قازاقستاندا اۋىل شارۋاشىلىعىن ەرتاراپتاندىرۋ باعىتىندا كٶپتەگەن جۇمىستار اتقارىلۋدا. بٷگٸندە ەسٸك الدىندا بەس-التى ٸرٸ قارانى باعاپ, پايعا العان جەرگە جوڭىشقا ەگٸپ جٷرە بەرۋگە بولمايدى. وسى رەتتە جەر ەمگەن شاراۋلار ٶز تٸرشٸلٸكتەرٸن ەرتاراپتاندىرۋعا كٷش سالعانى جٶن. بۇل رەتتە شارۋالارىمىز تٷركٸستان وبلىسىنداعى ەرٸپتەستەرٸنەن ٷلگٸ الۋىنا بولادى. بٷگٸندە تٷركٸستاندىق شارۋالار ٷي ٸرگەسٸندە جىلىجاي سالىپ, تەز ٶسەتٸن پولونييا اعاشىن ەگٸپ, پايدا تابۋدا.
ەلدەگٸ كليماتتىق جاعداي بٸراز جەردە جىلىجاي شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەتٸنٸ سٶزسٸز. سوندىقتان شارۋالارىمىز وسى باعىتتا جۇمىس ٸستەپ, ەلٸمٸزدٸڭ ازىق-تٷلٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸنە ٶز ٷلەسٸن قوسۋى تيٸس دەپ ەسەپتەيمٸز. قىستا اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸن ٷزدٸكسٸز ٶندٸرٸپ, ونى ساۋداعا شىعارساق مول پايداعا كەنەلۋگە بولادى. ٶندٸرگەن ٶنٸمنٸڭ قالعانىن اينالامىزداعى كٶرشٸلەرٸمٸزگە ەكسپورتتاپ, پايدا تابۋدىڭ دا جولىن قاراستىرساق ارتىق بولماس ەدٸ.
جالپى, جىلىجاي ٶندٸرٸسٸ ٸشكٸ نارىقتى تۇراقتى تٷردە كٶكٶنٸستەرمەن, جەمٸستەرمەن جەنە باسقا دا اۋىل شارۋاشىلىق ٶنٸمدەرٸمەن قامتاماسىز ەتۋدە ماڭىزدى رٶل اتقارادى. وسى رەتتە ٶمٸر بويى قارۋلى قاقتىعىستان كٶز اشپاسا دا تامشىلاتىپ سۋارۋ جٷيەسٸن ويلاپ تاۋىپ, ەلەمگە اۋىل شارۋاشىلىعى دامىعان ەل رەتٸندە تانىلعان يزرايلدٸڭ ٸس-تەجٸريبەسٸن مۇقييات زەردەلەپ, كەدەگە جاراتۋىمىز كەرەك.
ەڭگٸمە باسىندا جىلىجاي ٶندٸرٸسٸ تٷركٸستان وبلىسىندا جاقسى دامىعانىن العا تارتتىق. قازٸر ەلٸمٸزدەگٸ جىلىجايلاردىڭ 95 پايىزدان استاما وسى وبلىستىڭ ەنشٸسٸندە. تٷركٸستان وبلىسىنىڭ تابيعاتى جىلى, جىلىجاي ٶندٸرٸسٸن ٶركەندەتۋگە قولايلى ايماق. بٸراق ەلٸمٸزدە جىلىجاي ٶندٸرٸسٸن دامىتۋعا ٶزگە ٶڭٸرلەردە دە مٷمكٸندٸك بار ەكەنٸن ۇمىتپاۋىمىز كەرەك. بۇل رەتتە جامبىل, الماتى, جەتٸسۋ, قىزىلوردا, اتىراۋ وبلىستارىندا دا جىلىجاي ٶندٸرٸسٸن دامىتۋدى قولعا الۋعا بولادى. ەسٸرەسە تٷركٸستان وبلىسىمەن ٸرگەلەس جاتقان جامبىل مەن الماتى, جەتٸسۋ وبلىستارى بۇل ٸسكە سۇرانىپ تۇر دەسەك ارتىق ايتقاندىق بولماس ەدٸ.بٸزدٸڭ بۇل ەڭگٸمەمٸز اتالعان ٶڭٸرلەردٸڭ شارۋالاردىڭ قۇلاعىنا التىن سىرعا دەپ ەسەپتەيمٸز.
قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە جىلىجاي شارۋاشىلىعىن قولداۋ ماقساتىندا مەملەكەت تاراپىنان سۋبسيدييالار, جەڭٸلدٸكتٸ نەسيەلەر جەنە اۋىل شارۋاشىلىق ٶنٸمدەرٸن ٶندٸرۋشٸلەرگە ارنالعان باعدارلامالار جٷزەگە اسىرىلۋدا. بۇل شارالار سالاعا ينۆەستيتسييا تارتۋعا جەنە جاڭا زاماناۋي جىلىجاي كەشەندەرٸن سالۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. مەملەكەت «اگروبيزنەس –2025» جەنە باسقا دا باعدارلامالار ارقىلى جىلىجاي كەشەندەرٸن دامىتۋعا ارنالعان جوبالاردى قولدايدى.
سوڭعى جىلدارى جىلىجاي ٶندٸرٸسٸمەن اينالىساتىن شارۋاشىلىقتار زاماناۋي تەحنولوگييالارعا جاتاتىن گيدروپونيكا, اەروپونيكا جەنە اۆتوماتتاندىرىلعان باسقارۋ جٷيەلەرٸ كەڭٸنەن ەڭگٸزۋدە. بۇل تەحنولوگييالار ٶنٸمدٸلٸكتٸ ارتتىرىپ, سۋدى, ەنەرگييانى تيٸمدٸ پايدالانۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سونىمەن قاتار, كليماتتىق باسقارۋ جٷيەلەرٸ ٶسٸمدٸكتەردٸڭ ٶسٸپ-ٶنۋ جاعدايلارىن جاقسارتىپ, قىس مەزگٸلٸندە دە ٶنٸم ٶندٸرۋگە جاعداي جاسايدى. وسىنداي جاڭا تەحنولوگييالاردى پايدالانساق, جارتى قازاقستاندا جىلىجاي قىسى-جازى جىلىجاي بيزنەسٸن دامىتۋعا بولادى. بٸر عانا جىلىجاي بيزنەسٸ ارقىلى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن بارىنشا ەرتاراپتاندىرىپ, كٶپتەگەن جۇمىستار اتقارۋعا بولادى.
