قازاقستاندىق دەرٸگەر ەرٸ ەكس-دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-مينيسترٸ ليۋدميلا بيۋرابەكوۆا بوراندى كٷنٸ جولدا قالىپ قويعان جاعدايدا نە ٸستەۋ كەرەك ەكەنٸن ايتتى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
قاتتى اياز بەن قارلى بوران كەزٸندە قاجەتتٸ دايىندىق پەن ٸس-ەرەكەت بويىنشا جادىناما:
1.جولعا دايىندىق
• مارشرۋتتى مۇقييات جوسپارلاپ, اۋا رايى بولجامىن الدىن الا زەرتتەڭٸز.
• اۆتوكٶلٸگٸڭٸزدٸڭ تەحنيكالىق جاعدايىن تەكسەرٸڭٸز: جانارماي, انتيفريز جەنە ماي دەڭگەيٸن انىقتاپ, قاجەتٸنشە تولتىرىڭىز.
• اپاتتىق جيىنتىقتى دايىنداڭىز: سٷيرەۋ ارقانى, سىرعاناۋعا قارسى شىنجىرلار, كٷرەك, كٶرپە, جىلى كيٸم, ازىق-تٷلٸك, سۋ, باتارەياسى بار فونار, دەرٸ-دەرمەك قوبديشاسى, تەلەفون قۋاتتاعىش.
2.كٶلٸكتە مٸندەتتٸ تٷردە بولۋى كەرەك زاتتار
• جىلىتۋ قۇرالدارى (مىسالى, شامدار مەن سٸرٸڭكەلەر), قوسىمشا جانارماي جەنە جٶندەۋ قۇرالدارى.
• تەلەفون نەمەسە راتسييا ٷشٸن قوسىمشا قۋات كٶزٸ, بايلانىستى ٷزبەۋ ٷشٸن قاجەت.
3.توپپەن قوزعالۋ
• قاتتى اياز جەنە بوران كەزٸندە بٸرنەشە كٶلٸكپەن بٸرگە كولوننادا جٷرۋ ۇسىنىلادى. بۇل اپات نەمەسە اقاۋ بولعان جاعدايدا كٶمەك الۋ مٷمكٸندٸگٸن ارتتىرادى.
4.بوران جولدا باستالسا, نە ٸستەۋ كەرەك
• قاۋٸپسٸز جەرگە توقتاڭىز.
• كٶلٸگٸڭٸزدٸ كٶرنەكتٸ ەتۋ ٷشٸن جارقىن ماتا نەمەسە جىپىلىقتايتىن شامدار قولدانىڭىز.
• كٶلٸكتٸ جەلگە قارسى باعىتتاپ قويىپ, رادياتوردى جابىڭىز – بۇل قوزعالتقىشتى سۋىتۋدى ازايتادى.
• جانارمايدى ٷنەمدەڭٸز. پەش پەن قوزعالتقىشتى ارا-تۇرا قوسىپ, ٷنەمٸ جۇمىس ٸستەتپەڭٸز.
5.كٶلٸك قارعا كٶمٸلٸپ قالسا
• كٶلٸكتٸڭ تٷتٸن شىعاراتىن قۇبىرىن جيٸ تازالاڭىز, ۋلى گازدىڭ ٸشكە كٸرٸپ كەتۋٸنەن ساقتانىڭىز.
• سالوندى جەلدەتۋ ٷشٸن ەسٸكتٸ نەمەسە تەرەزەنٸ بٸرنەشە سەكۋندقا اشىپ تۇرىڭىز.
• كٶلٸكتەن شىعۋ كەرەك بولسا, ٶزٸڭٸزدٸ ارقانمەن نەمەسە ۇزىن زاتپەن بايلاپ شىعىڭىز – باعىتتان اداسىپ كەتپەۋ ٷشٸن.
6.كٶلٸك جٷرمەي قالسا
• جاعدايدى باعالاڭىز: جاقىن ماڭداعى نىسانداردى, ەلدٸ مەكەنگە دەيٸنگٸ قاشىقتىقتى جەنە بايلانىس مٷمكٸندٸگٸن انىقتاڭىز.
• كٶلٸكتە قالۋدى شەشسەڭٸز, ٷنەمٸ قيمىلداپ, ۇيىقتاماۋعا تىرىسىڭىز – مۇزداپ قالماۋ ٷشٸن.
• سيگنال بەرۋ قۇرالدارىڭىز بولسا (جارىق, راكەتا), ولاردى كٶمەك شاقىرۋ ٷشٸن پايدالانىڭىز.
7.كٶمەك ٸزدەۋگە شىعۋ
• بۇل قادامدى تەك كٶرٸنۋ دەڭگەيٸ جاقسى بولعان جاعدايدا جەنە اسا قاجەتتٸلٸك تۋىنداعاندا عانا جاساڭىز.
• بارىنشا جىلى كيٸنٸڭٸز, اشىق تەرٸ بٶلٸكتەرٸن جاۋىپ جٷرٸڭٸز.
• اۆتوكٶلٸكتە جازباشا تٷردە مارشرۋت پەن شىعۋ ۋاقىتىڭىزدى قالدىرىڭىز.
ۇسىنىستار:
• اۋا رايى بولجامدارى مەن داۋىلدىق ەسكەرتۋلەردٸ ٷنەمٸ باقىلاپ جٷرٸڭٸز.
• جامان اۋا رايىندا جولعا شىقپاڭىز جەنە داۋىل كەزٸندە جولعا شىعۋدان باس تارتىڭىز.
• جاقىندارىڭىزعا باعىتىڭىز بەن كەلۋ ۋاقىتىڭىز تۋرالى حابار بەرٸڭٸز.
ٶزٸڭٸزدٸ جەنە جاقىندارىڭىزدى ساقتاڭىز
