ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە قازاقستاندا ەندٸ «جالعا الۋشىنى كٶشٸرۋگە بولمايدى», ال مەنشٸك يەلەرٸ «قورعانسىز قالادى» دەگەن حابارلامالار تاراپ جاتىر. مۇنداي تالقىلاۋلار تولقىنىنا كونستيتۋتسييانىڭ جاڭا رەداكتسيياسى سەبەپ بولدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
Qazaq Expert Club ساراپشىسى, قۇرىلىس سالاسىنىڭ مامانى ديليارا سەيتنۋروۆانىڭ ايتۋىنشا, تۇرعىن ٷيدٸڭ قول سۇعىلماۋشىلىعىنا قاتىستى كەيبٸر تۇجىرىمدار كونتەكستەن تىس تٷسٸندٸرٸلٸپ جاتىر.
«25-باپتىڭ 1-تارماعىندا تۇرعىن ٷيگە قول سۇعىلمايدى جەنە “تۇرعىن ٷيدەن ايىرۋعا تەك سوت شەشٸمٸ بويىنشا عانا جول بەرٸلەدٸ” دەپ جازىلعان. دەل وسى تۇجىرىم الاڭداۋشىلىق تۋدىرعان جازبالاردىڭ تارالۋىنا سەبەپ بولدى. الايدا مۇقييات وقىعاندا مەنٸ باسقا: تۇرعىن ٷيدە زاڭدى تٷردە تۇرىپ جاتقان ادامدى ٶز بەتٸنشە كٶشٸرۋگە بولمايدى. قازاقستاندا كٶشٸرۋگە تىيىم سالۋ ەنگٸزٸلٸپ جاتقان جوق. بۇل ەكٸ تاراپتى دا قورعايتىن ستاندارتتى قۇقىقتىق رەسٸم تۋرالى», - دەپ تٷسٸندٸردٸ ول.
سونداي-اق, ديليارانىڭ ايتۋىنشا, جاڭا كونستيتۋتسييا جوباسىندا تۇرعىن ٷيگە كٸرۋ نورماسى ناقتىلانعان. بۇل جالعا الۋشىلاردى, سونىڭ ٸشٸندە ەسكەرتۋسٸز پەتەرگە كٸرە الامىز دەپ ەسەپتەيتٸن جالعا بەرۋشٸلەر تاراپىنان بولاتىن ٶز بەتٸمەن ەرەكەتتەردەن قورعاۋدى كٷشەيتەدٸ.
«قازاقستاندا تۇرعىن ٷيدٸ جالعا بەرۋ نارىعىنىڭ 70–80%-ى بەيرەسمي تٷردە, كەلٸسٸمشارتسىز جۇمىس ٸستەيدٸ. ناقتى رەتتەۋ مەن كٶشٸرۋدٸڭ سوت تەرتٸبٸن ەنگٸزۋ كٶلەڭكەدەن شىعۋعا تٸكەلەي ىنتالاندىرادى. كەلٸسٸمشارتسىز جالعا بەرۋشٸ سوتتا ٶز قۇقىقتارىن ٸس جٷزٸندە قورعاي المايدى: قارىزدى ٶندٸرٸپ الۋ, كەلتٸرٸلگەن زيياندى تٸركەۋ نەمەسە كٶشٸرۋدٸ باستاۋ قيىن», – دەيدٸ ساراپشى.
يسپانيياداعى «وككۋپاستارمەن» سالىستىرۋعا كەلسەك, ديليارانىڭ پٸكٸرٸنشە, بۇل دۇرىس ەمەس. «وككۋپاستار» — بۇل قۇلىپتى بۇزىپ, يەسٸنٸڭ كەلٸسٸمٸنسٸز جەنە كەلٸسٸمشارتسىز بٶتەن پەتەرگە كٸرٸپ العان ادامدار. يسپانييا زاڭناماسىنداعى ولقىلىقتارعا بايلانىستى ولاردى كٶشٸرۋ شىنىمەن قيىن — تەك سوت ارقىلى جەنە پوليتسييانىڭ قاتىسۋىمەن عانا مٷمكٸن.
«كەلٸسٸمشارت بويىنشا جالعا الۋشىنى “وككۋپاسپەن” سالىستىرۋ — بۇل نە قۇقىقتى تٷسٸنبەۋ, نە ەدەيٸ دٷربەلەڭ تۋدىرۋ ٷشٸن جاسالعان مانيپۋلياتسييا. جالپى العاندا, كٶشٸرۋدٸڭ سوت تەرتٸبٸ — كەز كەلگەن ٶركەنيەتتٸ قۇقىقتىق جٷيەنٸڭ قالىپتى تەجٸريبەسٸ. رەسەيدە, گەرمانييادا, فرانتسييادا جەنە ۇلىبريتانييادا دا جالعا الۋشىلار تەك سوت ارقىلى كٶشٸرٸلەدٸ», – دەپ تٷيٸندەدٸ ساراپشى.
