تٶرت ساعاتقا سوزىلعان جيندا اقتاۋ قالاسىنىڭ جەنە قاراقييا, تٷپقاراعان, مۇنايلى اۋداندارىنىڭ ەكٸمدەرٸ, ەنەرگەتيكا جەنە تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ باسشىسى بەردٸبەك قارتباەۆ, «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىنىڭ ديرەكتورى نۇرلىباي اققۇلوۆ اۋىز سۋمەن جابدىقتاۋ سالاسىندا اتقارىلعان جۇمىستار جەنە تۋىنداعان مەسەلەلەر بويىنشا بايانداما جاسادى. سونداي-اق, اۋىز سۋ ٶندٸرٸسٸنٸڭ كٶلەمٸن ارتتىرۋ, ٶنٸم ساپاسى, حالىقتىڭ سۋدى ۇتىمدى پايدالانۋى مەسەلەلەر تالقىلاندى.
– ٶڭٸردەگٸ ەڭ باستى مەسەلە – سۋ تاپشىلىعىنىڭ ارتۋى. بٷگٸنگٸ جەنە بولاشاق ۇرپاعىمىزدىڭ ازىق-تٷلٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸ وسى تٸرشٸلٸك نەرٸنە بايلانىستى. بٸز بۇل مەسەلەنٸ نەعۇرلىم تەزٸرەك شەشسەك سۋ رەسۋرستارىمىز سوعۇرلىم كٶبەيەدٸ. بارشامىزعا ايان ماڭعىستاۋلىقتارعا اۋىز سۋ ٷلكەن قيىندىقپەن بەرٸلەدٸ. بٸز ونى باعالاي بٸلۋٸمٸز كەرەك. جاسىراتىنى جوق, كٶبٸمٸز اۋىز سۋدى كٶلٸك جۋۋعا, اۋلا سۋارۋعا پايدالانامىز. بۇل ٷلكەن قاتەلٸك. بٸزگە اۋىز سۋدى تۇتىنۋ مەدەنيەتٸن قالىپتاستىرۋ قاجەت. بٸز سۋدى اقىلمەن جۇمساپ, سول ارقىلى بولاشاق ۇرپاققا قامقورلىق جاساۋىمىز كەرەك, – دەدٸ نۇرلان نوعاەۆ.
جيىن بارىسىندا تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى, «تۇرمىس سەرۆيس», «ماڭعىستاۋ جىلۋ» مكك بٶلٸمدەرٸنٸڭ ماماندارىنا سٶز بەرٸلدٸ. بۇدان بٶلەك, «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىنا بەرەشەگٸ بار كوممۋنالدىق كەسٸپورىندارىنىڭ مەسەلەسٸ دە كٶتەرٸلدٸ.
– «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتى «تۇرمىس سەرۆيس» مكك-نا 1 تەكشە مەتر سۋدى 196,9 تەڭگەدەن ٶتكٸزەدٸ. الايدا «تۇرمىس سەرۆيس» مەكەمەسٸ بەكٸتٸلگەن تاريفٸنە سەيكەس قاراقييا اۋدانىنىڭ تۇرعىندارىنا 1 تەكشە مەتر سۋ 167 تەڭگەدەن ساتىلادى. بۇل, سٶزسٸز كوممۋنالدىق كەسٸپورىننىڭ «كاسپيي» سۋ زاۋىتىنا بەرەشەگٸن ۇلعايتادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا «تۇرمىس سەرۆيس» مكك قارىزى 173 ملن تەڭگەگە جەتتٸ. ايتا كەتۋ كەرەك, اۋىلدىق جەرلەردە 1 تەكشە مەتر اۋىز سۋ تەك 30 تەڭگەدەن ساتىپ الىنادى. ال قالعان سومانى مەملەكەت سۋبسيدييالايدى. بۇل رەتتە اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردٸڭ تۇرعىندارى مەملەكەت كٶرسەتەتٸن كٶمەكتٸ دۇرىس تٷسٸنۋٸ تيٸس. سۋدى رەتسٸز جۇمساۋعا بولمايدى, – دەدٸ قاراقييا اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ قىدىربەردٸ بەكوۆ.
نۇرلان نوعاەۆ تۇرعىنداردى ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جاۋاپتى تۇلعالارعا بٸرقاتار ناقتى تاپسىرمالار بەردٸ.
– مەملەكەت ماسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ٶتكەن جىلدىڭ قىركٷيەك ايىندا ماڭعىستاۋ وبلىسىنا ساپارى كەزٸندە «ماەك-قازاتومٶنەركەسٸپ» كەشەنٸن جاڭعىرتۋ جٶنٸندەگٸ جەدەل ٸس-شارالار جوسپارىن ەزٸرلەۋدٸ تاپسىردى. سونداي-اق, «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىنىڭ قۋاتىن ارتتىرۋدى تاپسىردى. بۇل جوبالاردى بٸز 2022 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن اياقتاپ ٷلگەرۋٸمٸز كەرەك. سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ٸسٸنە قاتىسى بار ازاماتتاردى وسى مٸندەتكە نازار اۋدارۋعا جەنە ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قاراۋعا شاقىرامىن, – دەپ تولىقتىردى نۇرلان نوعاەۆ.
سونىمەن قاتار, وبلىس ەكٸمٸ «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. كەسٸپورىن ديرەكتورى نۇرلىباي اققۇلوۆ ٶڭٸر باسشىسىنا تەڭٸز سۋىن تۇششىتۋ ٷشٸن قانداي كٶپ ساتىلى جٷيەدەن ٶتەتٸنٸ تۋرالى باياندادى.
2020 جىلى ٷكٸمەتتٸڭ حاتتامالىق تاپسىرماسىن ورىنداۋ اياسىندا تەۋلٸگٸنە 20 000-نان 40 000 م3 اۋىز سۋ ٶندٸرٸسٸن ۇلعايتۋ بويىنشا اقتاۋ قالاسىنداعى «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن كەڭەيتۋ» جوباسى بويىنشا جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتامانىڭ مەملەكەتتٸك ساراپتاماسىنىڭ قورىتىندىسى الىندى.
جوبانىڭ جالپى قۇنى 12,6 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايدى. ونىڭ 7,55 ملرد تەڭگەسٸ سۋ تۇششىتۋ قوندىرعىلارىن ساتىپ الۋعا, قالعان 4,49 ملرد تەڭگەسٸ قۇرىلىس – مونتاج جۇمىستارىنا باعىتتالعان. قازٸرگٸ ۋاقىتتا قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارى 50%-عا اياقتالدى. جوبا وسى جىلدىڭ سوڭىندا پايدالانۋعا بەرٸلەدٸ دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
ٶڭٸردەگٸ اۋىز سۋ تاپشىلىعى مەسەلەسٸن شەشۋ ماقساتىندا ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ كەشەندٸ دامۋ جوسپارىنا 9 ٸرٸ جوبا ەنگٸزٸلگەن.
1) «قازمۇنايگاز» اق «قاراجانباس» كەن ورنىندا تەۋلٸگٸنە 17,0 مىڭ تەكشە مەتر سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىنىڭ قۇرىلىسىنا ينۆەستور ەسەبٸنەن 18 ملرد تەڭگە, ال «قاراجانباسمۇناي» اق ەسەبٸنەن ينجەنەرلٸك جەلٸلەر ٷشٸن 3 ملرد تەڭگە جۇمسالادى.
قۇرىلىستىڭ 74%-ى اياقتالدى, قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارى شامامەن 2022 جىلدىڭ تامىزىندا اياقتالادى. نەتيجەسٸندە وبلىس تۇرعىندارىنا «استراحان-ماڭعىشلاق» سۋ قۇبىرىنان تەۋلٸگٸنە 17,0 مىڭ م3 اۋىز سۋ جەتكٸزٸلەدٸ.
2) «تەۋلٸگٸنە 40000 م3 اۋىز سۋ ٶندٸرۋدٸ ۇلعايتۋ بويىنشا اقتاۋ قالاسىنداعى «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن كەڭەيتۋ» جوباسىنىڭ جالپى قۇنى 12,6 ملرد. تەڭگە. «نۇرلى جەر» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى اياسىندا 2019-2022 جىلدارى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 12,1 ملرد. تەڭگە بٶلٸندٸ. قازٸر قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. جوبانى 2022 جىلى پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
3) «اقتاۋ قالاسىندا قۋاتى تەۋلٸگٸنە 20 000 م3 سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن سالۋ» جوباسىن جاساقتاۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. مەملەكەتتٸك ساراپتاماعا قۇجات 2022 جىلدىڭ 10 سەۋٸرٸنە دەيٸن جولدانادى. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2022-2023 جىلدار. جوبانىڭ قۇنى شامامەن 4,0 ملرد. تەڭگەنٸ قۇرايدى.
4) «كەندٸرلٸ اۋىلىندا قۋاتى تەۋلٸگٸنە 50,0 مىڭ تەكشە مەتر سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن سالۋ» جوباسىنىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگٸزدەمەسٸنە مەملەكەتتٸك ساراپتاما قورىتىندىسى الىندى. جوبانىڭ جالپى قۇنى 87,8 ملرد. تەڭگە. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2022-2024 جىلدار. قازٸر جوبانى «قازمۇنايگاز» اق جٷزەگە اسىرىپ جاتىر.
5) «ماەك-قازاتومٶنەركەسٸپ» جشس اۋماعىنداعى قوسىمشا قۋاتى تەۋلٸگٸنە 24,0 مىڭ تەكشە مەترلٸك سۋ تۇششىتۋ قوندىرعىلارىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ ٷشٸن 2021 جىلى جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن جوبانىڭ جسق ەزٸرلەۋگە 10,0 ملن. تەڭگە بٶلٸندٸ. جوبانىڭ شارتتىق قۇنى 32 239,132 مىڭ تەڭگە.
قازٸرگٸ جوبا تولىعىمەن جاساقتالىپ مەملەكەتتٸك ساراپتاماعا تاپسىرىلدى. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2022-2024 جىلدار. جوبانىڭ قۇنى شامامەن 18,9 ملرد. تەڭگەنٸ قۇرايدى.
6) جالپى ٶنٸمدٸلٸكتٸ تەۋلٸگٸنە 100 مىڭ م3 دەيٸن جەتكٸزە وتىرىپ, ٶنٸمدٸلٸگٸ تەۋلٸگٸنە 60 مىڭ م3 قۇرايتىن «كاسپيي» سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن سالۋ (III كەزەك)» جوباسىنىڭ تەن-ٸن ەزٸرلەۋگە
2021 جىلى جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن 11,0 ملن. تەڭگە بٶلٸندٸ. جوبالاۋشى – «قاز نۇر جوبالاۋ-قۇرىلىس ينستيتۋتى» جشس بولىپ انىقتالىپ, تەن-ٸ 2022 جىلدىڭ سەۋٸر ايىنىڭ سوڭىندا مەملەكەتتٸك ساراپتاماعا جٷكتەلۋ جوسپارلانعان. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ 2022 – 2025 جىلدار.
جوبانىڭ قۇنى شامامەن 25 ملرد. تەڭگەنٸ قۇرايدى.
7) «فورت-شەۆچەنكو قالاسىنداعى قۋاتى تەۋلٸگٸنە 5,0 مىڭ تەكشە مەترلٸك سۋ تۇششىتۋ قوندىرعىسىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ» جوباسىنىڭ
جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماسىن تٷپقاراعان اۋدانىنىڭ ەكٸمدٸگٸ ەزٸرلەپ, مەملەكەتتٸك ساراپتاما جٸبەرگەن.
جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2022-2023 جىل. جوبانىڭ قۇنى شامامەن 7,0 ملرد. تەڭگەنٸ قۇرايدى.
8) «تٷپقاراعان اۋدانى اقشۇقىر جەنە س.شاپاگاتوۆ ەلدٸمەكەندەرٸندە قۋاتى تەۋلٸگٸنە 10,0 مىڭ تەكشە مەترلٸك سۋ تۇششىتۋ قوندىرعىسىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ» جوباسىنىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماسىن مەملەكەتتٸك ساراپتاما قاراۋىنا 2022 جىلدىڭ مامىر ايىندا جولداۋ جوسپارلانعان. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2023-2024 جىلدار.
جوبانىڭ قۇنى شامامەن 10,0 ملرد. تەڭگە.
9) «بەينەۋ اۋدانىنىڭ بورانقۇل اۋىلىندا قۋاتى تەۋلٸگٸنە 80,0 مىڭ تەكشە مەتر سۋ تۇششىتۋ زاۋىتىن جەنە سۋ تارتقىشىن سالۋ» جوباسى بويىنشا: بەينەۋ اۋدانىنىڭ بورانقۇل اۋىلىندا تەۋلٸگٸنە 104,0 مىڭ تەكشە مەتر قورى بار تٶڭٸرەكشٸڭ كەنورنىنىڭ جەر استى سۋلارى بار. كەن ورنىنان سۋدى تۇششىلاندىرۋ بويىنشا زاۋىت سالۋ جوباسى ۇسىنىلدى. جوبانىڭ جسق ەزٸرلەۋ جوسپارلانۋدا. جوبانى ٸسكە اسىرۋ كەزەڭٸ – 2024-2025 جىلدار. جوبانىڭ قۇنى شامامەن 90,0 ملرد. تەڭگە.
اتالعان جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ ارقىلى ٶڭٸردەگٸ اۋىز سۋ تاپشىلىعىن تولىقتاي جويۋ مٷمكٸندٸگٸ تۋادى.
