Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetinde uly Abaidyń 180 jyldyǵyna orai uiymdastyrylǵan is-sharalardyń qorytyndysyn talqylaýǵa arnalǵan Ǵylymi keńes otyrysy ótti, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Jiynǵa QR ǵylym jáne joǵary bilim vitse-ministri Gúlzat Kóbenova, oqý-aǵartý vitse-ministri Shynar Aqparova, QR Prezidenti Ákimshiligi ishki saiasat bóliminiń sektor meńgerýshisi Ǵalymjan Mahan, Almaty qalasy ákiminiń orynbasary Abzal Núkenov, Almaty oblysy ákiminiń orynbasary Ǵani Mailybaev, QazUÝ Basqarma Tóraǵasy – Rektor Janseiit Túimebaev, sondai-aq Oqý-aǵartý ministrliginiń, Mádeniet jáne aqparat ministrliginiń ókilderi, ár óńirden kelgen ishki saiasat basqarmasynyń basshylary, memleket jáne qoǵam qairatkerleri men ǵalymdarqatysty. 
Jiyndy Ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ Basqarma Tóraǵasy – Rektor Janseiit Túimebaev ashyp, oqý ordasynda Abaidyń 180 jyldyǵyna orai ótken ǵylymi, mádeni jáne aǵartýshylyq is-sharalardyń qorytyndysy týraly aqparat berdi.
«Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qyzylordada ótken Ulttyq quryltaida sóilegen sózinde: «Abai ilimi bizdiń ulttyq biregeiligimizdiń, ulttyq bolmysymyzdyń ózegi bolýǵa tiis. Biz Abaidyń «Qara sózderin» IýNESKO-nyń «Álem jady» derekti muralar tizimine engizýimiz kerek», – dep atap ótti. Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetinde «Abaidyń kisilik kodeksi» jáne «Abai ilimi» oqý pánderi ázirlenip, bilim berý protsesine engizildi. Ýniversitet ǵalymdary ázirlegen «Abaidyń kisilik kodeksi» oqý korpýstary men jataqhanalarǵa ilindi. Bul aýqymdy bastamany basqa JOO-lar men mektepterde júzege asyrýdy usynamyz. «Abaitaný. Tańdamaly eńbekter» seriialyq basylymynyń 1-50 tomdary, «Abaitaný antologiiasy» seriialyq basylymynyń 1-10 tomdary jaryq kórdi, sondai-aq «Abaitaný antologiiasy» atty tsifrlyq formattaǵy intellektýaldyq elektrondyq resýrstar bazasy qalyptastyryldy. Atalǵan jumystardy QazUÝ bazasyndaǵy Abai ǵylymi-zertteý institýtynyń ǵalymdary júzege asyrdy», – dedi rektor.
Ǵylymi keńes otyrysynda QR ǵylym jáne joǵary bilim vitse-ministri Gúlzat Kóbenova: «Qazirgi tańda elimizdegi 127 joǵary oqý ornynda 727 myńnan astam stýdent bilim alýda. Ýniversitettiń eń birinshi maqsaty – azamatty qalyptastyrý, Abaidyń filosofiiasyna sáikes, «tolyq adamdy»tárbieleý. Mektep qabyrǵasynda oqýshynyń boiynda adal azamattyń printsipteri qalyptasady. Al ýniversitetke túsip, qolyna zańdy diplomyn alǵan kezde tolyq adam bolyp, úlken ómirge qadam basady. Osy turǵyda Abaidyń filosofiiasy óte mańyzdy», – dedi.
Óz kezeginde oqý-aǵartý vitse-ministri Shynar Aqparova Abai shyǵarmashylyǵyn qazirgi zaman talaptaryna sai zerdeleý, onyń filosofiialyq, etikalyq jáne qoǵamdyq oilaryn bilim berý úderisine engizý máselelerine erekshe toqtaldy.
QR Prezidenti Ákimshiligi ishki saiasat bóliminiń sektor meńgerýshisi Ǵalymjan Mahan QazUÝ bazasynda daiyndalǵan «Abaidyń kisilik kodeksinde» oishyldyń tereń mazmundy sózderi jinaqtalǵanyn atap ótip, sharanyń mańyzdylyǵyna toqtaldy.
«Abaidyń kisilik kodeksi stýdent jastar ǵana emes, oqýshylardyń da sanasyna ornyǵýy mańyzdy. Degenmen, jas urpaqtyń Abaidy tolyq túsiný úshin qazaq tiliniń qoldanys aiasynyń keń bolýy shart. Ózderińizge málim, qazirgi ýaqytta memlekettik tildiń qoldanys aiasyn tsifrlyq keńistikte damytý boiynsha jumystar júrgizilýde. Ǵylym jáne joǵary bilim ministrligi janynan ýikipediiany qazaq tilindegi tanymdyq maqalalarmen toltyrý úderisin uiymdastyrý boiynsha «Úilestirý keńesi» quryldy. Ministrliktiń aqparatyna sáikes 2025 jyldyń qorytyndysy boiynsha ýikipediiaǵa qazaq tilinde 3000-nan astam jańa maqala ornalastyrylǵan. Bul jumysqa elimizdiń birqatar joǵary oqý oryndary atsalysýda», - Ǵalymjan Mahan.
Almaty qalasy ákiminiń orynbasary Abzal Núkenov Abaidyń jaýapkershilik, eńbek adamy týraly oi-tolǵamdary ádiletti Qazaqstan tujyrymdamasymen tolyq úndesetinin jetkizdi.
«Prezident Qasym-Jomart Toqaev óz sózinde: «Abai murasy – baǵasy ólsheýsiz rýhani qazyna. Ony saqtaý men damytý – barshamyzdyń ortaq mindetimiz», – degen bolatyn. Osy maqsatta Abai Qunanbaiulynyń 180 jyldyǵyn Almaty qalasynda laiyqty deńgeide atap ótý úshin ákimdik tarapynan filosofiialyq-rýhani, mádeni-aǵartýshylyq, tárbie baǵyttaryn qamtyǵan keshendi jospar iske asyryldy. Túrli ǵylymi konferentsiialar, forýmdar, seminarlar ótkizildi», – dedi qala ákiminiń orynbasary.
Sharada Abai ǵylymi-zertteý institýtynyń direktory, ǵalym Janǵara Dádebaev sóz sóilep, institýttyń atqarǵan jumys nátijelerin tanystyrdy.
Ǵylymi keńes músheleri men arnaiy shaqyrylǵan ókilder Abai murasyn zamanaýi qoǵamdyq sanada jańǵyrtýdyń ózektiligine toqtalyp, naqty usynystaryn ortaǵa saldy.
Keńeitilgen Ǵylymi keńes sheshimimen ýniversitette ázirlengen «Abaitaný antologiiasy» elektrondy ziiatkerlik resýrstar bazasy, «Abai ilimi» oqý páni, Abaidyń kisilik kodeksi men Abai taksonomiiasy QazUÝ-dyń ziiatkerlik menshigi retinde bekitildi. «Abai ilimi» oqý páni ýniversitettiń joǵary bilim berý baǵdarlamalaryndaǵy jalpy bilim beretin pánder tsikly boiynsha tańdaý komponenti retinde qabyldandy.
Sonymen qatar Abaidyń kisilik kodeksi men Abai ilimi Qazaqstan Respýblikasy ishki saiasatynyń negizgi qaǵidattary men qundylyqtaryn iske asyrýdyń innovatsiialyq quraly retinde aiqyndalyp, olardy bilim berýdiń barlyq deńgeiinde, mádeni-aǵartýshylyq jáne qoǵamdyq keńistikterde keńinen paidalaný jóninde ýákiletti memlekettik organdar men jergilikti atqarýshy bilikke usynystar joldandy.
