Beibitshilik keńesiniń alǵashqy tóraǵasy mindetin AQSh prezidenti atqarady. Sonymen qatar keńeske qai elderdiń múshe bolatynyn AQSh basshysy jeke ózi sheshý quqyǵyn saqtap qalmaq.
1 mlrd dollarlyq jarna talaby
Aita keteiik, Donald Tramp ákimshiligi Gazadaǵy jaǵdaidy retteýge baǵyttalǵan Beibitshilik keńesine úsh jyldan astam ýaqyt múshe bolǵysy keletin elderden 1 mlrd dollar kóleminde jarna tóleýdi usynǵan. Bul týraly Bloomberg agenttigi jazdy.
Bloomberg dereginshe, birqatar sarapshy men synshylar AQSh prezidenti BUU-ǵa balama nemese oǵan básekeles qurylym qurýǵa tyrysyp jatyr degen alańdaýshylyq bildirip jatyr.