قوقىس تا كادەگە جارايدى
Dalanews
18 جەل. 2014 22:53
550
بۇدان بىرنەشە جىل بۇرىن ۇكىمەت ەلىمىزدە 2015 جىلعا دەيىن قوقىس وڭدەيتىن 9 زاۋىت سالىنادى دەپ ۋادە بەرگەن بولاتىن. سول ۋاقىتتان بەرى مۇنداي زاۋىتتىڭ بىرەۋى استانادا ىسكە قوسىلعانى ايتىلعانىمەن وزگە سەگىز كاسىپورىننىڭ اشىلعانى تۋرالى اقپاراتتى كوزىمىز شالعان جوق. ايتپاقشى الماتىدا 38 ملن. دوللار مەملەكەت قارجىسى جۇمسالعان ءدال مۇنداي جوبا اقىرى ءساتسىز اياقتالدى...
مامانداردىڭ ايتۋىنشا قوقىس وڭدەيتىن زاۋىتتاردىڭ تەحنولوگيالىق سيكلى سونشالىقتى اۋىر ەمەس. اقش، فرانسيا، گەرمانيا، جاپونيا سىندى مەملەكەتتەر قوقىس قالدىقتارىنان شيكىزات الۋدى، ياعني حالىققا قاجەتتى ءونىم ءوندىرۋدى الدەقاشان جولعا قويعان.
ال جاڭاوزەن قالاسىنداعى قوقىس وڭدەيتىن زاۋىت ءدال وسى شەتەلدىك تاجىريبەگە جۇگىنۋدى ءجون كورگەن ەكەن. بۇل تاراپتا ءبىز كاسىپورىن جۇمىسىن ءوز كوزىمىزبەن كورۋگە مۇمكىندىك الدىق. زاۋىت بيىلعى جىلدىڭ جازىندا ىسكە قوسىلىپتى. قۇنى 1،2 ملرد.تەڭگە. ال وسىدان بىرنەشە اي بۇرىن قايتا وڭدەۋگە جارامدى قوقىس قالدىقتارىن قابىلداي باستاپتى.
زاۋىت ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ادىلبەك سۇيىندىكوۆتىڭ ايتۋىنشا كاسىپورىن كۇنىنە 15 توننا قوقىس قابىلدايدى. قوقىستى زاۋىت جۇمىسشىلارى ءوز قولدارىمەن سۇرىپتايدى ەكەن. شيكىزاتقا جارامدى – پلاستيكتەر، قالبىرلار، پاكەت، اعاش، قاعاز بولەك الىنىپ قالادى. ال قالعان قاجەتسىز ءونىم پوليگانعا تاستالادى. بۇل كۇنىنە قابىلداناتىن 15 توننا قوقىستىڭ جارتىسىنان استامىن قۇرايدى.
ەڭ باستىسى 80-نەن اسا جاڭاوزەندىك تۇرعىنداردى جۇمىسپەن قامتىپ وتىرعان كاسىپورىن قوقىستان شيكىزات ءوندىرۋدى جولعا قويىپتى. زاۋىت جۇمىسشىلارى ىلگەرىدەگى پلاستيك جانە قاجەتكە جارامدى وزگە دە قوقىس قالدىقتارىن ارنايى قۇرىلعىلاردا ۋاتىپ، ۇساقتاپ ارتىنشا قۇممەن ارالاستىرىپ 480 گرادۋستا قايناتادى. كەيىن ولاردى ارنايى قالىپقا قۇيىپ ءۇي، جول قۇرىلىسىنا قاجەتتى (توبە جابىندىسى، بورديۋر، قۇدىق قاقپاقتارى، پلاستيكالىق قۇبىرلار) ماتەريالدار جاساپ شىعارادى ەكەن (سۋرەتتە). الايدا زاۋىت كۇنىنە 40-50 توننا قالدىق وڭدەيتىن ءوزىنىڭ وندىرىستىك قۋاتىنا ءالى تولىق جەتكەن جوق. دەگەنمەن ءقازىردىڭ وزىندە كاسىپورىننىڭ ونىمىنە ءبىرقاتار رەسەيلىك قۇرىلىس كومپانيالارى قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىرعانعا ۇقسايدى. مۇنى ءبىر سەبەبى ءونىمنىڭ باعاسى ارزان. ايتالىق، توبە جابىندىلارىنىڭ شارشى مەترى 2 مىڭ تەڭگە. ال زاۋىت جۇمىسشىلارى انە-مىنە قۇرىلىسى باستالاتىن بەينەۋ-جاڭاوزەن-تۇركمەنستان تاس جولىنان ۇلكەن ءۇمىت كۇتىپ وتىر.
«بىلسەڭىزدەر، كادىمگى تۇرمىستىق پاكەتتەر جەر استىندا ەرىمەي، شىرىمەي 300 جىل بويى جاتادى. ال بۇدان قورشاعان ورتاعا كەلەتىن زيان شاش-ەتەكتەن. ءبىز مۇنداي قالدىقتاردىڭ ءبارىن كادەگە جاراتىپ جاتىرمىز. بولاشاقتا كۇرەسىنگە لاقتىرا سالعان قاعازدى قايناتىپ، ودان جاڭا قاعاز جاساپ شىعاراتىن قۇرىلعى ساتىپ الۋ جوسپاردا بار» دەيدى ادىلبەك سۇيىندىكوۆ.
دۋمان بىقاي