Freedom Inside '26

گەوساياسي تۇراقسىزدىق بيزنەسكە تٶنەتٸن قاۋٸپتەر تٸزٸمٸندە الدىڭعى قاتارعا شىعۋدا - ەكونوميست

گەوساياسي تۇراقسىزدىق بيزنەسكە تٶنەتٸن قاۋٸپتەر تٸزٸمٸندە الدىڭعى قاتارعا شىعۋدا - ەكونوميست
جاساندى ينتەللەكت/Dalanews

Aon زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ جٷرگٸزگەن جاھاندىق زەرتتەۋٸنە سەيكەس, سوڭعى ٷش جىل ٸشٸندە گەوساياسي تۇراقسىزدىق بيزنەسكە تٶنەتٸن قاۋٸپتەر تٸزٸمٸندە جىلدام كٶتەرٸلٸپ, الدىڭعى قاتارعا شىعۋدا. مەسەلەن, ەگەر ول 2023 جىلى 21-شٸ ورىندا بولسا, 2028 جىلعا قاراي ول نەگٸزگٸ تەۋەكەلدەردٸڭ بەستٸگٸنە كٸرەدٸ دەپ بولجانادى. بۇل تۋرالى Telegram-داعى Tengenomika ارناسىنىڭ اۆتورى رۋسلان سۇلتانوۆ ايتادى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

اسا ٷلكەن الاڭداۋشىلىق ەۋروپادا, تاياۋ شىعىستا جەنە افريكادا تٸركەلگەن, وندا اتالعان قاۋٸپ دەڭگەيٸ ٷشٸنشٸ ورىنعا كٶتەرٸلگەن.  ازييا-تىنىق مۇحيتى ايماعىندا جەنە سولتٷستٸك امەريكادا دا قاۋٸپ كٷشەيٸپ, ٷزدٸك بەستٸككە جەتتٸ.

ماماننىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان ٷشٸن گەوساياسي تۋربۋلەنتتٸلٸك ابستراكتٸلٸدەن شىنايى قاۋٸپكە اينالۋدا. اتاپ ايتقاندا:

  • كٶلٸك جەنە لوگيستيكا. قازاقستان ٶزٸن نەگٸزگٸ ترانزيتتٸك كٶپٸر رەتٸندە تانىتادى, الايدا ٶڭٸردەگٸ تۇراقسىزدىق "قىتاي – ەۋروپا" جەنە "سولتٷستٸك – وڭتٷستٸك" دەلٸزدەرٸن بۇزىپ, شىعىنداردى ۇلعايتىپ, بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸكتٸ تٶمەندەتۋٸ مٷمكٸن.
  • سانكتسييالىق تەۋەكەلدەر. قازاقستان رەسەي, قىتاي جەنە ەو اراسىنداعى تەپە-تەڭدٸكتٸ ساقتاۋدا ماڭىزدى رٶل اتقارادى. سانكتسييا رەجيمدەرٸن قاتاڭداتۋ ساۋدا مەن قارجىلىق ەسەپ-ايىرىسۋلاردى كٷردەلەندٸرٸپ, شىعىندى ۇلايتۋدا.
  • ينۆەستيتسييالار. قازاقستان باسقا دامۋشى نارىقتارمەن كاپيتالعا تالاسىپ, بەسەكەلەسەدٸ جەنە گەوساياسي دٷدامالدىلىقتىڭ ارتۋى ينۆەستورلار ٷشٸن قوسىمشا كەپٸلدٸكتەردٸ تالاپ ەتەدٸ.
  • ەنەرگەتيكا. كەز كەلگەن سىرتقى ساياسي كٷيزەلٸستەر بيۋدجەتتٸڭ نەگٸزگٸ كٸرٸس كٶزٸ بولىپ تابىلاتىن مۇناي, گاز جەنە ۋران باعاسىنا بٸردەن ەسەر ەتەدٸ.
  • ەلەۋمەتتٸك سەزٸمتالدىق. لوگيستيكا مەن شيكٸزاتتىڭ قىمباتتاۋى ينفلياتسييانى جەدەلدەتەدٸ.

"وسى جاعىنان العاندا, قازاقستان ٷشٸن گەوساياسي تەۋەكەلدەر دامۋشى جٷيەلٸ فاكتورعا اينالۋدا. تۇراقتىلىق ٷش قادامدى قاجەت ەتەدٸ: نارىقتار مەن جەتكٸزٸلٸم جولدارىن ەرتاراپتاندىرۋ, جەرگٸلٸكتٸ ٶندٸرٸستەردەن باستاپ ادامي كاپيتالعا دەيٸنگٸ ٶسٸمنٸڭ ٸشكٸ درايۆەرلەرٸن نىعايتۋ جەنە جىلدام ەرەكەت ەتۋ ٷشٸن رەزەرۆتەر قۇرۋ. بٸرٸنشٸ بولىپ تۋىنداعان جاعدايعا كٸم بەيٸمدەلە الادا, سولار سىرتقى تۋربۋلەنتتٸلٸكتٸ ۇزاق مەرزٸمدٸ ٶسٸم مٷمكٸندٸكتەرٸنە اينالدىرا الادى",  - دەيدٸ ەكونوميست.