كەيٸنگٸ جىلدارى Instagram مەن TikTok كەڭٸستٸگٸندە “ۇتىس ويىندارى”, “لوتەرەيا” فورماتىنداعى ناۋقاندار كٶبەيٸپ كەلەدٸ. بلوگەرلەر ٷي, كٶلٸك, تۇرمىستىق تەحنيكا نەمەسە تاۋار ساتىپ العاندار اراسىندا سىيلىق ويناتۋ ارقىلى اۋديتورييا جيناپ, تابىس تابۋدىڭ جاڭا تەسٸلٸن قالىپتاستىرىپ جاتىر. الايدا زاڭگەر ايگٷل ورىنبەك Dalanews.kz رەداكتسيياسىنا بەرگەن پٸكٸرٸندە مۇنداي ەرەكەتتەردٸڭ باسىم بٶلٸگٸ قازاقستان زاڭناماسىنا قايشى ەكەنٸن, ال قاتىسۋشىلار قۇقىقتىق تۇرعىدا قورعالمايتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
لوتەرەيا – تەك ۋەكٸلەتتٸ وپەراتوردىڭ قۇقىعى
ايگٷل ورىنبەكتٸڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا لوتەرەيا ٶتكٸزۋ ارنايى قۇقىقتىق رەجيمگە جاتاتىن قىزمەت. ياعني, “لوتەرەيالار جەنە لوتەرەيا قىزمەتٸ تۋرالى” زاڭعا سەيكەس, لوتەرەيانى تەك ۋەكٸلەتتٸ وپەراتور ٶتكٸزە الادى. مۇنداي قىزمەت ليتسەنزييالانادى جەنە مەملەكەتتٸك باقىلاۋدا بولادى.
“سەيكەسٸنشە بلوگەرلەردٸڭ, جەكە تۇلعالاردىڭ, كوممەرتسييالىق اككاۋنتتاردىڭ ٶز بەتٸنشە ۇتىس ۇيىمداستىرۋىنا زاڭ رۇقسات بەرمەيدٸ. اتاۋى “giveaway” نەمەسە “سىيلىق ويناتۋ” دەپ ٶزگەرگەنٸمەن, ونىڭ مەنٸ زاڭسىز لوتەرەيا بولىپ قالا بەرەدٸ”, - دەيدٸ زاڭگەر.
ونىڭ سٶزٸنشە, ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەگٸ “اقشا جيناپ, كەيٸن سىيلىقتى ۇتىسقا سالۋ” زاڭسىز لوتەرەيانىڭ ايقىن بەلگٸسٸ.
بلوگەرلەر اراسىنداعى مىسالدار كٶبەيٸپ بارادى
ينتەرنەت-كەڭٸستٸكتە مۇنداي فورماتتاعى جارناما مەن اكتسييالار ەلٸ دە ٶرشٸپ تۇر.
مەسەلەن, ابدراحمانوۆا ەلميرا ەسٸمدٸ بلوگەر ٷيدٸ جيٸ ۇتىسقا قويىپ, جاقىندا تٸكەلەي ەفيردە بالزامى مەن شامپۋنىن ساتىپ العاندار اراسىندا ۇتىس ويناتقان. ٷيدٸڭ قۇنى 70 ملن تەڭگە دەپ كٶرسەتٸلگەن.
سوعان ۇقساس مىسالدار جەتەرلٸك. بٸرٸ كۋرسىن ساتىپ, ۇتىسقا قاتىستىرسا, بٸرٸ كيٸم نەمەسە كوسمەتيكاسىن ساتىپ الۋدى تالاپ ەتەدٸ. ەندٸ بٸرٸ دٷكەندەر مەن مەيرامحانالاردا “20 مىڭ تەڭگەدەن جوعارى ساۋدا جاساعاندار ۇتىسقا قاتىسادى” دەپ جارنامالاپ جٷر.
زاڭگەر بۇل ەرەكەتتەردٸڭ بارلىعى لوتەرەيا بەلگٸسٸ بار كوممەرتسييالىق وپەراتسييالار ەكەنٸن ايتادى.
بلوگەرلٸك ۇتىستا كەپٸلدٸك جوق
زاڭدى لوتەرەيا كەزٸندە قاتىسۋشى ۇتىستى تولىق كٶلەمدە الۋعا قۇقىلى, ەرەجەلەر اشىق بولۋى تيٸس, داۋلى جاعدايدا ازامات سوتقا نەمەسە ۋەكٸلەتتٸ ورگانعا جٷگٸنە الادى.
“ال بلوگەرلەر ۇيىمداستىرعان ۇتىستاردا قاتىسۋشىنىڭ ەشقانداي قۇقىقتىق كەپٸلدٸگٸ جوق. ۇتىس بەرٸلمەي قالسا, جاۋاپتى تۇلعانى انىقتاۋ قيىن. مۇنداي سحەمالار كٶبٸنە الاياقتىققا اينالادى”, - دەيدٸ ايگٷل ورىنبەك.
ونىڭ پٸكٸرٸنشە, ازاماتتار مۇنداي ويىندارعا قاتىسا وتىرىپ, اقشاسىن, سەنٸمٸن, قۇقىقتىق قاۋٸپسٸزدٸگٸن تەۋەكەلگە تٸگەدٸ.
جاۋاپكەرشٸلٸك: ەكٸمشٸلٸك ايىپپۇلدان قىلمىستىق ٸسكە دەيٸن
زاڭسىز لوتەرەياعا ەكٸمشٸلٸك جاۋاپكەرشٸلٸك, ال كەي جاعدايدا قىلمىستىق جاۋاپكەرشٸلٸك قولدانىلادى.
ايگٷل ورىنبەك 2025 جىلى تٸركەلگەن بٸر ٸستٸ مىسال رەتٸندە كەلتٸردٸ.
“جانەبٸلوۆتار وتباسىنىڭ ۇتىس ويىنى ەكٸمشٸلٸك سوتتا قارالىپ, كەيٸن ٸس قارجى مونيتورينگٸ اگەنتتٸگٸنە قىلمىستىق ٸس رەتٸندە جولداندى. سەبەبٸ ويناتىلعان مٷلٸك ٸرٸ كٶلەمدٸ دەپ تانىلدى”, — دەيدٸ ول.
ەگەر حالىقتى الداعانى دەلەلدەنسە, تابىس زاڭسىز جولمەن الىنعان بولسا, “الاياقتىق” نەمەسە “زاڭسىز كەسٸپكەرلٸك” باپتارى قولدانىلۋى مٷمكٸن.
زاڭگەردٸڭ باعالاۋىنشا, بٷگٸنگٸ بلوگەرلٸك ۇتىستاردىڭ باسىم بٶلٸگٸ زاڭ تالاپتارىنا ساي ەمەس. ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن قورعامايدى جەنە قوعام ٷشٸن قاۋٸپتٸ قۇقىقبۇزۋشىلىققا جاتادى.
“ۇتىس دەپ ۇسىنىلعان ەر ەرەكەتتٸڭ ارتىندا زاڭدىق سالدار بار. بلوگەر دە, قاراپايىم ازامات تا سونى تٷسٸنۋٸ كەرەك”, - دەيدٸ ايگٷل ورىنبەك.
بلوگەرلەر اراسىنداعى داۋلى وقيعالار
جانەبٸلوۆتەرگە قاتىستى قىلمىستىق ٸس
جانەبٸلوۆتەر بۇعان دەيٸن Instagram پاراقشاسىندا 11 كٶلٸكتٸ ۇتىسقا تٸگەتٸنٸن جارييالاعان ەدٸ. شارتتارى دا قاراپايىم كٶرٸنگەن, جازبانى رەپوست جاساۋ جەتكٸلٸكتٸ بولاتىن. الايدا 21 تامىزدا جۇرت كٷتكەن تٸكەلەي ەفيردٸڭ ورنىنا وقىرماندارعا قۇنى 30 مىڭ تەڭگە تۇراتىن Zhana Business اقىلى كۋرسىنىڭ سٸلتەمەسٸ ۇسىنىلعان. سٶيتٸپ كونكۋرسقا تەك كۋرستى ساتىپ العاندار قاتىسا الاتىنى بەلگٸلٸ بولعان.
بۇل جاعداي ەلەۋمەتتٸك جەلٸ قولدانۋشىلارى اراسىندا ٷلكەن نارازىلىق تۋدىردى. اقىرى شۋعا اينالعان مەسەلە سوتقا دەيٸن جەتتٸ.
جانەبٸلوۆتەرگە قىلمىستىق كودەكستٸڭ 214- بابىنىڭ 1-بٶلٸگٸ بويىنشا قىلمىستىق ٸس قوزعالعانى بەلگٸلٸ بولدى. بۇل باپ بويىنشا جازا: 2000 ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸشكە دەيٸن ايىپپۇل سالۋ, نە وسى مٶلشەردە تٷزەتۋ جۇمىستارى, نە 600 ساعاتقا دەيٸن قوعامدىق جۇمىسقا تارتۋ, نە 2 جىلعا دەيٸن باس بوستاندىعىن شەكتەۋ نەمەسە سول مەرزٸمگە باس بوستاندىعىنان ايىرۋ.
نۇرتازا نۇربەكتٸڭ ٸسٸ
سونىمەن قاتار تاعى بٸر بلوگەر – نۇرتازا نۇربەك (Justking لاقاپ اتىمەن تانىمال) ەكٸمشٸلٸك ٸس بويىنشا ايىپپۇل ارقالادى. ول الماتىدا ٷي ۇتىسىن ۇيىمداستىرعان. قارجى مونيتورينگٸ اگەنتتٸگٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى جەڭٸس ەلەمەسوۆ ونىڭ رەسمي تابىسى بولعان-بولماعانى جەنە سالىق تٶلەگەن-تٶلەمەگەنٸ تەكسەرٸلەدٸ.
ەنشٸ اباي بەگەيدٸڭ قىزىنىڭ ٸسٸ
سونىمەن قاتار اباي بەگەيدٸڭ قىزى گٷلەركەم نييازقۇلوۆا مەن كٷيەۋ بالاسى زاڭسىز ونلاين-لوتەرەيا ٶتكٸزۋ فاكتٸسٸ بويىنشا ۇستالعان ەدٸ. بۇل جٶنٸندە قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتٸگٸ مەلٸمدەدٸ.
اگەنتتٸكتٸڭ مەلٸمەتٸنشە, ەرلٸ-زايىپتى Instagram, TikTok جەنە Telegram پلاتفورمالارىندا 850 مىڭنان استام جازىلۋشىسى بار پاراقشالار ارقىلى لوتەرەيا ويىندارىن ۇيىمداستىرىپ كەلگەن. الايدا ولاردىڭ تٸركەلگەن رەسمي لوتەرەيا وپەراتورى مەرتەبەسٸ بولماعان.
سوعان قاراماستان, ولار پەتەر, اۆتوكٶلٸك جەنە باعالى سىيلىقتار ۇتىسقا تٸگٸلگەن اۋقىمدى ويىندار ٶتكٸزگەن. اتالعان لوتەرەياعا 1800-دەن استام ازامات قاتىسقان.
تەرگەۋ دەرەكتەرٸنە سٷيەنسەك, زاڭسىز قىزمەتتەن تٷسكەن پايدا كٶلەمٸ 162 ميلليون تەڭگەدەن اسقان. كەيٸن كٷدٸكتٸلەردٸڭ مٷلٸكتەرٸ مەن بانكتٸك ەسەپشوتتارىنا بۇعات قويىلىپ, سوتقا دەيٸنگٸ تەرگەۋ امالدارى جٷرگٸزٸلٸپ جاتقانى جەتكٸزٸلدٸ.
