Májilis depýtaty, "Aýyl" partiiasy fraktsiiasynyń ókili Jigýli Dairabaev Premer-Ministr Oljas Bektenovke joldaǵan depýtattyq saýalynda shekaralyq jáne shalǵai aýyldardyń joiylý qaýpine alańdaýshylyq bildirdi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Dairabaevtyń sózinshe, keiingi 34 jylda "bolashaǵy joq" degen jeleýmen júzdegen aýyl jabylyp, atalǵan úrdis áli de jalǵasyp keledi.
"Aldaǵy ýaqytta taǵy da 2 myńǵa jýyq aýyl jabylýy múmkin degen qaýip bar. Sondaǵy aitatyndary injenerlik infraqurylym memlekettiń moinyna úlken júk bolady-mys degen ýáj. Memleket aýyl turǵyndaryna shaǵyn kásip ashýǵa, shyǵarǵan ónimderin ótkizýge kómektesý ornyna olardy osylaisha odan ári sergeldeńge salmaq. Aýyldardy jabý qordalanǵan máseleni shirenistirmese, sheshpeidi. Aýyldyqtar qalaǵa kelip, áleýmettik qajettilikti odan saiyn kóbeitpei me? Bir átteńe aýyldardy jabý kerek degender osyndai qarapaiym aksiomany túsinbei keledi", – dedi depýtat.
Onyń aitýynsha, aýyldy jerlerdi damytýǵa baǵyttalǵan baǵdarlamalar nátijeli bolǵanymen, qordalanǵan máselelerdi tolyq sheshe almaǵan.
"Al qazir qolǵa alǵan is-sharalar azdyq etedi. Aýyldy, ásirese shekaralyq aimaqtardaǵy eldi mekenderdi saqtap qalý tek ekonomikalyq turǵydan emes, memleket qaýipsizdiginiń basty faktory ekenin umytpaiyq. Bul rette azamattardyń aýylǵa kelýin yntalandyrý, halyqtyń kóshi-qonyn azaitý, aýyldyq jerlerde jumys kúshi tapshylyǵyn joiý, agroónerkásip keshenin turaqty damytýdy qamtamasyz etý, shaǵyn orta biznes sýbektileri sanyn arttyrý, turaqty jumys orny joq qala azamattarynyń, sondai-aq jas otbasylardyń áleýmettik máselelerin sheshýge qoldaý kórsetý basty mindetimiz", - dedi ol.
Depýtat aýyldy saqtaý úshin qabyldanyp jatqan sharalardyń jetkiliksiz ekenin atap ótip, Úkimetke 7 naqty usynys jasady.
Aýyldardy saqtaý úshin jeke damý jospary qajet. Shekaralyq jáne shalǵaidaǵy eldi mekenderdiń ómir súrý sapasyn arttyrýǵa baǵyttalǵan arnaiy memlekettik baǵdarlama qabyldanýy tiis.
Qonys aýdarýshylarǵa naqty qoldaý. Turǵyn úi satyp alýǵa nemese salýǵa beriletin sýbsidiiany ulǵaityp, kommýnaldyq jáne infraqurylymdyq tólemderge ótemaqy qarastyrý kerek.
Qaladan aýylǵa baratyn mamandarǵa kómek. Aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy mamandarǵa tehnikalyq arzan nesieler men maqsatty sýbsidiialar usynylýy tiis.
Jer telimderin rásimdeýdi jeńildetý jáne kooperativter qurý. Jas fermerlerge arnalǵan oqytý baǵdarlamalaryn iske qosyp, "Bir aýyl – bir kooperativ" qaǵidatyn engizý qajet.
Aýdan deńgeiinde "bir tereze" júiesin engizý. Arnaiy jobalyq keńseler kóshi-qon, áleýmettik kómek, jumyspen qamtý jáne turǵyn úi máselelerin bir ortalyqtan sheshýge múmkindik berýi kerek.
Kásipkerlikke arnalǵan granttar men jeńildetilgen nesieler. Jeke is bastaýǵa nietti azamattarǵa qarjylai qoldaý kórsetý kerek.
Aýyl kásipkerlerine uzaq merzimdi, tómen paiyzdy nesie. Eldi mekenderdiń damýyna úles qosyp otyrǵan kásipkerler úshin qoljetimdi qarjy tetikterin engizý qajet.
Memlekettik saiasat – tutynýshylyq emes, turaqty ómir sapasyna negizdelýi kerek
Dairabaev aýyldyń taǵdyry tek bir partiianyń emes, tutas qoǵamnyń máselesi ekenin atap ótti. Onyń aitýynsha, aýylǵa degen qamqorlyq azamattardyń turmys sapasyn arttyryp, jastardyń aýylda qalýyna, kóshi-qondy toqtatýǵa jáne ekonomikalyq tepe-teńdikti saqtaýǵa jol ashady.
"Qazaq úshin aýyl – úi emes, ar-namysy. Jastardyń aýylda turaqtap, sol jerde baqytty ómir súrýine múmkindik jasaý – bizdiń basty mindetimiz", – dedi depýtat.
Sóz sońynda ol Úkimetti aýyl máselesine strategiialyq deńgeide qaraýǵa, usynystardy iske asyrýǵa shaqyrdy. Bul bastamalar el bolashaǵyn aýyldan bastaýǵa jol ashady.
