Freedom Inside '26

توتى ەمٸروۆا اۋىر قايعىعا تاپ بولعان اكادەمييانى نەگە سىنادى?

توتى ەمٸروۆا اۋىر قايعىعا تاپ بولعان اكادەمييانى نەگە سىنادى?
ازاماتتىق اۆياتسييا اكادەميياسىنىڭ وقۋ-جاتتىعۋ ۇشاعى وقىستان اپاتقا ۇشىراپ, كۋرسانت ايدار ەبٸشەۆ پەن ينسترۋكتور سەرگەي كۋرچەنكونىڭ مەرت بولۋى بەرٸمٸزدٸڭ قابىرعامىزدى قايىستىرىپ كەتتٸ. بٷگٸندە ەۋەاپاتىنىڭ قالاي بولعانىن تيٸستٸ ورىندار تەرگەپ, تەكسەرۋ جاتىر.

اپات ايتىپ كەلمەيدٸ. ەۋەاپاتىنىڭ انىق-قانىعىنا جەتۋ ٷشٸن بٸراز ۋاقىت قاجەت. سوندىقتان بۇل ٸسكە قاتىستى وي بٶلٸسپەي تۇرىپ, ەلٸپتٸڭ ارتىن باققان ابزال.

دەگەنمەن ەلەۋمەتتٸك جەلٸنٸڭ زور مٷمكٸندٸگٸن پايدالانعان كەيبٸر جاندار  بۇل مەسەلەگە قاتىستى ٶز پٸكٸرلەرٸن بٸلدٸرٸپ ٷلگەردٸ. سولاردىڭ اراسىندا قازاق ەيەلدەرٸ اراسىنان تۇڭعىش رەت الىپ ەۋە لاينەردٸ تٸزگٸندەگەن توتى ەمٸروۆا فەيسبۋكتاعى جازباسى قولىمىزعا قالام الۋعا سەبەپشٸ بولدى. ارامان قۋعان جاپ-جاس كۋرسانتتىڭ مەزگٸلسٸز مەرت بولۋى بەرٸمٸزدٸڭ ەت-جٷرەگٸمٸز ەزٸپ جٸبەرگەنٸ تٷسٸنٸكتٸ.

توتى ەمٸروۆا فەيسبۋكتاعى جازباسىندا ٶزٸنٸڭ بريتانييادا وقىعان كەزٸندەگٸ ٸس-تەجٸريبەسٸمەن (كٶكەيدەگٸ ويىن بۇرىن نەگە ايتپاعان) بٶلٸسە كەلە, ول مۇنداي وقۋ ورىندارى قالا مەن ٸرٸ ەلدٸمەكەندەردەن قاشىق ورنالاسۋى كەرەك ەكەنٸن ايتىپتى. يە, مۇنايدا ماڭىزدى وقۋ ورىندارىنىڭ قالا سىرتىنان قاشىقتا ورنالاسۋى كەرەك ەكەنٸن بەس جاسار بالا دا بٸلەدٸ.
اكادەمييانىڭ ٸرگەتاسى قالانعان كەزدە بۇل جەر الماتىنىڭ ادام اياعى اتتاپ باسپايتىن "بٸر شەتٸ" بولعانى بەلگٸلٸ. كەيٸنەن جۇرت جاپپاي الماتىعا كٶشكەندە اكادەمييا تۇراماق, الماتى حالىقارالىق ەۋەجايىنىڭ ٶزٸ قالىڭ ەلدٸمەكەننٸڭ ورتاسىندا قالىپ قويدى ەمەس پە? سوندىقتان ەكەنٸڭ بٸرٸ بٸلەتٸن بۇل مەسەلەنٸ توتى حانىمنىڭ دابىرا قىلىپ كٶرسەتۋٸندە نە سىر بار?

ٶز جازباسىندا ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىنىڭ مامانى "ەۋە كٶلٸگٸن ٷيرەنۋدٸ باستاعان جاس پيلوتتار الماتى سيياقتى تاۋلى, اۋا اعىنى قاتتى ەمەس جازىق اۋماقتا ٷيرەنۋٸ ماڭىزدى. سونداي-اق, اكادەمييا باسشىسى مٸندەتتٸ تٷردە ۇشقىش بولۋى كەرەك", – دەپ كٶپشٸلٸككە وي تاستاپتى.

يە, كۋرسانتتاردىڭ ەۋە كٶلٸگٸن تٸزگٸندەپ ٷيرەنەتٸن وقۋ-جاتتىعۋ الاڭىنىڭ جازىق جەردە ورنالاسۋى قاجەت ەكەنٸن كەز كەلگەن قاراپايىم ادام دا تٷسٸنەدٸ. بٸراق دەل قازٸر اكادەمييا مەن ونىڭ وقۋ-جاتتىعۋ الاڭىن ورنىنان تٷپ كٶتەرٸپ, باسقا جاققا كٶشٸرەتٸندەي مٷمكٸندٸك بار ما? ەرينە, جوق.

بۇل – بٸر اكادەمييانىڭ شەشٸپ تاستايتىن مەسەلەسٸ ەمەس. مەملەكەتتٸك تۇرعىدان رەتتەلۋٸ تيٸس مەسەلەنٸ دەل اۋىر قازا ٷستٸندە قوزعاۋدىڭ نە قاجەتٸ بار?
ەگەر ەلٸمٸزدٸڭ ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىنا جانى اۋىرسا, توتى حانىم بۇل مەسەلەنٸ بۇعان دەيٸن نەگە قوزعامادى? ەلدە وسىنداي وقىس جاعدايدى كٷتٸپ جٷردٸ مە ەكەن? كٸم بٸلسٸن?

ەندٸ "ازاماتتىق اۆياتسييا اكادەميياسىن ۇشقىش مامان باسقارۋى كەرەك" دەگەنٸ "جاۋ جاعادان العاندا, بٶرٸ ەتەكتەن تارتىپتى" دەگەندەي اكادەمييا رەكتورى مۇحتار بايجۇمانوۆقا سىن ساداعىن باعىتتاۋى تٸپتٸ ورىنسىز.

يە, قازٸرگٸ رەكتور ۇشقىش ەمەس. بٸراق مۇحتار قازبەكۇلى قر بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸندە بٸلٸم سالاسىن باقىلاۋ جەنە كەسٸپتٸك-تەحنيكالىق بٸلٸم بەرۋ ٸسٸن دامىتۋ ٸسٸمەن اينالىسقان ەلٸمٸزدەگٸ ساناۋلى مامانداردىڭ بٸرٸ ەكەنٸن توتى حانىم بٸلمەۋٸ مٷمكٸن ەمەس.



مۇحتار بايجۇمانوۆ اكادەميياعا رەكتور بولىپ تاعايىندالعالى بەرٸ وقۋ ورىننىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى نىعايىپ, تٷلەكتەرٸنٸڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن شىڭداۋ ٷشٸن ونشاقتى جەڭٸل ۇشاق پەن زامناۋىي Airbus جەنە Boeing ۇشاقتارىنىڭ  ترەناجەرلەرٸن ساتىپ العانىن بٸلەمٸز.

بۇدان باسقا ەلٸمٸزدەگٸ اۋزىن ايعا بٸلەگەن ەۋە كومپانييالارى ەسٸگٸنەن سىعالاتپايتىن اكادەمييا تٷلەكتەرٸن فنيلاندييا, يسپانييا, ليتۆادا بٸلٸگٸن شىڭداۋعا مٷمكٸندٸك تۋعىزدى. سوندىقتان ەلٸمٸزدەگٸ ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسى بويىنشا مامان دايارلايتىن مەملەكەتتٸك وقۋ ورىنعا ورىنسىز كٸنە تاعۋعا بولمايدى.
بٷگٸندە بٸزدٸڭ ۇشقىشتار ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىنا مامان دايارلاۋ ٸسٸنە اتسالىسۋدان گٶرٸ شەتەلدٸك ەۋە كومپانييالارىنا جۇمىسقا تۇرىپ, كٷرەپ اقشا تاپقاندى جٶن سانايدى. ەگەر ولار ەلٸمٸزدٸڭ ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىنا شىنمەن جانى اشىسا اكادەمييامەن بايلانىس ورناتىپ, ٶزدەرٸنٸڭ ٸس-تەجٸريبەسٸمەن بٶلٸسۋگە نەگە ۇمتىلمايدى? بۇعان شەتەلدٸڭ ەۋە كومپانييالارىنا جالدانىپ جۇمىس ٸستەۋدٸ قوش كٶرەتٸن ۇشقىشتارىمىز جاۋاپ بەرەر دەپ ٷمٸتتەنەمٸز.   

اقتٶبەدەگٸ ەۋە ۋچيليششەسٸندە بٸلٸم الىپ, بريتانييادا وقۋىن جالعاستىرىپ بٸلٸكتٸ ۇشقىش اتانعان توتى حانىم دا ازاماتتىق اۆياتسييا اكادەميياسى تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى قانداي قيىن جاعدايدى باستان كەشكەنٸن بٸلمەگەن سوڭ, ويلانباي ويىنداعىسىن اقتارا سالعانىن بايقادىق. ەگەر اكادەمييانىڭ مەتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن نىعايتۋ باعىتىنداعى سوڭعى جىلدارى اتقارىلعان جۇمىستار بٸلسە, بۇلاي دەپ اسىعىس بايلام جاساماس ەدٸ.

يە, بٸزدە ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىندا كٷرمەۋٸ شەشٸلمەگەن مەسەلەلەرٸ كٶپ. سولاردىڭ ٸشٸندە ەڭ ٶزەكتٸسٸ – مامان دايارلاۋ. سوندىقتان ەلٸمٸزدەگٸ ازاماتتىق اۆياتسييا سالاسىندا ەڭبەك ەتٸپ جٷرگەن ازاماتتار كٷش بٸرٸكتٸرٸپ, وقۋ ورىننىڭ دامۋىنا, اكادەمييا مەن ەلٸمٸزدەگٸ ەۋە كومپانييالارىنىڭ اراسىنداعى بايلانىستى نىعايتۋعا كٷش سالۋى كەرەك.

اكادەمييا اۋىر قايعىنى باستان كەشٸپ وتىرعان سەتٸندە وقۋ ورىنعا سىن ساداعىن باعىتتاۋدىڭ جٶنٸ جوق دەپ ەسەپتەيمٸز.

نۇرلان جۇماحان

 

https://dalanews.kz/9428