حالىقارالىق رەيتينگتٸك اگەنتتٸك S&P Global Ratings قازاقستاننىڭ ۇزاق مەرزٸمدٸ ەگەمەندٸك رەيتينگٸن BBB-, ال قىسقا مەرزٸمدٸ رەيتينگٸن A-3 دەڭگەيٸندە راستادى. سونىمەن قاتار ۇزاق مەرزٸمدٸ رەيتينگتەر بويىنشا وع بولجام جاسالدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
S&P ساراپشىلارى ٷكٸمەت الداعى ورتا مەرزٸمدە فيسكالدىق تەرتٸپتٸ كٷشەيتۋ باعىتىن جالعاستىرادى دەپ ەسەپتەيدٸ. بۇل:
-
سالىق بازاسىن كەڭەيتۋ,
-
مەملەكەتتٸك شىعىستاردى قاتاڭ باقىلاۋ,
-
ەلدٸڭ ەلەۋلٸ ٶتٸمدٸ رەزەرۆتەرٸن ساقتاۋ
ارقىلى جٷزەگە اسپاق.
الداعى ٷش جىلدا ۇلتتىق قوردان ماقساتتى ترانسفەرتتەر مەن وبليگاتسييالىق قارىز الۋ جوسپارلانباعان. كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرت كٶلەمٸ جىل سايىن 2,77 ترلن تەڭگە دەڭگەيٸندە بەكٸتٸلگەن, بۇل بۇرىنعىدان شامامەن ەكٸ ەسە از.
S&P بولجامىنا سەيكەس, 2026 جىلى قازاقستاننىڭ جٸٶ ٶسٸمٸ 4,1%-عا دەيٸن باياۋلايدى. بۇعان:
-
مۇناي ٶندٸرۋدٸڭ 4%-عا قىسقارۋى,
-
فيسكالدىق ىنتالاندىرۋدىڭ ەلسٸرەۋٸ,
-
سالىقتىڭ ٶسۋٸ مەن نەسيە ساياساتىنىڭ قاتايۋىنا بايلانىستى تۇتىنۋشىلىق بەلسەندٸلٸكتٸڭ تٶمەندەۋٸ ەسەر ەتەدٸ.
ال 2028–2029 جىلدارى ەكونوميكالىق ٶسٸم قايتادان شامامەن 4% نەمەسە ودان جوعارى دەڭگەيدە قالىپتاسادى دەپ كٷتٸلەدٸ. دەگەنمەن گەوساياسي تۇراقسىزدىق پەن بيۋدجەتتٸڭ مۇناي باعاسىنا تەۋەلدٸلٸگٸ نەگٸزگٸ تەۋەكەل بولىپ قالا بەرەدٸ.
اگەنتتٸك باعالاۋىنشا:
-
2026 جىلدىڭ سوڭىندا ينفلياتسييا – 11%,
-
دوللاردىڭ باعامى – 540 تەڭگە شاماسىندا بولادى.
رەيتينگتٸڭ كٶتەرٸلۋٸ فيسكالدىق رەزەرۆتەردٸڭ نىعايۋى مەن مۇنايدان تىس كٸرٸستەردٸڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى. ال سالىق-بيۋدجەت ساياساتى ەلسٸرەسە نەمەسە سىرتقى ٶتٸمدٸلٸك ناشارلاسا, بولجام تٶمەندەۋٸ مٷمكٸن.
S&P قازاقستاننىڭ بانك سەكتورىن تۇراقتى دەپ باعالايدى. قارجى ۇيىمدارى:
-
جەتكٸلٸكتٸ كاپيتالمەن,
-
بەرٸك ٶتٸمدٸلٸك پوزيتسييالارىمەن,
-
تۇراقتى كليەنتتٸك دەپوزيتتەرگە سٷيەنگەن
قورلاندىرۋ قۇرىلىمىمەن ەرەكشەلەنەدٸ.
سونىمەن بٸرگە اگەنتتٸك تۇتىنۋشىلىق كرەديت بەرۋ قارقىنى باياۋلايدى دەپ بولجايدى.
S&P بولجامىنشا, مۇناي باعاسى:
-
2026 جىلى – باررەلٸنە $60,
-
2027–2029 جىلدارى – $65 دەڭگەيٸندە بولادى
(2025 جىلى شامامەن $69).
اگەنتتٸك قازاقستاننىڭ رەسەيدٸڭ قۇبىر ينفراقۇرىلىمىنا تەۋەلدٸلٸگٸن ەكونوميكالىق ٶسٸم ٷشٸن وسال تۇس دەپ اتادى. سونىمەن قاتار بولجامدى مۇناي ٶندٸرۋ كٶلەمٸ (تەۋلٸگٸنە 1,93 ملن باررەل) قازاقستاننىڭ وپەك+ كۆوتاسىنان (1,532 ملن باررەل) ايتارلىقتاي جوعارى. بۇل حالىقارالىق مۇناي كومپانييالارىنىڭ قىزمەتٸن مەملەكەتتٸك رەتتەۋ مٷمكٸندٸگٸنٸڭ شەكتەۋلٸگٸن كٶرسەتەدٸ.
S&P باعالاۋىنشا, قازاقستان ەكونوميكاسى الداعى جىلدارى ٶسۋٸن جالعاستىرادى, بٸراق قارقىنى باياۋىراق بولادى. ٷكٸمەت ينۆەستيتسييالىق بەلسەندٸلٸكتٸ «بەيتەرەك» حولدينگٸ ارقىلى كۆازيفيسكالدىق ىنتالاندىرۋمەن قولداۋعا نيەتتٸ. الايدا اگەنتتٸك بۇل شارالار ەكونوميكانى تەجەيتٸن فاكتورلاردى تولىق ٶتەي المايدى دەپ سانايدى.