2024 جىلى اۋىل حالقىنىڭ كٶشٸ-قون كٶرسەتكٸشٸ (كەلگەندەر مەن كەتكەندەردٸڭ ايىرماسى) 111,4 مىڭ ادامدى قۇرادى. بۇل العاش رەت 2000 جىلدان بەرٸ رەكوردتىق دەڭگەيگە جەتٸپ وتىر, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
اۋىلدىق ايماقتارداعى تەرٸس كٶشٸ-قون ٷردٸسٸ جىل سايىن بايقالادى. الايدا وسى جىلى جاعداي ەرەكشە, ٶيتكەنٸ ٶتكەن جىلدارى بۇل كٶرسەتكٸش ونداعان مىڭ ادامدى قۇراسا, قازٸر ەسەپ جٷز مىڭداپ جٷرگٸزٸلۋدە.
ايتا كەتەيٸك, اۋىل حالقىنىڭ كٶشٸ-قون سالدوسى ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرٸندە تەرٸس مەنگە يە. تەك الماتى (7,6 مىڭ ادام) جەنە اتىراۋ (275 ادام) وبلىستارىندا عانا وڭ كٶرسەتكٸش تٸركەلگەن. دەگەنمەن جالپى سالدونى قالىپتاستىرۋدا حالقى ەڭ تىعىز ورنالاسقان تٷركٸستان وبلىسى باستى رٶل اتقارادى. ونىڭ ٷلەسٸ 26%-دى قۇراپ, كٶرسەتكٸش –29,2 مىڭ ادامعا جەتكەن.
سونىمەن قاتار تابيعي ٶسٸم تەرٸس كٶشٸ-قون سالدوسىن ٶتەي المادى: تۋعاندار مەن قايتىس بولعانداردىڭ اراسىنداعى ايىرما 96,8 مىڭ ادامدى قۇرادى. وسىلايشا, كٶشٸ-قون مەن تابيعي قوزعالىس نەتيجەسٸندە اۋىل حالقى ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 14,6 مىڭ ادامعا ازايدى. ال, كەرٸسٸنشە, قالا حالقى 266,8 مىڭ ادامعا كٶبەيدٸ.
نەتيجەسٸندە بۇل ٷدەرٸس ەلدەگٸ ۋربانيزاتسييا دەڭگەيٸنٸڭ 0,8 پايىزدىق تارماققا ٶسٸپ, 63%-عا جەتۋٸنە الىپ كەلدٸ. بۇل 2000 جىلدان بەرگٸ ەڭ جوعارى كٶرسەتكٸش.
ايتا كەتەيٸك, بۇعان دەيٸن مەجٸلٸس دەپۋتاتى رينات زايىتوۆ اۋىلداردىڭ قازٸرگٸ جاي-كٷيٸنە نازار اۋدارىپ, پرەمەر-مينيسترگە ساۋال جولداعان ەدٸ.
ونىڭ ايتۋىنشا, اۋىلدار قاراۋسىز قالعان قارتتىڭ كٷيٸن كەشٸپ وتىر.
“34 جىل ٸشٸندە قانشاما اۋىل تۇرعىنى تۋعان جەرٸن امالسىز تاستاپ كەتتٸ. بۇعان ينفراقۇرىلىمنىڭ جوقتىعى, مەديتسينالىق قىزمەت پەن بٸلٸم ساپاسىنىڭ تٶمەندٸگٸ, تۇراقتى جۇمىستىڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ, تٸپتٸ قاراپايىم ينتەرنەتتٸڭ بولماۋى سەبەپ. سونىڭ سالدارىنان, قانشاما اۋىلىمىز “مٷجٸلگەن سٷيەكتەي” مٷشكٸل حالگە جەتٸپ, جابىلىپ قالدى”, – دەدٸ دەپۋتات.
ونىڭ سٶزٸنشە, 2024 جىلدىڭ ٶزٸندە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىندا 141 اۋىلدىڭ رەسمي مەرتەبەسٸ جويىلعان.
“سوڭعى 5 جىلدا شقو-دا 350 اۋىل, سقو-دا 635, پاۆلودار وبلىسى بويىنشا 352 اۋىل بوس قالدى. بۇل جاي عانا ساندار ەمەس, بۇل – مىڭداعان وتباسىنىڭ تۋعان جەرٸ, ٶمٸرٸنٸڭ بٸر بٶلشەگٸ. اۋىل دەگەن جاي جابا سالاتىن ەسٸك ەمەس, قازاقتىڭ التىن بەسٸگٸ ەكەنٸن نەگە ۇمىتتىق? يە, ٷكٸمەتتٸڭ “اۋىل – ەل بەسٸگٸ” جەنە AMANAT پارتيياسىنىڭ “اۋىل اماناتى” دەگەن اۋىل تامىرىنا قان جٷرگٸزەتٸن, سەتتٸ باعدارلامالارى ۇسىنىلىپ جاتىر, ولاردى تٸپتٸ ەنگٸزدٸ دە. نەتيجەسٸ دە جامان ەمەس. بٸراق بٸر - ەكٸ باعدارلاما قازاقستاننىڭ بارلىق اۋىلدارىن گٷلدەندٸرٸپ جٸبەرە المايدى عوي”, – دەپ اتاپ ٶتتٸ زايىتوۆ.
دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, مەملەكەت باسشىسى اۋىلدى دامىتۋ مەسەلەسٸن بٸرنەشە رەت كٶتەرگەنٸمەن, ٸس جٷزٸندە جاعداي ٶزگەرمەگەن.
“بٷگٸندە اۋىل تۇرعىندارى ٶز كٷشٸمەن كەسٸپ اشايىن دەسە – قارجى تاپشى, جەر العىسى كەلسە – مٷمكٸندٸك جوق, مال ٶسٸرەيٸن دەسە – ينفراقۇرىلىم قاراستىرىلماعان. تٸپتٸ اۋىل ەكٸمدەرٸنٸڭ ٶزٸندە قاجەتتٸ تەحنيكا مەن قارجى جەتكٸلٸكسٸز. وسىنداي جاعدايدا حالىققا “اۋىلدان نەگە كٶشەسٸڭدەر?” دەپ سۇراۋدىڭ ٶزٸ ارتىق”, – دەدٸ ول.
