قاسيەتتٸ ٷش ايلار
سۇراق: ٷش ايلار قاشان باستالادى جەنە قانداي قاسيەتتەرٸ بار?
جاۋاپ: قاسيەتتٸ ٷش ايلاردان راجاب ايى بٷگٸن دٷيسەنبٸدەن سەيسەنبٸگە قاراعان تٷنٸ (21.05.2012-22.05.2012) باستالادى.
راجاب ايى: قاسيەتتٸ تٶرت ايدىڭ بٸرٸ. بٸر اياتي كەريمادا: «اللاھتىڭ كٶكتەر مەن جەردٸ جاراتقان كٷننەن بەرٸ ايلاردىڭ سانى ون ەكٸ. بۇلاردىڭ تٶرتەۋٸ حارام (قۇرمەتتٸ) بولعان ايلار» دەلٸنگەن. (تەۋبە 36)
حاديس شەريفتەردە بىلاي دەلٸنەدٸ:
«حارام (قاسيەتتٸ) ايلار – راجاب, زٷل-قادا, زٷل-حيدجا جەنە مۋحاررام.» (يبن جەرير)
«جەنناتتا سونداي زەۋلٸم سارايلار بار, وعان تەك راجاب ايىندا ورازا تۇتقاندار كٸرەدٸ.» (دەيلەمي)
«اللاھۋ تا'الا راجاب ايىندا ورازا تۇتقانداردى كەشٸرەدٸ.» (عۋنيا)
«راجاب ايىنىڭ باسىندا بٸر كٷن, ورتاسىندا بٸر كٷن جەنە سوڭىندا بٸر كٷن ورازا تۇتقان ادامعا راجاب ايىندا تولىق ۇستاعانداي ساۋاپ بەرٸلەدٸ.» (ميفتاحۋل-جەننە)
«اللاھۋ تا'الا راجاب ايىندا جاقسىلىعىن ارتتىرادى. بۇل ايدا بٸر كٷن ورازا ۇستاعان ادام بٸر جىل ۇستاعانداي ساۋاپقا قاۋىشادى. جەتٸ كٷن ورازا تۇتقان ادامعا جاھاننام ەسٸكتەرٸ جابىلادى. سەگٸز كٷن تۇتقان ادامعا جانناتتىڭ 8 ەسٸگٸ اشىلادى. ون كٷن تۇتقانعا اللاھۋ تا'الا قالاعانىن بەرەدٸ. ون بەس كٷن ورازا ۇستاعانعا بٸر حابارشى: “ٶتكەن كٷنەلارىڭ كەشٸرٸلدٸ” دەيدٸ. اللاھۋ تا'الا نۋح الەيھيسسالامدى راجاب ايىندا كەمەگە مٸنگٸزدٸ. ول دا راجاب ايىن ورازامەن ٶتكٸزٸپ, قاسىنداعىلاردىڭ دا ورازا تۇتۋلارىنا بۇيرىق بەردٸ.» (تاباراني)
«راجاب ايىندا تاقۋالىقپەن بٸر كٷن ورازا ۇستاعان ادام ٷشٸن, ورازا ۇستالعان كٷندەرگە تٸل بٸتٸپ: “يا راببىم, ونى كەشٸر” دەپ ايتادى.» (ەبۋ مۇحاممەد)
شابان ايى: حاديس شەريفتەردە بىلاي دەلٸندٸ:
«شابان سونداي قۇندى اي, ادامدار ودان عافىل (حابارسىز) بولادى. بۇل ايدا امالدار ەلەمدەردٸڭ راببىسىنا ۇسىنىلادى. مەن دە امالىمنىڭ ورازا تۇتقان كەزٸمدە ۇسىنىلعانىن قالايمىن.» (نەساي)
«رامازاننان كەيٸنگٸ ەڭ قۇندى ورازا – شابان ايىندا ۇستالعان ورازا.» (تيرميزي)
«شابان ايىندا ٷش كٷن ورازا تۇتقان ادامعا حاق تا'الا جانناتتا بٸر ورىن دايىندايدى.» (ەيۋحەل ۋەلەد يلميحالى)
رامازان ايى: بٸر حاديس شەريفتە بىلاي دەلٸنگەن:
«رامازان ايى مٷبەرەك اي. اللاھۋ تا'الا سەندەرگە رامازان ورازاسىن پارىز ەتتٸ. ول ايدا راحمەت (مەيٸرٸم) ەسٸكتەرٸ اشىلادى, جاھاننام ەسٸكتەرٸ جابىلادى, شايتاندار بايلانادى. ول ايدا مىڭ ايدان دا قۇندى بٸر تٷن بار. ول تٷننٸڭ (قادٸر تٷنٸنٸڭ) جاقسىلىعىنان ماقرۇم قالعان, بار جاقسىلىقتان ماقرۇم قالدى دەپ سانالادى.» (نەساي)
سۇراق: “راجاب ايىنىڭ باسىندا بٸر كٷن, ورتاسىندا بٸر كٷن جەنە سوڭىندا بٸر كٷن ورازا تۇتقان ادامعا راجاب ايىندا تولىق ۇستاعانداي ساۋاپ بەرٸلەدٸ” دەلٸنەدٸ. باسى 1-ٸ, ورتاسى 15-ٸ, سوڭى 30-ى دەگەن سٶز با?
جاۋاپ: جوق. باسىندا دەگەن ايدىڭ العاشقى كٷندەرٸ دەگەن سٶز. ورتاسى – ايدىڭ ورتاسىنداعى كٷندەر دەگەن سٶز. سوڭى – ايدىڭ سوڭعى كٷندەرٸ دەگەندٸ بٸلدٸرەدٸ.
سۇراق: قاسيەتتٸ ٷش ايدىڭ بٸرٸنشٸسٸ - راجاب ايىندا ورازا ۇستاۋ ٷشٸن ورازا كەستەسٸن قايدان الۋعا بولادى?
جاۋاپ: سٸزدٸڭ قاي قالادان جازىپ تۇرعانىڭىزدى بٸلمەيمٸز, ەر قالانىڭ ناماز جەنە ورازا كەستەلەرٸ ەر تٷرلٸ بولادى. www.namaztimes.kz سايتىنا كٸرسەڭٸز سوندا "قالانى ٸزدەۋ" ۇياشىعى ارقىلى كەز-كەلگەن قالانىڭ, ايلىق جەنە جىلدىق ناماز ۋاقىتتارىن جەنە ورازا كەستەسٸن الا الاسىز. وندا كٶرسەتٸلگەن “يمساك” ۋاقىتى اۋىز بەكٸتۋ ۋاقىتى بولىپ تابىلادى. ياعني ورازا تۇتاتىن ادام “يمساك” ۋاقىتىنا دەيٸن اۋزىن بەكٸتۋٸ تيٸس. جەنە “اقشام” ۋاقىتىندا اۋزىن اشادى.
