قازاقستاندا بٸر عانا «اقوردا» بولۋى تيٸس

قازاقستاندا بٸر عانا «اقوردا» بولۋى تيٸس
Dalanews.kz اقپاراتتىق اگەنتتٸگٸ 2017 جىلدىڭ تامىز ايىندا الماتى قالاسى رىسقۇلوۆا كٶشەسٸنٸڭ بويىندا جاڭادان بوي كٶتەرگەن بازاردىڭ اتاۋىن «اقوردا» دەپ اتاعانىنا ٶز قارسىلعىن بٸلٸدٸرٸپ, «اقوردانىڭ» قادٸرٸن قاشىرعان كٸم?» دەگەن ماتەريال جارييالاعان بولاتىن. جاقىندا تيٸستٸ ورىندا رەداكتسييامىزعا وسى قاتەلٸك تٷزەتٸلگەنٸن حابارلادى. وسىعان دەيٸن «اقوردا» دەپ اتالىپ كەلگەن بازار «باقوردا» بولىپ ٶزەرتٸلٸپتٸ.

بۇعان دەيٸنگٸ جازعان ماقالامىزدا قازاق حالقى ٷشٸن «اقوردا» سٶزٸنٸڭ ماڭىزى زور ەكەنٸن جازعانبىز. سوناۋ كٶنە دەۋٸرلەردە قازاق حاندىعىنىڭ ٸرگە تاسىن قالعان حاندارىمىز قازٸرگٸ تٸلمەن ايتساق, ٶزدەرٸنٸڭ رەزيدەنتسيياسىن «اقوردا» دەپ اتاعانىن تاريحتان بٸلەمٸز. وسى ٷردٸستٸ ارى قاراي جالعاعان تۇڭعىش پرەزيدەنتٸمٸز نۇرسۇلتان نازارباەۆ استانا تٶرٸندە سالعان رەزيدەنتسيياسىن «اقوردا» دەپ ات بەرٸپ, ايدار تاقتى. قازاق مەملەكەتتٸلٸگٸنٸڭ تاماشا تاريحي ساباقتاستىعى بار ەكەنٸن بارشا ەلەمگە پاش ەتتٸ.
ەر قازاق «اقوردا» اتاۋىنا قاسيەت قونعان, كيەلٸ سٶز دەپ بٸلەدٸ. سوندىقتان كەيبٸر كەسٸپكەرلەر مەيرامحانالارى مەن بازارلارىن «اقوردا» دەپ اتاپ وسى بٸر اياۋلى اتاۋدىڭ مەنٸن قاشىرعانىن ٶزدەرٸ دە اڭعارماي قالعان سيياقتى.

اينالامىزدا وسىنداي جايسىز جايتتار ورىن العاننان كەيٸن تىنىش جاتا المادىق. قولىمىزعا قالام الىپ, ماقالا جازىپ, بيلٸك باسىندا وتىرعانداردىڭ نامىسىن قاشىلاۋعا تۋرا كەلدٸ.

[caption id="attachment_33321" align="aligncenter" width="1032"] الماتىداعى اتى "باقوردا" دەپ اۋىستىرىلعان بازاردىڭ سىرتقى كٶرٸنٸسٸ[/caption]

ٶز ماقالامىزدا ٸرگەمٸزدەگٸ ورىستار رەسەي مەملەكەتٸنٸڭ اينىماس نىشانىنا اينالعان «كرەمل» اتاۋىمەن بازاردىڭ اتىن اتامايتىنىن جازدىق. سول سيياقتى دەموكراتييانىڭ التىن دٸڭگەگٸنە اينالعان امەريكاعا بارعان ادام «كاپيتولييٸن» دەگەن قوناقٷي نەمەسە مەيرامحانانى ەشكٸمنٸڭ كٶزٸ شالمايتىنىن دا ايتقانبىز.
ال بٸز بولساق, قاسيەتتٸ «اقوردا» سٶزٸنٸڭ مەنٸن تٷسٸنبەي بازار مەن مەيرامحاناعا قويۋدى ەدەتكە اينالدىردىق. ەيتەۋٸر وسى بٸر بازىنامىز جوعارىدا وتىرعان شەندٸلەردٸڭ قۇلاعىنا جەتٸپ, الماتىداعى جاڭادان اشىلعان «اقوردا» بازارىنىڭ اۋتاۋى «باقوردا» بولىپ ٶزگەرتٸلٸپتٸ.

ايتپاقشى, بٸزدٸڭ بازار اشقان كەسٸپكەرلەرٸمٸز ناعىز پراگماتيك جاندار بولىپ شىقتى. بازاردىڭ اتاۋىن ٶزگەرتۋدە باس قاتىرىپ, كٶپ شىعىندانباپتى. «اقوردا» سٶزٸنٸڭ باسىنا «ب» ەرٸپٸن جالعاپ «باقوردا» دەپ اتاي سالىپتى. بۇعان دا شٷكٸر. ايتقان سٶزٸمٸز جٷيەسٸن تاۋىپتى. سٶزٸمٸز قۇمعا قۇيعان سۋداي ٸزٸم-عايىم جوعالماعانىنا قۋاندىق.

الداعى ۋاقىتتا جەرگٸلٸكتٸ بيلٸك ورىندارى «اقوردا» دەپ بازار, مەيرامحانا, قوناقٷي اشقان ازاماتتارعا كەسٸپكەرلٸك نىساندارىنىڭ اتاۋىن ٶزگەرتۋ تۋراسىندا قاتاڭ تالاپ قويۋى كەرەك. وسىلايشا بٸزدەر تەۋەلسٸزدٸكتٸ باعامداپ, قادٸر-قاسيەتٸن تٷسٸنەمٸز كەرەك. ەگەر تەۋەلسٸزدٸككە قولىمىز جەتپەگەندە ٶزٸمٸزدٸڭ «اقوردامىز» بولار ما ەدٸ? ەرينە, بولمايتىنى انىق.

«اقوردا» دەگەن مەيرامحانادا دٷركٸرەتٸپ توي جاساپ, ٸشٸمدٸك ٸشٸپ, تٶبەلەسٸپ جاتساق سىرتتاعى جۇرت بٸزگە ساۋساعىن شوشايتىپ كٷلمەي مە? سوندىقتان بۇل ات ٷستٸ قارايتىن دٷنيە ەمەس. مەملەكەتتٸك ماڭىزى زور مەسەلە. بۇعان تيٸسٸنشە مەن بەرٸپ, كەزٸندە كەتكەن قاتەلٸكتەردٸ تەزدەتٸپ تٷزەتۋٸمٸز كەرەك.
قۇرمەتتٸ وقىرمان, ٶزدەرٸڭٸز تۇراتىن اۋىل, اۋدانداردا «اقوردا» دەگەن اتاۋدى ماڭدايشاسىنا بادىرايتىپ جازىپ قويعان بازار, مەيرامحانا, قوناقٷي, قاندايدا بٸر كەسٸپكەرلٸك نىسان بولسا, بٸزدٸڭ فەيسبۋك ەلەۋمەتتٸك جەلٸسٸندەگٸ «Dalanews.kz» پاراقشاسىنا جازىڭىز. بۇل ٸسپەن بٸرلەسٸپ كٷرەسەيٸك.    

كەڭ بايتاق قازاق جەرٸندە بٸر عانا «اقوردا» بولۋى تيٸس. استانا تٶرٸندەگٸ «اقوردامىز» بارشا قازاقستانعا نۇرىن شاشىپ, ٶزٸنٸڭ ەمٸر-ىقپالىن جٷرگٸزٸپ تۇرۋى شارت. بۇل مەملەكەتتەلٸگٸمٸز باستى نىشانى ەكەنٸن ۇمىتپايىق. ال ٷي ٸشٸنەن ٷي تٸگٸپ, قاتەلەسكەندەردٸ كٶپشٸلٸك بولىپ جٶنگە سالايىق.

نۇرلان جۇماحان

 

https://dalanews.kz/29729