Freedom Inside '26

كەسٸپتٸك بٸلٸم – ەل ەكونوميكاسىن ٶركەندەتەدٸ

كەسٸپتٸك  بٸلٸم – ەل ەكونوميكاسىن ٶركەندەتەدٸ
جۇمىسشى ماماندىعى ەل دامۋىنا تٸكەلەي ەسەر ەتەتٸن ەڭبەك رەسۋرسى ەكەنٸن قازٸر كٶپشٸلٸك جاقسى بٸلەدٸ. كەڭەس زاماندا اۋدان كٶلەمٸندەگٸ كەسٸپتٸك بٸلٸم بەرەتٸن وقۋ ورىنداردى تەمامداعان جاستار ٶمٸردەن ٶز جولىن قينالماي تاۋىپ كەتەتٸن-دٸ. وسى جاقسى دەستٷر ەلٸمٸز نارىقتىق قيىنشىلىقتاردى باستان كەشكەن جىلدارى ٷزٸلٸپ قالعانى جاسىرىن ەمەس. سوڭعى جىلدارى ەلٸمٸزدەگٸ كەسٸپتٸك-تەحنيكالىق بٸلٸمدٸ دامىتۋعا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ٶزٸ قولداۋ كٶرسەتٸپ, بۇل باعىتتا كەڭ اۋقىمدى جۇمىستار قولعا الىندى. بٷگٸندە سول جۇمىستار ٶزٸنٸڭ نەتيجەسٸن بەرە باستادى دەسەك, ارتىق ايتقاندىق بولماس ەدٸ.

ەلٸمٸزدەگٸ كەسٸپتٸك-تەحنيكالىق بٸلٸمنٸڭ ٶرٸسٸن كەڭەيتٸپ, كەرەگەسٸن كەڭەيتۋدە قر بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ جانىنان قۇرىلعان «كەسٸپقور» حولدينگٸنە ٷلكەن مٸندەت جٷكتەلگەن. قازٸر حولدينگ قازاقستانداعى تجكب جٷيەسٸن جانداندىرۋدى قامتيتىن تٶرت ستراتەگييالىق باعىت بويىنشا جۇمىس ٸستەۋدە. ولار – تجكب بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸنٸڭ مازمۇنىن جاڭارتۋ, تجكب وقىتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ, تجكب تيٸمدٸلٸگٸ مەن مەرتەبەسٸن ارتتىرۋ جەنە ەكونوميكانىڭ سۇرانىسى مەن يننوۆاتسييالىق باعىتتارى بويىنشا جۇمىس ٸستەپ جاتقان تجكب بەرۋ ۇيىمدارىن جۇمىسىن جانداندىرۋ بولىپ تابىلادى. ەندٸگٸ كەزەكتە وسى التىن ارقاۋ ەتٸپ بەلگٸلەگەن باسىم باعىتتار بويىنشا جۇمىستاردىڭ قالاي ٸسكە اسىپ جاتقانىنا توقتالساق.

بٸرٸنشٸ, تجكب بٸلٸم بەرۋ ٷردٸسٸنٸڭ مازمۇنىن جاڭارتۋ جولىندا سەگٸز بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى ەزٸرلەنٸپ, ونىڭ 97 ٷلگٸلٸك وقۋ جوسپارى مەن باعدارلاماسى دايىندالدى. وسى رەتتە حولدينگ ماماندارى دايىنداعان 29 جاڭا بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى ەلٸمٸزدەگٸ 157 كوللەدجگە ەنگٸزٸلدٸ.

ايتالىق, ٶسكەمەن, شىمكەنت جەنە اقتاۋ قالالارىندا جاڭا بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىن ەنگٸزۋ بويىنشا كوللەدجدەرگە ەدٸسنامالىق جەنە كەڭەستٸك قولداۋ كٶرسەتۋ بويىنشا ٶڭٸرلٸك سەمينارلار ۇيىمداستىردىق (270 ادام قامتىلدى). سونىمەن قاتار تجكب بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ وقۋ-ەدٸستەمەلٸك بٸرلەستٸكتەرٸنٸڭ قىزمەتٸن جانداندىرۋ بويىنشا دا قىرۋار جۇمىستار اتقارىلدى.



حولدينگتٸڭ 45 بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارى بويىنشا تجكب تٷلەكتەرٸنە سەرتيفيكاتتاۋ جٷرگٸزٸپ, بٸلٸكتٸلٸكتٸ كٶتەرۋ ٷشٸن تەورييالىق جەنە پراكتيكالىق تەست تاپسىرمالارى ەزٸرلەندٸ. وسى ماڭىزدى شارالاردىڭ اياسىندا «دۋالدى وقىتۋ: ٷزدٸك پراكتيكا, ترەندتەر مەن ستراتەگييا» اتتى حالىقارالىق كونفەرەنتسييا ٶتكٸزگەنٸمٸزدٸ دە اتاپ ٶتۋدٸڭ مەنٸ زور دەپ ەسەپتەيمٸن.

كەسٸپتٸك-تەحنيكالىق بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸن دامىتۋدا بٸزدەر ٶزگە ەلدەردٸڭ وزىق تەجٸريبەلەرٸن سٷزگٸدەن ٶتكٸزٸپ, ولاردى قازاقستان جاعدايىندا بەيٸمدەۋدە بٸراق ەڭبەكتەندٸك. نەتيجەسٸندە شەتەلدٸڭ 400 وقۋ ەدەبيەتٸن اۋدارىپ, وعان كٶپشٸلٸكتٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋدىڭ سەتٸ تٷستٸ.

بٸزدٸڭ تاعى بٸر جەتٸستٸگٸمٸز رەتٸندە ەلٸمٸزدەگٸ 5 كوللەدجدە «ەسەپتەۋ تەحنيكاسى جەنە باعارلامالىق قامتاماسىز ەتۋ» ماماندىعى بويىنشا قولدانبالى باكالاۆرياتتىڭ بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى ەنگٸزگەنٸمٸزدٸ اتاپ ايتۋعا بولادى. سول سيياقتى 34 كوللەدجگە 30 قولدانبالى باكالاۆرياتتىڭ بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىن ەزٸرلەۋگە ەدٸستەمەلٸك قولداۋ كٶرسەتٸپ جاتىرمىز.

پەداگوگيكالىق ماماندىقتاردىڭ بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىن جاڭارتۋ بويىنشا روەب جۇمىس جٷرگٸزٸلۋدە. كوللەدجدەردٸڭ «مەكتەپكە دەيٸنگٸ تەربيە جەنە وقۋ», «باستاۋىش بٸلٸم» وەب بٸرگە قولدانبالى باكالاۆرياتتىڭ بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارى ەزٸرلەندٸ.

ەرەكشە بٸلٸم بەرۋ قاجەتتٸلٸگٸ بار تۇلعالار ٷشٸن ارنايى وقۋ باعدارلامالارىن جەنە «تٸگٸنشٸ» بٸلٸكتٸلٸگٸ بويىنشا (ويلاۋ قابٸلەتٸندە اقاۋى بار تۇلعالار ٷشٸن) ارنايى وقۋ باعدارلاماسىنىڭ جوباسىن ەزٸرلەۋ بويىنشا ەدٸستەمەلٸك ۇسىنىمدار دايىندالدى. تجكب جٷيەسٸنە 2018-2022 جىلدار ارالىعىندا كٶپتٸلدٸ بٸلٸمدٸ دامىتۋدىڭ جول كارتاسى تجكبد ەزٸرلەنٸپ, ەنگٸزٸلەدٸ.

ەكٸنشٸ, تجكب وقىتۋ ساپاسىن ارتتىرۋدا «تجكب جٷيەسٸنٸڭ پەداگوگيكالىق قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جەنە وعان قاتىستى ادامداردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋدىڭ دەڭگەيلٸ مودەلٸنٸڭ كونتسەپتسيياسى» جوباسى ەزٸرلەنٸپ, قر بعم ۇسىنىلدى.

بٸلٸكتٸلٸكتٸ ارتتىرۋدىڭ 6 جاڭا باعدارلامالارى بويىنشا مەملەكەتتٸك كوللەدجدەردٸڭ 300 باسشىسى مەن 4900 يپق (2 060 ٶندٸرٸستٸك وقىتۋ شەبەرلەرٸ, 2 840 ارنايى پەندەر وقىتۋشىلارى) وقىتۋ كۋرسىنان ٶتتٸ.

وقىتۋ باعدارلاماسىنىڭ مازمۇنىنا تٷزەتۋ ەنگٸزۋ ٷشٸن 2016 جىلى كۋرستىق وقىتۋدان ٶتكەن تجكب بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ 780 باسشىسى مەن يپق تەۋەلسٸز باعالاۋ جەنە قۇراستىرىلعان كەسٸبي قۇزىرەتتٸلٸكتەرگە ساراپتاما جٷرگٸزٸپ, شتاتتان تىس 285 ترەنەرلەر دايىندالدى.

بٷگٸندە تجكب بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ بٸلٸم بەرۋ ٷردٸسٸنە يننوۆاتسييالىق بٸلٸم بەرۋ تەحنولوگييالارىن ەنگٸزۋدٸڭ دە ماڭىزى زور. بۇل مەسەلە بويىنشا 7 ٶڭٸرلٸك تەجٸريبەلٸك-سەمينار ۇيىمداستىرىلدى. ايتالىق, «جوعارى بٸلٸكتٸ مامانداردى دايارلاۋداعى ٶندٸرٸستٸك وقىتۋ شەبەرلەرٸنٸڭ ورنى مەن رٶلٸ» اتتى رەسپۋبليكالىق سەمينار-جينالىستا كٶپتەگەن مەسەلە كٶتەرٸپ, ماماندار تجكب قاتىستى كٶكەيدە جٷرگەن ويلارىن ورتاعا سالدى. وسىنداي يگٸلٸكتٸ جۇمىستاردىڭ ارقاسىندا ەلٸمٸزدە تجكب جٷيەسٸن دامىتۋعا مٷددەلٸ ماقساتتى توپتارى (تجكب بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ باسشىلارى, شتاتتان تىس ترەنەرلەر, ەدٸسكەرلەر, وقىتۋشىلار, ٶو شەبەرلەرٸ) قۇرىلىپ, تجكب بەرۋ ۇيىمدارى قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جەلٸلٸك قاۋىمداستىعى دامىپ كەلەدٸ.

ٷشٸنشٸ, تجكب تيٸمدٸلٸگٸ مەن مەرتەبەسٸن ارتتىرۋعا قاتىستى 30 كەسٸپتٸك ماماندىق بويىنشا World Skills Kazakhstan 2017  جىلدىڭ ۇلتتىق چەمپيوناتى ۇيىمداستىرىلدى. ەلٸمٸز بويىنشا بايقاۋدا توپ جارعان جاستارىمىز ابۋ-دابي مەن كراسنودار قالاسىندا ٶتكەن World Skills ەلەمدٸك چەمپيوناتىنا قاتىسىپ, قازاقستاننىڭ نامىسىن قورعادى.

وسى رەتتە World Skills حالىقارالىق ستاندارتتارى بويىنشا 81 قازاقستاندىق ساراپشىنى وقىتۋ جٷرگٸزٸلگەنٸن ايتا كەتۋٸمٸز كەرەك. سونداي-اق, مەكتەپ وقۋشىلارىنا كەسٸپتٸك باعدار بەرۋ بويىنشا ەدٸستەمەلٸك ۇسىنىمدار ەزٸرلەنٸپ, بعم بەرٸلدٸ.

حولدينگتٸڭ قازاقستاندىق «روست-ٶرلەۋ» جەنە رەسەيدٸڭ ٶندٸرٸستٸك كوللەدجدەر اسسوتسياتسيياسىنىڭ اراسىنداعى قارىم-قاتىناسى شەڭبەرٸندە بٸلٸم بەرۋدٸڭ دۋالدى مودەلٸ بويىنشا جۇمىستار جٷرگٸزٸپ جاتقان جايىمىز بار.

باقىرشىق شالقييا كەن ورىنى ٷشٸن مامانداردى دايارلاۋ بويىنشا ەۋروپالىق قايتا قۇرۋ جەنە دامۋ بانكٸمەن جۇمىستارىمىز جالعاسۋدا. ال «Knowledge Engineering» جشس-مەن بٸرگە «تجكب ەلەمٸ» پورتالىن قۇرۋ جۇمىستارى جٷيەل تٷردە جٷرٸپ جاتىر.

پيلوتتىق جوبا رەتٸندە ەلٸمٸزدٸڭ تٶرت وبلىستا (اقتٶبە, جامبىل, قاراعاندى, قوستاناي) العاش رەت ٶڭٸرلٸك دەڭگەيدە تۋرين ٷردٸسٸ بويىنشا جۇمىستاردى باستاپ كەتتٸك.

سونىمەن قاتار «اگرارلىق كرەديتتٸك كورپوراتسييا» اق جەنە «اگروتەحنولوگييالىق حاب» كف بٸرگە اگرارلىق ماماندىقتار بويىنشا وقۋ-ەدٸستەمەلٸك قۇرالداردى جاڭارتۋ جەنە اگرارلىق ٶنٸم كەشەنٸندەگٸ وقىتۋشىلاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ ورتالىعىن قۇرۋ باعىتىندا دا جۇمىستار قىزۋ جٷرٸپ جاتىر. وسى رەتتە شەتەلدٸك كومپانييالارمەن جەنە ۇيىمدارمەن 4 مەموراندۋمعا قول قويۋدىڭ سەتٸ تٷستٸ.

تٶرتٸنشٸ, ەكونوميكانىڭ سۇرانىسقا يە جەنە يننوۆاتسييالىق باعىتتارى بويىنشا تجكب اعىمداعى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىن دامىتۋدا «APEC Petrotechnic» جوعارى كوللەدج» جشس تەجٸريبەسٸن ەلٸمٸزدٸڭ كوللەدجدەرٸنە تاراتۋ باسىم باعىتقا اينالىپ وتىر. 2017 جىلى APEC Petrotechnic Cambridge International Examinations حالىقارالىق اككرەديتاتسيياسىن جەنە OPITO سالالىق حالىقارالىق اككرەديتاتسيياسىنا يە بولدىق. APEC Petrotechnic اعىلشىن تٸلٸندە وقىتىلاتىن ارنايى پەندەردٸ وقىتۋ تەجٸريبەسٸ جيناقتالىپ, ەلٸمٸزدٸڭ كوللەدجدەرٸنە تاراتىلدى. وسى رەتتە «APEC Petrotechnic جوعارى كوللەدج تەجٸريبەسٸن ەلٸمٸزدٸڭ كوللەدجدەرٸنە تاراتۋ» عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسيياسى جٷرگٸزٸلدٸ.

مۇناي-گاز سالاسى ٷشٸن حالىقارالىق بٸلٸم بەرۋ حابارىن APEC Petrotechnic بازاسىندا قۇرۋ بويىنشا ٸس-ەرەكەت جوسپارلانۋدا. سونىمەن قاتار ەكونوميكا سالالارى جەنە World Skills قۇزىرەتتٸلٸكتەرٸ بويىنشا ٶڭٸرلەردە قۇزىرەتتٸلٸكتەر ورتالىعىن قۇرۋ بويىنشا جۇمىستار باستالدى.

دايىندىق باعىتتارى بويىنشا كوللەدجدەر رەيتينگٸ قۇرىلۋدا. الداعى ۋاقىتتا بازالىق كوللەدجدەردٸ دامىتۋدا ەدٸسنامالىق جەنە كەڭەستٸك قولداۋ كٶرسەتەتٸن بولامىز.

الداعى ۋاقىتتا  4.0 يندۋسترييا بويىنشا بٸلٸكتٸ مامانداردى دايارلاۋ بويىنشا تەحنيكالىق جەنە كەسٸپتٸك, ورتا بٸلٸمنەن كەيٸنگٸ بٸلٸم مازمۇنىن جاڭارتۋ, يپق بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋدىڭ جاڭا باعدارلامالارىن ەزٸرلەۋ; «تجكب ەلەمٸ» پورتالىن ٸسكە قوسۋدى قامتاماسىز ەتۋ; World SkillsKazakhstan قوزعالىسىن جٷيەلٸ دامىتۋ جەنە تيٸمدٸ ارتتىرۋ جەنە ەرتٷرلٸ جاستاعى جاستاردى تارتۋ بويىنشا جۇمىستاردى جالعاستىرۋ;

ەلٸمٸزدٸڭ الدىڭعى قاتارداعى كوللەدجدەرٸن (قۇزىرەتتٸلٸكتەر ورتالىعى, بازالىق, سەرٸكتەستٸك) دامىتۋعا قولداۋ كٶرسەتۋ; حالىقارالىق بٸلٸم بەرۋ حابا رەتٸندە جەنە تجكب جٷيەسٸنٸڭ «دامۋ نٷكتەسٸ» رەتٸندە APEC Petrotechnic قىزمەتٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن دامىتۋ باعىتىندا جۇمىستاردى جالعاستىراتىن بولامىز.

دۋمان تاناباسوۆ