مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋ اياسىندا ەدٸلەت مينيسترلٸگٸ تۇراقتى نەگٸزدە حالىقتىڭ قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ بويىنشا تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋدە. بل رەتتە پرەزيدەنت «حالىقتىڭ قۇقىقتىق ساۋاتىن دەيەكتٸ تٷردە ارتتىرىپ, قوعام ساناسىنا ادامي قۇندىلىقتاردى سٸڭٸرگەن جٶن. ەربٸر ازامات ٶز سٶزٸ مەن ەرەكەتٸنە زاڭ تۇرعىسىنان ەسەپ بەرۋٸ تيٸس» دەپ ناقتى باعىت-باعدار بەرگەن بولاتىن.
مەسەلەن, 2024 جىلى ەدٸلەت مينيسترلٸگٸ «حالىق زاڭگەرٸ», «ەدٸلەت كەڭەس بەرەدٸ», «اشىق ەسٸك كٷنٸ», «تەگٸن زاڭ كٶمەگٸ كٷندەرٸ» اكتسييالارى ٸسكە قوسىلدى. ٶتكەن جىلى رەسپۋبليكانىڭ بارلىق ٶڭٸرلەرٸندە جالپى سانى 100 000 مىڭنان استام ادامدى قامتيتىن 1 310 كونسۋلتاتيۆتٸك-تٷسٸندٸرۋ ٸس-شارالارى ٶتكٸزٸلدٸ.
اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەر تۇرعىندارىنىڭ قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ ماقساتىندا 2000-عا جۋىق «قۇقىق كابينەتتەرٸ» اشىلدى, ولار اۋداندىق, اۋىلدىق كلۋبتاردىڭ عيماراتتارىندا, دەمالىس ورتالىقتارىندا جەنە ت. ب. «Egov» بۇرىشتارىنىڭ بازاسىندا جۇمىس ٸستەيدٸ. كابينەتتەردە قولدانىستاعى نورماتيۆتٸك قۇقىقتىق اكتٸلەرمەن تانىسۋ ٷشٸن «ەدٸلەت» اقج, «زاڭ» دب قولجەتٸمدٸلٸگٸمەن, سونداي-اق اقپاراتتىق جٷيەلەرگە (e-otinish, «اشىق نقا» پورتالى جەنە ت.ب.) قولجەتٸمدٸلٸگٸمەن تولىق تەحنيكالىق جابدىقتالعان. «ەربٸر تسيفرلىق رەفورما, ەسٸرەسە, زاڭ كٶمەگٸنە قول جەتكٸزۋ شەكتەلگەن شالعاي ايماقتارداعى ادامدار ٷشٸن نەعۇرلىم قولجەتٸمدٸ سوت تٶرەلٸگٸنە جاسالعان قادام.», - قر پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
ەup.kz. سايتى ارقىلى ونلاين رەجيمٸندە زاڭ قىزمەتتەرٸن ۇسىنۋعا جەنە الۋعا ارنالعان «E-ZanKomegi» زاڭ كٶمەگٸنٸڭ بٸرىڭعاي اقپاراتتىق جٷيەسٸ ٸسكە قوسىلدى, سونداي-اق, ازاماتتار ٶزدەرٸن قىزىقتىراتىن قۇقىقتىق سۇراقتارعا بەينە قوڭىراۋ ارقىلى جاۋاپ الۋعا بولاتىن «Zan Komegi» موبيلدٸ قوسىمشاسى دا قولجەتٸمدٸ. «Zan Komegi» جٷيەسٸندە 2000 مىڭنان استام ادۆوكات پەن زاڭ كەڭەسشٸلەرٸ ارقىلى 472 مىڭنان استام ازاماتبٸلٸكتٸ زاڭ كٶمەگٸن الدى.
بۇدان باسقا, بەينەقوڭىراۋ ارقىلى ونلاين رەجيمدە مٷلٸكتٸ باسقارۋعا قاتىستى سەنٸمحاتتاردى قوسپاعاندا, سەنٸمحاتتار مەن ەرلٸ-زايىپتىلاردىڭ كەلٸسٸمدەرٸنٸڭ بارلىق تٷرلەرٸن بەرۋگە مٷمكٸندٸك بەرەتٸن «ە-نوتاريات» بٸرىڭعاي نوتارياتتىق اقپاراتتىق جٷيەسٸ جۇمىس ٸستەيدٸ. بۇل قىزمەتتٸ 176 مىڭ ازامات پايدالاندى.
بۇدان بٶلەك, زاڭسىز ەرەكەتتەردٸڭ الدىن الۋ ماقساتىندا كليەنتتەردٸ بيومەترييالىق سەيكەستەندٸرۋ قولدانىلادى, ٶتٸنٸشتەرگە قول قويۋ كەزٸندە QR-قول قويۋ سەرۆيسٸ قولدانىلىپ, قىزمەت نەتيجەلەرٸ 24/7 رەجيمٸندە EgovMobile «تسيفرلىق قۇجاتتار» سەرۆيسٸندە قولجەتٸمدٸ. وسىلايشا, وسى قىزمەت ارقىلى قازاقستان ازاماتتارى نوتاريۋسقا بارماي-اق 168 مىڭعا جۋىق سەنٸمحات پەن ەرلٸ-زايىپتىلاردىڭ 67,5 مىڭ. كەلٸسٸمٸن زاڭدى تٷردە رەسٸمدەي الدى.
تاعى بٸر ماڭىزدى جەتٸستٸك – «سوت ورىنداۋشىسى روبوتىن» ەنگٸزۋ بولىپ تابىلادى. مەسەلەن, 20 اەك-كە دەيٸنگٸ ەكٸمشٸلٸك ايىپپۇلدار ۋاقىتىلى تٶلەنبەگەن جاعدايدا ۋەكٸلەتتٸ ورگان مەلٸمەتتەردٸ جەكە سوت ورىنداۋشىنىڭ قاتىسۋىنسىز ٸس جٷرگٸزۋدٸ قوزعايتىن روبوت سوت ورىنداۋشىسىنا بەرەدٸ. ٸس قوزعالعاننان كەيٸن ازاماتتار ٸس تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلٸ اقپاراتى بار EGov Mobile-دا 1414-تەن SMS حابارلاما جەنە push-حابارلاما الادى, سول ارقىلى ازاماتتار ايىپپۇل سوماسىنىڭ 25% قوسىمشا تٶلەۋدەن جەنە سوت ورىنداۋشىسىنا بارۋدان بوساتىلادى, ٶيتكەنٸ بارلىق ەرەكەتتەر ونلاين رەجيمٸندە جٷرگٸزٸلەدٸ.
تسيفرلىق سوت ورىنداۋشىسى ٸسكە قوسىلعان سەتتەن باستاپ بٷگٸنگٸ كٷنگە دەيٸن 2,2 ملرد تەڭگە سوماسىن قۇرايتىن 109 مىڭنان استام اتقارۋشىلىق ٸس قوزعالدى. ازاماتتاردىڭ پايداسىنا ٷنەمدەلگەن سوما 550 ملن تەڭگەنٸ قۇرادى.
2025 جىلى ادامداردىڭ ٶمٸرٸن تسيفرلىق دەۋٸردە جەڭٸلدەتۋ جەنە ىڭعايلى ەتۋ, سونداي-اق ۋاقىت پەن اقشانى ٷنەمدەۋ ٷشٸن ەدٸلەت ورگاندارىنىڭ جۇمىسىن جاقسارتۋ جوسپارلانۋدا. نەگٸزگٸ ٶزگەرٸستەر:
2025 جىلى 300 مىڭنان استام ازاماتتى قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعىن وقىتۋ جوسپارلانۋدا;
جي – «ەيتەكە» كٶمەكشٸسٸ- قاراپايىم زاڭگەرلٸك كەڭەستەر بەرۋگە جەنە قۇجاتتاردى جيناۋعا كٶمەكتەسۋگە ارنالعان چات-بوت.
روبوت-سوت ورىنداۋشىسىنىڭ قۇزىرەتٸ كەڭەيٸپ, ول اينالىساتىن بەرەشەك مٶلشەرٸنٸڭ شەگٸ 20-دان 40 اەك-كە دەيٸنارتادى, بۇل ازاماتتاردىڭ پايداسىنا جىلىنا 12,2 ملرد. تەڭگەگە دەيٸن ٷنەمدەۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
بۇل قۇرالدار تەۋلٸكتٸڭ كەز كەلگەن ۋاقىتىندا پايدالانۋعا مٷمكٸندٸك بەرە وتىرىپ, قاراپايىمدىلىعىمەن, جەدەلدٸگٸمەن جەنە قولجەتٸمدٸلٸگٸمەن ەرەكشەلەنەدٸ.
قابىلدانعان شارالار ازاماتتاردىڭ قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرىپ, ٶز قۇقىقتارى مەن مٸندەتتەرٸن مەيلٸنشە بٸلۋگە ىقپال ەتەدٸ. قىزمەت كٶرسەتۋدٸ جەڭٸلدەتۋ جۇمىسىنىڭ نەتيجەسٸندە قازاقستاندىقتاردىڭ ۋاقىتى مەن قاراجاتى ٷنەمدەلەدٸ, اتالعان قىزمەتتەردٸ الۋدىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸ مەن ىڭعايلىلىعى ارتىپ, سونداي-اق ەكٸمشٸلٸك كەدەرگٸلەر جويىلادى, بۇل پروتسەستٸ نەعۇرلىم اشىق جەنە تيٸمدٸ ەتەدٸ.
