Freedom Inside '26

ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن جەنە اشتىق قۇرباندارىن اقتاۋ شارالارى توقتاماۋى كەرەك!

ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن جەنە اشتىق قۇرباندارىن اقتاۋ شارالارى توقتاماۋى كەرەك!
Dalanews.kz

ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن مەن اشتىق جىلدارى تاريح قويناۋىنا سٸڭٸپ, زاپىراندى ھەم قاندى جىلدار تٸزبەگٸ بٸزدەن قانشالىقتى الىستاعان سايىن, ونىڭ قوعامعا, ەلگە, ەربٸر وتباسىنا ەكەلگەن قايعى-قاسٸرەتٸ ەلٸ كٷنگە دەيٸن جٷرەكتەردٸ سىزداتاتىنى جاسىرۋدىڭ جٶنٸ جوق.  

قازاق جۋرناليستەرٸنٸڭ قولىنا قالام الىپ, ەش كٸنەسٸز قۋعىن-سٷرگٸن قۇربانىنا اينالعان اعا ۇرپاق ٶكٸلٸ جايلى وي تەربەۋٸ ٶتە ماڭىزدى. ستاليندٸڭ قۋعىن-سٷرگٸن جىلدارى ايبى بولماسا دا اباقتىعا جابىلىپ, اتالعان ازاماتتاردىڭ رۋحىنا باس يٸپ بۇل باعىتتا زەرتتەۋ ماتەريالداردى ٷزدٸكسٸز جازا بەرۋٸمٸز كەرەك.

كەڭەستٸك سولاقاي ساياساتتىڭ قۇربانىنا اينالىپ, اتاقتى «ٷشتٸكتٸڭ» ەمٸرٸمەن ايدالىپ, سوتتى بولىپ, جازىقسىزدان-جازىقسىز «جازىقتى» اتانىپ, قوعامعا سٸڭٸرگەن ەڭبەگٸ ەسكەرٸلمەي, تۋعان حالقىنا «جاۋ» اتانعان ارىستارىمىز كەيٸننەن اقتالىپ, توم-توم ٸسٸ مۇراعاتتاردان تابىلىپ جاتىر.

بٷگٸندە تاريح اقتاڭداقتارىنىڭ بەتپەردەسٸن اشۋعا زەرتتەۋشٸلەردەن بٶلەك مەملەكەتٸمٸزدە ايتارلىقتاي ٷلەس قوسۋدا. وسىلايشا اقيقات ەدٸلەتتٸلٸك جاعىندا ەكەنٸن ۋاقىتتىڭ ٶزٸ دەلەلدەۋدە.

ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن الاش ارىستارىن قىناداي قىرىپ, قازاقتىڭ ۇلتتىق گەنەفونىنا بالتا شىبىلاعانىن قازٸرگٸ جاس ۇرپاق ەستە ەسٸنەن شىعارماۋى تيٸس. سول كەزەڭدەگٸ قاندى تاريحقا نازار اۋدارساق, قازاقتىڭ اردا ۇلدارى ەليحان بٶكەيحانوۆ پەن نىعمەت نۇرماقوۆتىڭ 1937 جىلعى 27 قىركٷيەكتە بٸر باپپەن ايىپتالىپ, بٸر كٷندە اتىلعانىن بايقايمىز. الاشوردا الىپتىرىنىڭ مەسكەۋ تٷبٸندەگٸ موناستىر اۋدانى اتالىپ, «دون زيراتىنا» جەرلەنگەنٸ كەيٸننەن بٸلدٸك.

سول زۇلمات جىلدارىندا جازىقسىز جاپا شەگٸپ, قۇربان بولعانداردى ۇداي ەسكە الىپ, الداعى ۋاقىتتا مۇنداي جاعدايدى قايتالانباۋى ٷشٸن ٶتكەن تاريح بٸزگە ساباق بولۋى تيٸس.

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ەمٸرشٸل-ەكٸمشٸل جٷيە قازاق حالقىنىڭ جٷرەگٸنە جازىلمايتىن جارا سالىپ كەتكەنٸن ايتقان بولاتىن. سوندىقتان ساياسي قۋىن-سٷرگٸن قۇرباندارىن اقتاۋعا قاتىستى جۇمىستار ەلٸمٸزدە سوڭعى ۋاقىتتارى قارقىن العانىنا كۋە بولاۋدامىز. ايتالىق, ٶتكەن جىلى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باس بولۋىمەن ٸسكە كٸرٸسكەن ساياسي قۋعىن سٷرگٸن قۇرباندارىن اقتاۋ جٶنٸندەگٸ مەملەكەتتٸك كوميسسييا بٸرنەشە جىلعا سوزىلعان جۇمىسىن تٷيٸندەپ, ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن مەن اشتىق قۇرباندارىنا قاتىستى ٸرگەلٸ زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرتشىلىق نازارىنا ۇسىندى.

كوميسسييا جۇمىسىنا ەلٸمٸزدەگٸ بەدەلدٸ تاريحشىلار تارتىلىپ, ولاردى بۇل باعىتتا الاڭسىز جۇمىس ٸستەۋٸمٸنە مەملەكەتٸمٸز جاعداي جاسادى. نەتيجەسٸندە 200-دەن استاىن كٶپتٶمدىق زەرتتەۋ جۇمىستارى جارىق كٶردٸ.

بٸزدٸڭشە, بۇل باعىتتاعى جۇمىستار الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسىن تاباتىنى سٶزسٸز. مۇنداي كەشەندٸ جۇمىستى كەڭەس وداعىنىڭ شەكپەنٸنەن شىققان ەلدەر ٸشٸندە قازاقستان عانا بٸرٸنشٸ بولىپ قولعا الىپ وتىر. بۇل ٶتە ماڭىزدى قادام.

قازٸرگٸ تاڭدا مەملەكەتتٸك كوميسسييا شىعارعان كٶپتومدىقتار ەلٸمٸزدەگٸ كٸتاپحانالارعا تاراتىلىپ, وسىعان دەيٸن قۇپييا بولىپ كەلگەن كٶپتەگەن قۇجاتتارعا حالىقتىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸ ارتتى.

ساياسي قۋعىن-سٷرگٸن قۇرباندارىن جاس ۇرپاققا كەڭٸنەن ناسيحاتتاپ, ولاردىڭ مۇرالارىن ەل ٸشٸندە كەڭٸنەن تانىستىرۋ ٷشٸن الداعى ۋاقىتتا ماڭىزدى قۇجاتتاردى تسيفرلىق جٷيەگە كٶشٸرٸپ, كٶپشٸلٸكتٸڭ قۇجاتتارمەن وڭاي تانىسۋىنا جول اشۋدىڭ ماڭىزى زور. قازٸرگٸ تاڭدا بۇل باعىتتاعى جۇمىستاردا قولعا الىنۋدا.

وسىلايشا قازاق ەلٸ ساياسي قۋعىن سٷرگٸن جەنە قولدان ۇيىمداستىرىلعان اشتىق قۇرباندارىن اقتاۋدا كەشەندٸ جۇمىستار جٷزەگە اسىرىپ جاتىر. بۇل جۇمىستاردىڭ تابىستى بولۋىنا بارشا قازاق مٷددەلٸ دەسەك بولادى.