Nur Otan جيىنىندا شارۋلار قۋاڭشىلىقتىڭ قۇتىرتقان جايتتاردى اشىپ ايتتى
كەڭەسكە تٷركٸستان وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ ورىنباسارى ۇلان تەجٸباەۆ, «Nur Otan» پارتيياسى تٷركٸستان وبلىستىق فيليالى تٶراعاسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى, فراكتسييا جەتەكشٸسٸ بەيسەن تەجٸباەۆ, وبلىستىق مەسليحات دەپۋتاتتارى جەنە جاۋاپتى باسقارما مەن مەكەمە ٶكٸلدەرٸ, كەڭەس مٷشەلەرٸ قاتىستى.
كٷن تەرتٸبٸندەگٸ بٸرٸنشٸ مەسەلە – ٶڭٸردە بولىپ جاتقان قۋاڭشىلىققا قارسى ٸس-شارالار تۋرالى تٷركٸستان وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى تۇرعانبەك وسپانوۆ بايانداما جاسادى. ونىڭ ايتۋىنشا, تٷركٸستان وبلىسىندا ۆەگەتاتسييالىق كەزەڭ اعىن سۋ تاپشىلىعىنا بايلانىستى قيىنداۋ ٶتٸپ جاتىر.
– ورداباسى, وتىرار, ساۋران, بەيدٸبەك اۋداندارى مەن ارىس, كەنتاۋ قالالارىندا ەگٸستٸكتٸ اعىن سۋمەن قامتۋ كٷردەلٸ بولىپ تۇر. بۇل اۋماقتارعا «بٶگەن» سۋ قويماسى ارقىلى سۋ جەتكٸزٸلۋدە. جىلدان-جىلعا سۋ تاپشىلىعىنىڭ ۇلعايىپ كەلە جاتقانى ەسكەرٸلٸپ, باسقارما تارپىنان ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارىن ەنگٸزۋ, ەگٸستٸكتٸ ەرتاراپتاندىرۋ جۇمىستارى قولعا الىندى. نەتيجەسٸندە بيىل مالعا ارنالعان ازىقتىق داقىلداردىڭ كٶلەمٸ 4,1 مىڭ گەكتارعا ارتىپ, 216,9 مىڭ گەكتارعا جەتٸپ وتىر. باقشا داقىلدارى 11,8 مىڭ گەكتارعا ارتىپ, 73,4 مىڭ گەكتارعا ەگٸلسە, ماقتا كٶلەمٸ كەمٸتٸلٸپ, 108 مىڭ گەكتاردى قۇرادى. تٷركٸستان وبلىسىندا سۋارمالى جەر كٶلەمٸ 548 مىڭ گەكتار بولسا, قازٸر سونىڭ 453 گەكتارى يگەرٸلگەن, – دەگەن ول اعىن سۋعا قاتىستى ٶتكٸر پروبلەمالاردى دا قوزعادى.
باسقارما تيٸستٸ قۇرىلىمدارمەن سۋ قويمالارىندا اعىن سۋ كٶلەمٸن 70 پايىزدان اسىرماۋ تاپسىرماسىنا قاراماستان قۋاڭشىلىقتىڭ الدىن الۋ ٷشٸن «بٶگەن», «قوسقورعان» سۋ قويمالارىندا سۋ مٶلشەرٸن 95 پايزىعا دەيٸن تولتىرعان. وبلىستىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن سوڭعى 2 جىلدا 243 شاقىرىمدى قۇرايتىن 61 كانال جٶندەلگەن.
– بىلتىر سىردارييا ٶزەنٸنەن قىزىلوردا وبلىسىنا 4159,9 ملن تەكشە مەتر سۋ ليميتٸ بەكٸتٸلٸپ, 4071 ملن تەكشە مەتر سۋ جٸبەرٸلگەن. ال تٷركٸستان وبلىسىنا جوسپارلانعان 2215,2 ملن تەكشە مەتر سۋدىڭ تەك 1676,3 ملن تەكشە مەترٸ عانا جەتكٸزٸلدٸ. ياعني, وبلىسقا 538,9 ملن. تەكشە مەتر سۋ از بەرٸلدٸ. بۇل مەسەلەنٸ رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە تالقىلاپ, سىردارييانىڭ سۋىن ۇقىپتى پايدالانۋدى قولعا الۋ كەرەك, – دەگەن تۇرعانبەك وسپانوۆ جالپى ايتقاندا ٶڭٸردە مالعا ارنالعان جەم-شٶپ جەتكٸلٸكتٸ ەكەنٸن جەتكٸزدٸ. دەگەنمەن جەكەلەگەن اۋدانداردا بۇل مەسەلە كٷردەلٸ. سوندىقتان شٶپ بٸتٸك شىققان اۋدانداردان, اۋماقتاردان شٶلەيت اۋماقتارعا شٶپ پەن ازىقتى جەتكٸزۋدٸ ٷيلەستٸرۋ, باعانى كٶتەرمەۋ جۇمىستارى قاتاڭ باقىلاۋعا الىنعان.
كٷن تەرتٸبٸندەگٸ ەكٸنشٸ مەسەلە – اعىن سۋدىڭ جاي-كٷيٸ بويىنشا «قازسۋشار» شارۋاشىلىق قۇقىعىنداعى رمك تٷركٸستان وبلىستىق فيليالى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى اسقار قىستاۋباەۆ بايانداما جاسادى. ول ترانسشەكارالىق ٶزەندەر مەن ٶڭٸردەگٸ رەسپۋبليكالىق مەنشٸكتەگٸ سۋ قويمالارىنىڭ قازٸرگٸ جاعدايىنا توقتالدى.
– تٷركٸستان وبلىسىنىڭ نەگٸزگٸ سۋارمالى القاپتارى ترانشەكارالىق ٶزەندەرگە تەۋەلدٸ. بٸراق كٶرشٸلەس ەلدەن كەلەتٸن سۋ جىل سايىن دەر كەزٸندە جەنە تولىق الىنباي كەلەدٸ. ونىڭ تٷرلٸ سەبەپتەرٸ بار. بىلتىر سىردارييا ٶزەنٸ باسسەينٸندەگٸ سۋ تاپشىلىعى ايقىن سەزٸلدٸ. وسىعان بايلانىستى قر ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترٸ ماعزۇم مىرزاعاليەۆ تەجٸكٸستانداعى وسى سالاعا جاۋاپتى مينيسترمەن كەزدەسٸپ, كەلٸسسٶز جٷرگٸزدٸ. نەتيجەسٸندە «باحري توچيح» سۋ قويماسىنان 315 ملن. تەكشە مەتر سۋدى قازاقستانعا بوساتۋ جٶنٸندە كەلٸسٸمگە قول جەتكٸزدٸ, – دەگەن ول مەملەكەتارالىق زاح, حانىم كانالدارىن جٶندەۋ كەرەكتٸگٸن ايتتى.
جيىندا وبلىستىق مەسليحات دەپۋتاتتارى تالعات قارجاۋوۆ پەن عابيدەن قاپالباەۆ اۋىلدارعا ديزەل وتىنىن جەتكٸزەتٸن وپەراتورلاردىڭ جۇمىسىن جٷيەلەۋ, ولارعا تالاپتى كٷشەيتۋ جٶنٸندەگٸ ۇسىنىستارىن جەتكٸزدٸ. سونىمەن بٸرگە اعىن سۋدى رەتٸمەن بەرۋدٸ ٷيلەستٸرٸپ, رەتكە كەلتٸرۋ جولدارى دا ايتىلدى. دەپۋتات بەكارىس شويبەكوۆ جەردٸ جالعا العان كەيبٸر ازاماتتاردىڭ شٶبٸن نە ٶزٸ شاپپاي, نە ٶزگە ازاماتتارعا شاپقىزبايتىنىن, جالپى شارۋالارعا وسى باعىتتا قولداۋ كٶرسەتٸلۋ كەرەكتٸگٸن جەتكٸزدٸ. سونىمەن بٸرگە كەيبٸر كانالداردىڭ قوجايىندارى سۋ ارناسىن ۋاقتىلى تازالاماي, سونىڭ سالدارىنان ٶزگە شارۋالار قيىندىق كٶرٸپ جاتقانى دا ايتىلدى. وبلىستىق مەسليحات دەپۋتاتى, كەڭەس تٶراعاسى ەرلان نۇرماحانوۆ سۋ تاپشىلىعى جىل سايىن كٷردەلەنە بەرسە, سۋدى ٷنەمدەۋ تەحنولوگييالارىن ەنگٸزۋ كەرەكتٸگٸن, ەگٸستٸكتٸ ەرتاراپتاندىرۋ بويىنشا شارۋالارعا تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارى توقتاۋسىز جٷرگٸزۋ كەرەكتٸگٸنە توقتالدى. «سۋدى ٷنەمدەيتٸن جوعارى تەحنولوگييالاردى پايدالانۋ ٷشٸن اۋىلداردا ەلەكتر قۋاتى جەتكٸلٸكتٸ بولۋى كەرەك. بۇل مەسەلە دە تولىق شەشٸلدٸ دەۋ قيىن. قىسقاسى, اگروسالا ازىق-تٷلٸك, مال ازىعى سەكٸلدٸ سالالارعا ٷلكەن جوسپار مەن عىلىمي ەدٸس كەرەك. عىلىمي ورتالىقتارىمىزدىڭ ەلەۋەتٸن پايدالاناتىن كەز كەلدٸ», – دەدٸ ول.
تٷركٸستان وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ ورىنباسارى ۇلان تەجٸباەۆ ەربٸر ۇسىنىس پەن پٸكٸردٸ نازارعا الىپ, وسىنداي مٸنبەر ۇسىنعان «Nur Otan» پارتيياسىنا العىسىن بٸلدٸردٸ.
– بيىلعى قۋاڭشىلىق اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى كٶپتەگەن پروبلەمانى ايقىنداپ بەردٸ. اعىن سۋ تاپشىلىعى, ەگٸستٸكتٸ ەرتاراپتاندىرۋ, جەردٸ تيٸمدٸ پايدالانۋ, شارۋالارعا قاجەتتٸ جانار-جاعار مايدى ۋاقتىلى جەتكٸزۋ جەنە ٶزگە دە مەسەلەلەردٸ انىقتادىق. الداعى ۋاقىتتا وسى تٷيتكٸلدەردٸ شەشۋ ٷشٸن فراكتسييا دەپۋتاتتارىمەن جەنە وسى سالاعا جاۋاپتى ٶكٸلدەرمەن, اگروسالا قىزمەتكەرلەرٸمەن بٸرلەسە كوميسسييالار قۇرىپ, جٷيەلٸ تٷردە شەشەمٸز, – دەدٸ ول.
مەجٸلٸستٸ قورىتىندىلاعان «Nur Otan» پارتيياسى تٷركٸستان وبلىستىق فيليالى تٶراعاسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى بەيسەنباي تەجٸباەۆ كەڭەستە ايتىلعان ۇسىنىستار حاتتاماعا ەنگٸزٸلٸپ, پارتييا باقىلاۋىنا الىناتىنىن جەتكٸزدٸ.
