Arabtar Qazaqstanǵa 11 milliard qarjyny qaitarýy kerek. Árine, ar-ojdany men imany bolsa.
Oqyrmanǵa túsinikti bolýy úshin áńgimeni arydan bastalyq.
Kesheli-beri internetti aqtaryp otyryp eki birdei jańalyqqa kózim tústi.
Birinshisi, Birikken Arab Ámirlikteri sheihtaryna Qazaq dalasynda qusbegilik quryp, demalys jasaýyna ruqsat berippiz. Qosh delik!
Bul sheihtar aýlanatyn qustardy áýeli kóptep ósirip, ien dalaǵa ushyrady, keiin solardy aýlaidy. Buǵan deiin de olar kelgen, budan keiin de keledi. Qonaqjai halyqpyz, dostyqqa árqashan da esigimiz ashyq. Sheihtardyń Qazaqstanǵa degen kózqarastary jaqsy, basymyzǵa kún túskende kómek qolyn sozyp ta otyrady.
Byltyrdan beri bizdiń elimizge ushaqtarmen gýmanitarlyq kómekterin de jibergen. Shymkentte úlken meshit jáne «Ana men bala» ortalyǵyn salyp berdi. Eki eldiń basshylary da jii kezdesip turady. Bizdiń myńdaǵan týrist Dýbaidan shyqpaidy. Jalpy, Qazaqstan men BAÁ qatynasy qalyń, syilastyǵy joǵary elder deýge keledi.
Ekinshi jaǵynan jańalyǵym, Qytai Bangladeshke «Sinofarm» vaktsinasynyń bir dozasyn 10 AQSh dollaryna satyp, onyń dozasyn 15 dollardan alyp jatqanyn basqa elder estip qoiyp, halyqaralyq janjal bolyp jatyr eken.
Iá, siz qatelesken joqsyz, «Sinofarm» vaktsinasy jaqynda ǵana Qazaqstan árbir dozasyn 31,1 dollardan qyp-qyzyl shyǵyn aqshaǵa satyp alǵan «Haiat-vaks» vaktsinasynyń originaly. Bárimiz avtokóligimizge qosalqy bólshek alamyz, ony bilemiz, original men dýblikattyń baǵasynyń aiyrmashylyǵy eki ese kóp ekenin. Al, «Haiat-vaks» vaktsinasy «Sinofarmnyń» vaktsinasynyń dýblikaty.
Endi osy eki jańalyqty ózara bailanystyrýǵa talpynyp kóreiik. Ońai emes. Originalyn jurttyń balasy 10 dollarǵa alyp jatqanda , qazaq onyń dýblikatyn 31,1 dollarǵa salyp alǵanyna myń alǵysyn aityp, jalynǵandai bolyp otyrmyz.
Kimnen deseńizshi? Jaqyn musylman elinen. BAÁ-den.
Bul el jer jahanǵa qaiyrymdylyq sharalaryn jasaýmen máshhúr el, jylyna qanshama elderge milliardtaǵan dollar qarajatty qaiyrymdylyqqa jumsaidy. Osy el myńdap, qoidai qyrylǵan elge koronavirýsqa qarsy vaktsinany halyqaralyq naryqtaǵy baǵasynan artyq etip bizge satty. Osydan taǵy da baiyp ketetinine senbeimin.
Óz baǵasyna demei-aq qoiaiyn, eń arysy bir dozasyn 5 dollardan satsa da ziian shekpesine senimdimin. Olardyń shyǵaryp otyrǵan vaktsinasynyń baǵasynyń zaýyttaǵy quny 1-2 dollardan da aspaidy eken.
Al endi, halyqaralyq qaýymdastyq «Vaktsinalyq Marshal jospary» dep atap júrgen, damyǵan elderdiń vaktsinaǵa qoly jetpei júrgen elderge vaktsinany tegin nemese óz baǵasyna arzan bereiik degen saiasaty bizdiń eki eldiń arasynda qoldanylmai qalǵany qandai ókinishti!
Maqalamnyń basyndaǵy 11 milliard teńgege qaita oralaiyn. Qazaqstan 1 million dozany 31,1 million dollarǵa satyp aldy. 1 million dozany 5 dollardan eseptesek, 5 million dollar bolatyn edi. 31,1 millionnan 5 millionda alyp tastasaq, 26,1 million dollar ózimizge qalatyn edi ǵoi.
Dollardyń qazirgi kýrsy 428 teńge desek, bul qarajat 11 milliard teńgeden asyp ketedi eken.
Endigi maqsat, Ámirlikterdiń sheihtaryn ar-ojdan men imanǵa shaqyryp, vaktsina boiynsha 31,1 million dollarlyq mámileniń dos ári musylman elderdiń arasynda jasalyp ketkenin úlken qatelik dep baǵalap, árbir dozany 5 dollardan qaita eseptetip, artyq tólengen 26,1 million dollardy Qazaqstan halqynyń paidasyna qaitarý týraly tapsyrma berýin ótinip suraimyn.
Bálkim, satýshy uiym – «Julpar» kompaniiasy ańqaý qazaqtardy kórip, pysyqtyq jasap, satyp ta jibergen shyǵar. Ol kommertsiialyq uiym, múmkin ol jaǵynan bul kompaniiany túsinýge de bolady. Biraq, aityp ótkenimdei, dini nanym, dostyq qatynastar, qaterli aýrýǵa qarsy qara halyqtyń múddesi jaǵynan mundai qýlyq eshkimge de jaraspaidy. Sondyqtan da, búkil Qazaqstan men qazaq halqynyń atynan artyq tólenip ketken qarajatty qaitaryp berýin suraimyn.
Bul aqsha bizde 2 birdei balalar aýrýhanasyn salýǵa jetedi. Bul myńdaǵan balalardyń densaýlyǵyn túzeýge sebepshi bolady. Osy isti júzege asyrsa, Ámirliktiń sheihtary da úlken saýapqa qalatyn bolady. Osylai jasap, mol saýaptyń astynda qalyńyzdar, musylman baýyrlar!
Bul maqalany «BAQ týraly» zańǵa sáikes, jýrnalisttik suraý dep baǵalaýdy suraimyn. Syrtqy ister ministrligi men Densaýlyq saqtaý ministrligi osy ótinishti qarap, Ámirlikter sheihtaryna jetkizip, jaýap alýlaryn suraimyn.
Bekbolat QARJAN
