قازاقستاندا زەينەتاقى جيناقتارىن مەرزٸمٸنەن بۇرىن پايدالانۋعا ارنالعان جەتكٸلٸكتٸلٸك شەكتەرٸنٸڭ كٶتەرٸلۋٸ قوعامدا قىزۋ تالقىلانىپ جاتقان تۇستا ەكونوميست ايبار ولجاەۆ بۇل شەشٸمنٸڭ ماقساتىن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
ايبار ولجاەۆتىڭ Facebook پاراقشاسىندا جازۋىنشا, زەينەتاقى جيناقتارى قازٸرگٸ قاجەتتٸلٸكتەردٸ ٶتەۋگە ارنالعان قاراجات ەمەس, ازاماتتىڭ بولاشاقتاعى قارتتىق شاعىن قامتاماسىز ەتەتٸن قور بولۋى تيٸس.
«زەينەتاقى جيناعى بۇل قازٸرگٸ كەرەك-جاراققا تٶلەيتٸن بانكتەگٸ شوتىمىز ەمەس. بٸراق بٸز بەس جىلدا جامان ٷيرەنٸپ الدىق تا, بولاشاق قارتتىعىمىزعا جيناعانىمىزدى بٷگٸن قۇرتا باستادىق. سول كەزدە ەرتەڭ زەينەت جاسىندا جەتكٸلٸكتٸ تابىسسىز قالۋى قاۋپٸ بٸردەن پايدا بولدى. سوندىقتان جەتكٸلٸكتٸلٸك شەگٸ ادامنىڭ اقشاسىنا قويىلعان بٶگەت ەمەس. بۇل بولاشاقتاعى زەينەتاقىسىنىڭ تىم تٶمەندەپ كەتپەۋٸ ٷشٸن جاسالعان قورعانىس مەحانيزمٸ», – دەدٸ ولجاەۆ.
ونىڭ پٸكٸرٸنشە, پاندەمييا كەزٸندە ازاماتتارعا قولداۋ كٶرسەتۋ ماقساتىندا ەنگٸزٸلگەن مەرزٸمٸنەن بۇرىن پايدالانۋ تەتٸگٸ ۋاقىتشا شارا بولعان. ساراپشى بۇل مەحانيزمنٸڭ ۇزاق ۋاقىت ساقتالۋى بولاشاق زەينەتاقى تٶلەمدەرٸنٸڭ ازايۋىنا الىپ كەلۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
ايبار ولجاەۆ جاڭا ەدٸستەمەنٸڭ نەگٸزگٸ ەرەكشەلٸگٸ جيناقتاردىڭ جەتكٸلٸكتٸلٸگٸن بۇرىنعىدان ناقتىراق ەسەپتەۋگە مٷمكٸندٸك بەرۋٸندە ەكەنٸن ايتتى. ەسەپتەۋ كەزٸندە ازاماتتىڭ بولاشاق ٶمٸر سٷرۋ ۇزاقتىعى, ينۆەستيتسييالىق تابىس كٶلەمٸ, ەڭبەك ٶتٸلٸ, جارنالاردىڭ تۇراقتىلىعى جەنە زەينەت جاسىنداعى قاجەتتٸ تابىس دەڭگەيٸ ەسكەرٸلەدٸ.
ەكونوميست ەسٸرەسە بۇل ٶزگەرٸستەردٸڭ جاس قازاقستاندىقتار ٷشٸن ماڭىزدى ەكەنٸن جەتكٸزدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, قازٸرگٸ ەڭبەك نارىعىندا جٷرگەن ازاماتتاردىڭ بولاشاقتاعى زەينەتاقىسى نەگٸزٸنەن ٶزدەرٸنٸڭ جيناقتارىنا تەۋەلدٸ بولادى. الداعى 20-30 جىلدا ادامنىڭ تابىسى مەن ەڭبەك جاعدايى بٸرنەشە رەت ٶزگەرۋٸ مٷمكٸن بولعاندىقتان, جيناقتاردى ساقتاۋ ماڭىزدى.
«زەينەتاقى جيناعى مەملەكەتتٸڭ اقشاسى ەمەس. ول ازاماتتىڭ ٶزٸنٸڭ جەكە جيناعى. مەملەكەت ونى ٶز بيۋدجەتٸنە المايدى, باسقا ماقساتقا جۇمسامايدى. جەتكٸلٸكتٸلٸك شەگٸنەن تٶمەن جاتقان قاراجات تا ادامنىڭ ٶز شوتىندا قالا بەرەدٸ. ول ەرٸ قاراي ينۆەستيتسييالىق تابىس ەكەلەدٸ, كٶبەيەدٸ, ساقتالادى جەنە زەينەت جاسىنا جەتكەندە سول ادامنىڭ ٶزٸنە تٶلەنەدٸ», – دەپ جازدى ولجاەۆ.
ساراپشىنىڭ سٶزٸنشە, جەتكٸلٸكتٸلٸك شەگٸنٸڭ كٶتەرٸلۋٸ ازاماتتاردىڭ اقشاسىن تارتىپ الۋ دەگەندٸ بٸلدٸرمەيدٸ. كەرٸسٸنشە, بۇل قاراجاتتى ادامنىڭ بولاشاعىنا ساقتاۋ تەتٸگٸ سانالادى. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, بٷگٸندە بارلىق جيناقتى جۇمساپ قويۋ ەرتەڭگٸ كٷنٸ مەملەكەتكە نەمەسە جاقىندارىنا تەۋەلدٸ بولۋ قاۋپٸن ارتتىرۋى مٷمكٸن.
ەسكە سالساق, قازاقستاندا زەينەتاقى جيناقتارىن مەرزٸمٸنەن بۇرىن پايدالانۋ كەزٸندە قولدانىلاتىن ەڭ تٶمەنگٸ جەتكٸلٸكتٸلٸك شەكتەرٸنٸڭ پارامەترلەرٸ جاڭارتىلدى. جاڭا ەدٸستەمە سالىمشىنىڭ جاسىن عانا ەمەس, زەينەتكەرلٸك جاسقا دەيٸنگٸ كەزەڭدٸ, بولاشاق تٶلەمدەردٸ جەنە ينۆەستيتسييالىق كٸرٸستٸ دە ەسكەرەدٸ.
