ەلٸمٸز تەۋەلسٸزدٸگٸن العان 30 جىل ٸشٸندە حالىقتىڭ تالابى تاۋ-تٶبە بولىپ جينالىپ قالعانىن بەرٸمٸز بٸلەمٸز. جۇرتتىڭ تالابى ورىندالىپ, اۋزىمىزدان اق ماي اققان كەزٸ بولعان ەمەس. سٸرەسكەن جٷيە 30 جىل بويى بٸر ٶتٸرٸكتٸ, بٸر ٶتٸرٸكپەن جاماپ كەلدٸ.
كەرەك دەسەڭٸز, ٷكٸمەت قۇرامىندا جٷرگەن تالاي ادامداردىڭ تالاعى تارس ايىرىلۋعا شاق جٷرگەن ەدٸ. سول سەبەپتٸ ٶزگەرٸستٸ, دامۋدى قالايتىن ازاماتتار پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ اينالاسىنا توپتاسىپ, قولداۋ بٸلدٸردٸ.
كٷنٸ كەشە عانا مەملەكەت باسشىسى پارلامەنت مەجٸلٸسٸ دەپۋتاتتارى الدىندا سٶيلەگەن سٶزٸندە تالاي دٷنيەنٸ اشىپ ايتپايتى.
توقاەۆتىڭ سٶزٸنەن ۇققانىمىز ەندٸ باياعىداي ٶمٸر بولمايدى. ٸرٸپ-شٸرٸگەن جٷيە كەلمەسكە كەتتٸ. مەملەكەتتٸك دەڭگەيدە ٷلكەن رەۆيزييا جٷرگٸزٸلەدٸ.
ٸرٸگەن جٷيە جاي كەتپەدٸ, اينالاسىن ۇيىققا باتىرىپ, جەدەلدەتٸپ شەشەتٸن ۇشى-قيىرى جوق پروبلەمانا سوڭىنا قالدىرىپ كەتتٸ.
ويلاڭىزشى, ەگەر توقاەۆ ٷلكەن ٸسكە تەۋەكەل ەتپەگەندە نە بولار ەدٸ? ونى ەلەستەتۋدٸڭ ٶزٸ قورقىنىشتى. قازاقستان ورتالىق ازيياداعى ەكٸنشٸ اۋعانستانعا اينالىپ, ەلدٸ انارحييا جايلاپ, باتپاققا باتار ەدٸك.
باعىمىزعا قاراي, توقاەۆتىڭ ارقاسىندا بۇل قيىندىقتى اينالىپ ٶتتٸك. بۇعان الداعى كٷندەرٸ ساراپشىلار ٶز باعاسىن بەرەدٸ.
بٸزدەر قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ دەر كەزٸندە ۇجىمدىق قاۋٸپسٸزدٸك كەلسٸم شارتى ۇيىمىنان كٶمەك سۇراۋى ەڭ دۇرىس, ەرٸ جالعىز شەشٸم بولعانىن مويىنداۋىمىز كەرەك.
دەل قازٸر قازاق قوعامى ٷلكەن ەيفورييانى باستان كەشۋدە. جۇرتتىڭ بەرٸ ەلەۋمەتتٸك جەلٸ ارقىلى توقاەۆ بيلٸگٸنە تالابىن قويىپ جاتىر.
كٶپشٸلٸك كٶپتەن بەرٸ كٶكەيٸندە جٷرگەن ارمان-تٸلەگٸ ەندٸ ورىندالاتىنا سەنٸم ارتۋدا.
بٸزدٸڭشە, حالىقتىڭ ارمان-تٸلەگٸ نازارعا الىنادى. بٸراق ونىڭ بەرٸن قىسقا ۋاقىتتا ورىندالا سالمايتىنى تٷسٸنۋٸمٸز كەرەك. ۋاقىت قاجەت.
جاڭا ٷكٸمەتتٸڭ قۇرامى بەكٸدٸ. جەتٸ مينيستر اۋىستى. قالعانى ورنىندا قالدى. وسىلايشا ەليحان سمايلوۆ ٷكٸمەتٸ ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك الىپ وتىر.
بٸر بٸلەتٸنٸمٸز ورنىندا قالعان مينيسترلەردٸڭ كٶپشٸلٸگٸ قيىن كەزەڭدە مەملەكەت باسشىسىنىڭ قولداۋ كٶرسەتٸپ, جانىنان تابىلدى. ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ موينىنا الدى.
دەل قازٸرگٸ كەزەڭدە جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ موينىنا الىپ, ٷلكەن ٸسكە تەۋەكەل ەتەتٸن كادرلار تابۋ قيىن.
وسى رەتتە قاسىم-جومارت توقاەۆ ەربٸر مينيسترگە ٷلكەن مٸندەت جٷكتەپ وتىرعانىن تٷسٸنۋٸمٸز كەرەك. كەرەك دەسەڭٸز, بۇل ەلدٸڭ داعدارىستان شىعارۋدى موينىنا العان ٷكٸمەت دەپ قابىلداۋىمىزعا بولادى.
الداعى ۋاقىتتا ٶزٸنە تاپسىرىلعان ٸستەردٸ اتقارا الماعان مينيسترلەردٸ اۋىسۋى دا ەبدەن مٷمكٸن. ٷكٸمەت جاڭارىپ, جاسارىپ وتىرۋى قالىپتى دٷنيەگە اينالادى. مينيسترلٸك ورىنتاققا ەشكٸمنٸڭ بٶكسەسٸ جابىسىپ قالمايدى.
سوندىقتان بۇراننان كەلە جاتقان مينيسترلەر مانسابىن ساقتاپ قالدى دەپ رەنٸش بٸلدٸرۋگە بولمايدى. ەندٸ جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ موينىنا العان شەندٸلەر حالىق مٷددەسٸ ٷشٸن جۇمىس ٸستەۋٸ ٷشٸن قاندايدا بٸر وليگارحييالىق توپتاردىڭ قاس-قاباعىنا قاراپ الاڭدامايدى.
ونىڭ ٷستٸنە مەملەكەتتٸك قىزمەتكە كەلۋدٸڭ ٶزٸندٸك جٶن-جورالعىسى قالىپتاسقانىن دا ەستەن شىعارماعان ابزال. مينيسترلەر كابينەتٸن كٶشەدە ۇرانداتىپ شاۋىپ جٷرگەن بەس-التى تانىمال تۇلعادان قۇرۋ قاۋٸپتٸ.
دەل قازٸر بٸزگە ۇسىنىس ايتقىش تۇلعالار ەمەس, پرەزيدەنت تاپسىرماسىن ورىندايتىن كادرلار كەرەك.
توقاەۆ مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى الدىندا سٶيلەگەن سٶزٸندە 30 جىل بويى قوردالانعان مەسەلەنٸ تٸزبەلەپ شىعىپ, ٶزەكتٸ مەسەلەلەردٸ تەزدەتٸپ شەشۋ كەرەك ەكەنٸن ايتتى.
ەندٸگٸ كەزەكتە اتقارۋشى بيلٸك ٶكٸلدەرٸ باس الماي جۇمىس ٸستەۋٸ تيٸس. ەگەر ۇسىنىس ايتىپ, مەسەلە كٶتەرۋگە قۇمار جاندار بيلٸككە كەلسە پوپۋليزمگە بوي الدىرىپ, ٶزٸنٸڭ ساياسي مانسابىن كٷيتتەپ كەتەتۋٸ ەبدەن مٷمكٸن. ونداي ادامدار ەلدە ساياسي داعدارىس تۋدىرىپ, مەملەكەتٸمٸزدٸ تىعىرىققا تٸرەيتٸنٸ ەستەن شىعارماعان ابزال.
ەليحان سمايلوۆ ٷكٸمەتٸنٸڭ قۇرامىندا ەلٸمٸزدە قالىپتاسقان وليگارحييالى-كلاندىق توپتاردىڭ سويىلىن سوعىپ كٶزگە تٷسكەن شەندٸ جوق. بۇرا تارتىپ, استىرىنتىن ويىن جٷرگٸزۋگە ۇمتىلاتىن جانداردى بيلٸككە جولاتپاۋىمىز كەرەك.
ارام پيعىلدى ساياسي تۇلعالار تاراپىنان جاسالىنعان مەملەكەتتٸك تٶڭكەرٸس بەرٸمٸز ەسەڭگٸرەتٸپ كەتتٸ. وسىنداي قيىن كەزەڭدە ويىمىزداعى كٷمەن-كٷدٸكتٸ سىلىپ تاستاپ, پرەزيدەنت باستامالارىنا قولداۋ كٶرسەتٸپ, ازماتتىق تانىتۋىمىز كەرەك. سول كەزدە ەلدەگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق مەسەلەلەر شەشٸلٸپ, ەلدٸڭ تۇرمىس جاعدايى جاقسارادى.
نۇرلان جۇماحان, جۋرناليست.