قارجى نارىعىن رەتتەۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸ قاداعالاپ سترەسس-تەستٸلەۋ (قست) نەتيجەلەرٸ بويىنشا العاش رەت بانكتەر كاپيتالىنىڭ جەتكٸلٸكتٸلٸگٸنە بۋفەرلەردٸ قولداندى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
سترەسس-تەستٸلەۋ قورىتىندىسى بويىنشا ەسەپتەلەتٸن بۋفەردٸ ەنگٸزۋ نەگٸزگٸ جاڭاشىلدىقتىڭ بٸرٸ بولدى. ونىڭ مٶلشەرٸ تەۋەكەل دەڭگەيٸنە قاراي سارالانعان اكتيۆتەر مەن شارتتى مٸندەتتەمەلەر سوماسىنىڭ 0%-نان 3%-نا دەيٸنگٸ ارالىقتى قامتيدى. بۇل شەشٸم بانكتەردٸڭ ىقتيمال ەكونوميكالىق كٷيزەلٸستەرگە ورنىقتىلىعىن ارتتىرۋعا جەنە بٷكٸل سەكتوردىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن نىعايتۋعا باعىتتالعان.
قاداعالاپ ستەسس-تەستٸلەۋ 2024 نەتيجەلەرٸ بويىنشا اگەنتتٸك ەربٸر بانككە سترەسس-تەستٸلەۋ قورىتىندىلارى مەن كاپيتالعا قاتىستى بۋفەر مٶلشەرٸ تۋرالى اقپاراتتى قامتيتىن ۇسىنىمدارى بار حات جٸبەردٸ.
ايتا كەتسەك, اگەنتتٸك بانك سەكتورىنداعى تەۋەكەلگە باعىتتالعان قاداعالاۋدىڭ كەزەكتٸ تسيكلٸن اياقتادى, ول بٸرنەشە نەگٸزگٸ رەسٸمنەن تۇرادى: SREP (Supervisory Review and Evaluation Process) كەشەندٸ باعالاۋى, اكتيۆتەردٸڭ ساپاسىن تۇراقتى باعالاۋ (AQR) جەنە قاداعالاپ سترەسس-تەستٸلەۋ (قست).
بۇعان دەيٸن نەسيە نارىعىنىڭ "قىزىپ" كەتۋٸنە بايلانىستى ۇلتتىق بانك كاپيتالدىڭ سەكتورلىق كونترتسيكلدٸ بۋفەرٸن ەنگٸزۋ تۋرالى شەشٸم قابىلداعانىن جازعانبىز. بۇل شارا حالىقتى كرەديتتەۋگە قاتىستى ەنگٸزٸلەدٸ جەنە حالىقتى كرەديتتەۋ سەگمەنتٸندە تەۋەكەل ٶلشەنگەن اكتيۆتەردٸڭ 2%-ى مٶلشەرٸندە بەلگٸلەنەدٸ.
بۇل رەتتە, ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەر اتالعان تالاپتى 2026 جىلعى 1 سەۋٸردەن باستاپ ورىنداي باستايدى. وسىلايشا, بانكتەرگە كاپيتالدى جيناقتاۋ جەنە جاڭا سەكتورلىق ككب تالاپتارىن ورىنداۋ ٷشٸن 12 ايلىق ٶتپەلٸ كەزەڭ بەرٸلەدٸ. بۇل تالاپ بانكتەر ٷشٸن قولدانىستاعى جەتكٸلٸكتٸلٸك نورماتيۆٸنە قوسىمشا رەتٸندە ەنگٸزٸلەدٸ.
"قازٸرگٸ ۋاقىتتا بانك سەكتورىنىڭ جاعدايى تۇراقتى دەپ باعالانادى: ٶتٸمدٸلٸك قورى جەتكٸلٸكتٸ, كرەديتتٸك پورتفەلدٸڭ ساپاسى جوعارى, كاپيتال دەڭگەيٸ جەتكٸلٸكتٸ جەنە كٸرٸستٸلٸك كٶرسەتكٸشتەرٸ تۇراقتى. الايدا, حالىقتى كرەديتتەۋ نارىعىندا "قىزىپ كەتۋ" بەلگٸلەرٸ بايقالادى, بۇل كرەديتتەۋدٸڭ باسقا باعىتتارمەن سالىستىرعاندا جەكە تۇلعالاردىڭ كرەديتتٸك پورتفەلٸ قارقىندى ٶسٸپ كەلە جاتقانىمەن دەلەلدەنەدٸ", - دەيدٸ ولجاس كۋبەنباەۆ.
وسىلايشا, سوڭعى ٷش جىلدا حالىقتى كرەديتتەۋ كٶرسەتكٸشٸ جىلىنا ورتا ەسەپپەن 27%-عا ٶسسە, جەكە كەسٸپكەرلەردٸ قوسا العاندا, بيزنەستٸ كرەديتتەۋ قارقىنى ورتا ەسەپپەن 17%-دى قۇرادى. حالىقتى كرەديتتەۋدٸڭ نەگٸزگٸ ٶسٸمٸنە ورتاشا مٶلشەردە جىلىنا 31%-عا ٶسكەن تۇتىنۋشىلىق كرەديت بەرۋ كٶرسەتكٸشٸ ىقپال ەتتٸ.
ۇلتتىق بانك جٷيەلٸك تەۋەكەلدەردٸ باقىلاي تٷسەدٸ جەنە قاجەت بولسا, بۋفەر پارامەترلەرٸن ٶزگەرٸپ جاتقان جاعدايلارعا سەيكەس بەيٸمدەيدٸ.