Freedom Inside '26

سەتپاەۆ: "كوروناۆيرۋس قازاقستانعا جەتسە, بٸتكەن جەرٸمٸز وسى بولادى"

سەتپاەۆ: "كوروناۆيرۋس قازاقستانعا جەتسە, بٸتكەن جەرٸمٸز وسى بولادى"
"قازاقستاندا بۇعان دەيٸن بولعان نەشە-تٷرلٸ تٶتەنشە جاعدايلاردا مەملەكەتتٸك قۇرىلىمدار قاشان شاپشاڭ, ۇتىمدى, كەسٸبي قيمىلداپ ەدٸ? مەنٸڭ ەسٸمدە ونداي ەشقاشان بولعان ەمەس", دەيدٸ ساراپشى دوسىم سەتپاەۆ forbes.kz-كە شىعارعان ماقالاسىندا.

ەڭ باستىسى, شىندىقتى جايىپ سالعانى قاشان بولىپ ەدٸ?


- الىسقا بارماي-اق, ٶتكەن جىلى ارىستا قويما جارىلعاندا حالىق ٶزٸن ٶز كٷشٸمەن كٶشٸردٸ ەمەس پە? ودان دا اسقان سوراقىلىق بولعان, مىسالى. ەشقانداي كوروناۆيرۋسسىز-اق بٸزدٸڭ دەرٸگەرلەر شىمكەنت اۋرۋحانالارىندا 150-گە جۋىق بالاعا ۆيچ-ينفەكتسييا جۇقتىرىپ العان. ال جەرگٸلٸكتٸ بيلٸك بۇل جاعدايدى جۇرتشىلىقتان جاسىرىپ قالۋعا بارىن سالعان بولاتىن.

ال ەندٸ قازاقستاننىڭ بٸر جەرٸندە كوروناۆيرۋس ٸندەتٸ باستالعان جاعدايدا ودان ارى قاراي نە بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن كٶز الدىمىزعا ەلەستەتەيٸك. اۋرۋحاناعا كەلگەن ادامعا دياگنوزدىڭ دۇرىس قويىلماۋى قاتەرٸ بٸزدٸڭ ەلدە ٶتە جوعارى, ٶيتكەنٸ قازاقستاندىق مەديتسينانىڭ دەڭگەيٸ كاتاستروفالىق جاعدايدا, ەسٸرەسە شالعاي ٶڭٸرلەردە.

قاتە دياگنوز, كارانتيننٸڭ جوقتىعى, گيگيەنا دەڭگەيٸنٸڭ تٶمەندٸگٸ (كەي جەرلەردە تٸپتٸ تازا سۋ جوق, دەرەتحانالار دالادا) ٷلكەن قيىندىقتارعا ەكەلەدٸ.


قازاقستاندا قاۋٸپتٸ ينفەكتسييالارمەن جۇمىس ٸستەۋگە ٷيرەتٸلگەن قانشا دەرٸگەر مەن مەدبيكە بار? قىتاي بٸرنەشە مىڭداعان ەسكەري دەرٸگەرلەردٸ جيناپ الىپ, ۋحانعا جٶنەلتتٸ. ال قازاقستان نە ٸستەمەك?

ال بيلٸك قوعامعا بۇل اقپاراتتى قالاي جەتكٸزبەك? بۇعان دەيٸنگٸ تٶتەنشە جاعدايلار كٶرسەتكەندەي, بٸزدٸڭ شەنەۋنٸكتەردٸڭ مۇنداي جاعدايدا ەرەكەت قىلۋدىڭ قالىپتاسقان دەستٷرٸ بار.

بٸرٸنشٸدەن, تٷك بولماعانداي ٷندەمەي وتىرۋ. ەگەر اقپارات ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەرگە تاراپ كەتسە, قاۋٸپتٸ تٶمەن ەتٸپ كٶرسەتۋگە تىرىسۋ مەن "جالعان اقپارات تاراتقانداردى" قورقىتۋعا كٸرٸسەدٸ. ال جاعداي ەبدەن ۋشىققاندا بولعان جاعدايعا جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ بٸر-بٸرٸنە ارتۋ ٷشٸن جانتالاسا باستايدى.

كوروناۆيرۋس ٸندەتٸ بۇرق ەتە قالعان جاعدايدا تۋىندايتىن ٷلكەن پروبلەمانىڭ بٸرٸ – بيلٸكتٸڭ ٸسٸ مەن سٶزٸنە حالىقتىڭ سەنبەۋٸنەن شىعادى.


سەنٸم جوق جەردە مەملەكەت پەن قوعام بٸرٸگٸپ, ٸندەتتٸڭ تارالۋىن توقتاتۋعا قاجەتتٸ ٷيلەسٸمدٸ جۇمىس جٷرگٸزە المايدى. بيلٸككە دەگەن سەنٸمنٸڭ ەبدەن جوعالعانىنىڭ بٸر دەلەلٸ سول, حالىق سوڭعى جىلدارى بالالارعا ۆاكتسينا سالعىزۋدان باس تارتا باستادى. نەتيجەسٸندە ەلدە قىزىلشا ٸندەتٸ كٷرت اسقىنىپ كەتتٸ.

شىندىقتى جاسىرۋعا تىرىسۋ – ەلدە ٷرەي تۋعىزادى. ٸندەت تاراعان ٶڭٸرلەردٸڭ تۇرعىندارى باسقا ٶڭٸرلەردەگٸ تۋىستارىنا قاراي كٶشٸپ كەتۋگە تىرىسادى.

تٸپتٸ ول ايماقتى جاۋىپ تاستاعان كٷننٸڭ ٶزٸندە بٸزدەگٸ جەمقورلىق جاعدايىندا تامىر-تانىسى مەن اقشاسىن پايدالانىپ, "قورعانىس قامالىن" بۇزىپ-جارىپ ٶتە شىعاتىن دٶكەيلەر بولمايتىنىنا كٸم كەپٸل?


ٶتكەندە عانا زايسان تۇرعىندارى نەلٸكتەن دٷرلٸكتٸ? كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان قىتاي ازاماتتارىن ەكەپ تاستاۋى مٷمكٸن دەپ قاۋٸپتەندٸ. قوعام بيلٸكتٸڭ سالعىرتتىعى, ٶز حالقىنىڭ الدىنداعى جاۋاپسىزدىعى مەن ٶتٸرٸك ايتۋىنا بٸردەن قارسىلىق تانىتۋعا دايىن ەكەنٸن كٶرسەتتٸ. وسىلايشا, بيلٸك كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋىمەن تيٸمدٸ كٷرەسە الماسا – بۇل دا ەلەۋمەتتٸك نارازىلىققا ەكەپ سوعۋى مٷمكٸن.

ەلدە جاپپاي دەرٸ-دەرمەك مەن مەديتسينالىق ماسكالار تاۋسىلىپ قالادى. سوسىن دٷكەن سٶرەلەرٸندە ازىق-تٷلٸك تاپشىلىعى تۋىندايدى, باعالار كٷرت قىمباتتاپ ەلەۋمەتتٸك تولقىنىس تۋادى. بٸز نەگٸزٸنەن بەرٸن, ازىق-تٷلٸكتەن باستاپ دەرٸ-دەرمەككە دەيٸن سىرتتان تاسيتىن مەملەكەتپٸز.

بٸزدٸڭ ەكسپورتقا شىعاتىن نەگٸزگٸ تاۋارىمىز – مۇناي مەن قاشقىن شەنەۋنٸك-وليگارحتار.


وليگارحتاردى قويشى, ەگەرەكي ٸندەت قازاقستاننىڭ مۇناي-گاز ٶندٸرەتٸن ٶڭٸرلەرٸندە تاراسا – قاشاعان, تەڭٸز جەنە قاراشىعاناقتا شيكٸزات ٶندٸرٸسٸ توقتايدى.

ەرينە, بەتٸن اۋلاق قىلسىن, بۇل جايسىز ستسەنارييلەردٸڭ بٸرٸ عانا.

بٸراق تاعى بٸر قايتالاپ ايتايىن, كەز-كەلگەن قاۋٸپپەن تيٸمدٸ كٷرەسۋگە قاجەتتٸ ەڭ بٸرٸنشٸ جەنە ەڭ ماڭىزدى رەسۋرس – بيلٸك پەن قوعام اراسىنداعى سەنٸم, - دەپ پايىمداپتى دوسىم سەتپاەۆ.